Sưu tầm và giám tuyển nghệ thuật - lời khuyên độc quyền từ các chuyên gia hàng đầu

Đối với những nhà sưu tầm nghệ thuật mới, việc quyết định bắt đầu với tác phẩm nào có thể là thách thức, đặc biệt là khi bạn chưa có định hướng và phong cách nghệ thuật yêu thích. Việc khám phá các phòng trưng bày địa phương để tìm kiếm những “viên ngọc ẩn” hay quan tâm đến các nghệ sĩ quốc tế nổi tiếng đều là những ngã rẽ khó khăn.

Sicilia cho biết: “Tôi cho rằng việc bắt đầu với một bộ sưu tập có sự đồng điệu về nguồn gốc văn hóa và địa lý là điều khá thú vị”. Điều đó cũng thúc đẩy các nhà sưu tập hướng tới những tác phẩm có mối liên hệ cá nhân, thay vì theo đuổi cách tiếp cận thông thường.

Cuturi tiếp lời: “Tôi khuyến khích bạn mua tác phẩm yêu thích trước. Không cần phải quá hàn lâm khi nói về sưu tầm nghệ thuật. Bạn có thể trau dồi phong cách sưu tầm theo thời gian. Điều quan trọng là tận hưởng quá trình và tác phẩm nghệ thuật khi nó được trưng bày trong nhà bạn”.

Xem thêm: Khám phá bộ sưu tập trang sức đắt đỏ của Anant Ambani - cậu út nhà tỷ phú giàu nhất châu Á

Như Chong chia sẻ, có những ưu và nhược điểm cần cân nhắc cho cả hai hướng. “Bắt đầu sưu tầm tác phẩm trong nước có thể mang lại mối liên hệ sâu sắc hơn cho các nhà sưu tầm mới với cộng đồng và bối cảnh nghệ thuật địa phương. Điều này cũng có thể mang lại nhiều cơ hội tương tác với các nghệ sĩ, sự kiện nghệ thuật và triển lãm nội địa. Ngoài ra, nghệ thuật trong nước có thể dễ tiếp cận hơn vì giá cả phải chăng và dễ tiếp cận”.

“Mặt khác, việc khám phá nghệ thuật quốc tế có thể giúp những nhà sưu tập mới tiếp xúc với nhiều phong cách nghệ thuật, ảnh hưởng văn hóa và bối cảnh lịch sử hơn. Sưu tầm nghệ thuật quốc tế có thể là trải nghiệm phong phú, giúp mở rộng thế giới quan và hiểu biết của nhà sưu tầm về các nền văn hóa khác nhau”, Chong bày tỏ.

Cuối cùng, bà nói: “Tôi khuyến khích các nhà sưu tầm mới nên cân bằng hai điều này, vừa sưu tầm, khám phá nhiều góc nhìn khác nhau, đồng thời hỗ trợ cộng đồng nghệ thuật tại địa phương”.

“Làm thế nào để chọn những tác phẩm nghệ thuật để tạo thành bộ sưu tập mang tính thống nhất?” là câu hỏi mà nhiều người mới bắt đầu sưu tầm đặt ra. Với vô vàn tác phẩm nghệ thuật đa dạng, việc tìm ra bộ sưu tập thống nhất có thể gây bối rối, đặc biệt là khi nghệ thuật mang tính chủ quan, cảm xúc và không phải là khoa học chính xác.

Mặc dù việc đọc và tham quan triển lãm, bảo tàng có thể giúp tiếp xúc với các phong cách và phong trào nghệ thuật, như Sicilia chia sẻ, điều quan trọng là phải đón nhận hành trình và học tập liên tục. Bộ sưu tập là phương tiện phản ánh tính cách, lịch sử, văn hóa và độ nhạy cảm của một người, ông khuyên các nhà sưu tập mới có thể bắt đầu từ việc “mua những tác phẩm nghệ thuật mà họ cảm thấy thân thuộc”.

Đọc thêm: Kết-nối và Tiếp-diễn của Di sản

Sắp xếp các tác phẩm nghệ thuật không chỉ đơn thuần là trang trí cho ngôi nhà, mà còn là cách để bạn thể hiện cá tính và sở thích. Mặc dù không gian sống đóng vai trò quan trọng, nhưng điều quan trọng hơn là chọn những tác phẩm khiến bạn cảm thấy kết nối. “Một số người thích sở hữu bộ sưu tập đa dạng, trải dài nhiều phong cách và chủ đề khác nhau. Trong khi những người khác có thể thích tính thẩm mỹ gắn kết trong tổng thể bộ sưu tập. Không có cách tiếp cận đúng hay sai, quan trọng là hãy tuyển chọn bộ sưu tập mang lại cho bạn niềm vui và nói lên tâm hồn bạn”.

Khác với những gì các nhà sưu tầm mới thường nghĩ, kiến ​​thức toàn diện về lịch sử nghệ thuật không phải là yêu cầu bắt buộc để bắt đầu cuộc chơi này. “Người ta thường hiểu lầm rằng kiến ​​thức sâu rộng hoặc kinh nghiệm trong thế giới nghệ thuật là điều kiện tiên quyết để sưu tập. Tôi nghĩ rằng, việc trở thành nhà sưu tầm đòi hỏi bạn có tâm trí cởi mở và sẵn sàng khám phá. Khám phá niềm đam mê nghệ thuật là bước đầu tiên, từ đó, sở thích sẽ tự nhiên phát triển khi bạn tiếp xúc với các tác phẩm khác”, Chong chia sẻ.

Nếu bạn có người cố vấn hướng dẫn bạn trên hành trình thì đó có thể là điều may mắn, nhưng không phải ai cũng có được sự xa xỉ đó, Cuturi cho biết. Anh nói thêm: “Trong trường hợp của tôi, tôi đã dần học được (và tôi vẫn đang học) bằng cách mua tác phẩm nghệ thuật mình yêu thích. Theo thời gian, tôi nhận ra rằng mình dần nâng cấp “đôi mắt” nghệ thuật và các ưu tiên cũng đang dần thay đổi”.

Mặc dù Jazz Chong khuyên bạn nên tin vào bản năng và cứ để cho các tác phẩm thu hút mình theo cách tự nhiên, nhưng việc “đóng khung” bản thân với loại hình nghệ thuật cụ thể sẽ không có lợi cho quá trình phát triển trong sự nghiệp sưu tầm. Bà khuyên bạn nên cởi mở với nhiều tác phẩm, trên nhiều phong cách, phương tiện và nền văn hóa khác nhau.

Bà đồng ý với Sicilia rằng việc thường xuyên đến thăm các phòng trưng bày nghệ thuật, hội chợ và bảo tàng là cách tuyệt vời để tiếp xúc với thế giới nghệ thuật và lịch sử của nó. Ngoài ra, nghiên cứu về các nghệ sĩ, phong trào nghệ thuật và bối cảnh lịch sử đằng sau các tác phẩm nghệ thuật là cách để hiểu sâu hơn.

Xem thêm: Trưng bày tác phẩm nghệ thuật trong nhà sao cho tinh tế?

Việc networking cũng mang lại lợi ích quan trọng: “Tham gia cộng đồng nghệ thuật, sự kiện nghệ thuật và các buổi thảo luận. Tất cả những điều này sẽ mở rộng góc nhìn và giúp bạn tiếp cận với những ý tưởng mới”, bà gợi ý.

Ngoài việc phát triển và trau dồi gu nghệ thuật, một kỹ năng khác thường bị bỏ qua là “giác quan thứ 6” về giá cả. “Giá của tác phẩm chịu ảnh hưởng từ một vài yếu tố. Sự công nhận và danh tiếng nghệ sĩ đóng vai trò quan trọng, với các nghệ sĩ đã thành danh thì được định giá cao hơn. Ngoài ra, chi phí vật liệu, đặc biệt là đối với các tác phẩm điêu khắc và tác phẩm lớn, đồng thời tình trạng tác phẩm cũng góp phần định giá cho tác phẩm”, Chong giải thích.

“Khi xác định xem một tác phẩm nghệ thuật có thể hiện được trọn vẹn giá trị trong bộ sưu tập cá nhân của tôi hay không, tôi thừa nhận các yếu tố khách quan như danh tiếng nghệ sĩ và chất lượng vật liệu, nhưng cuối cùng tôi tin vào trực giác”, bà bày tỏ.

Vậy thì, điều gì tạo nên bộ sưu tập tuyệt vời? Trong khi bộ sưu tập cá nhân hoặc riêng tư không cần phải gây ấn tượng với bất kỳ ai ngoài bạn. Sicilia khẳng định rằng chúng ta chắc chắn có thể tuyển chọn bộ sưu tập theo định hướng cụ thể, dù là để giới thiệu với công chúng hay cộng đồng thân thiết.

Chong đồng tình: “Bộ sưu tập nghệ thuật tốt không chỉ là tập hợp ngẫu nhiên các tác phẩm, đó là sự lựa chọn mang ý nghĩa gắn kết và được tuyển chọn kỹ lưỡng, phản ánh sở thích, giá trị và thị hiếu của người sưu tầm”.

Theo Jazz Chong, một số yếu tố chính góp phần tạo nên bộ sưu tập nghệ thuật thành công bao gồm “tầm nhìn và trọng tâm”, cũng như sự cân bằng giữa tính đa dạng và tính tương đồng.

Đừng bỏ lỡ: 8 bức tranh nổi tiếng khiến giới nghệ thuật chao đảo

“Sự đa dạng về phương tiện, phong cách nghệ thuật, ảnh hưởng văn hóa và giai đoạn lịch sử nên được cân bằng trong chủ đề rõ ràng, tạo cảm giác định hướng và cho phép mở rộng bộ sưu tập theo hướng tập trung”, cô giải thích.

Jazz Chong đã bật mí với chúng tôi một bí quyết. “Những nhà sưu tập có thể khẳng định cá tính bằng cách ủng hộ những nghệ sĩ mới nổi tạo ra những tác phẩm khác biệt - điều này mang lại nét độc đáo cho bộ sưu tập”.

Cuturi cho rằng khi tập trung vào các tác phẩm nghệ thuật tại quê hương sẽ giúp bạn xây dựng được bộ sưu tập mang đậm dấu ấn cá nhân. Việc theo dõi sự nghiệp người nghệ sĩ trong thời gian dài không chỉ giúp bạn sở hữu những tác phẩm độc đáo mà còn tạo nên những mối quan hệ sâu sắc.

Riêng tại Singapore, việc sưu tầm nghệ thuật địa phương mang đến “trải nghiệm độc đáo nhờ bề dày văn hóa đất nước này”, Chong cho biết. “Với sự pha trộn từ những ảnh hưởng lịch sử, các nhà sưu tập có thể bắt gặp loạt tác phẩm nghệ thuật địa phương, khu vực và quốc tế phong phú phản ánh di sản văn hóa đa dạng”.

Xem thêm: Ẩm thực Quảng Đông sống động giữa lòng Sài Gòn

Sicilia thấy được nhiều giá trị khi hướng ra bên ngoài và tìm mua tác phẩm từ các khu vực khác, ông nhắc nhở chúng ta rằng “mỗi quốc gia đều có bản sắc và văn hóa riêng, nghệ thuật đương đại chính là cách để khám phá những cách tư duy mới”.

Cách sưu tầm nghệ thuật khác mà chúng tôi nhắc đến là đi du lịch, hay thậm chí đi du lịch với mục đích duy nhất là thăm phòng trưng bày và tuyển chọn thêm tác phẩm mới vào bộ sưu tập riêng. Jazz Chong chia sẻ: “Đi du lịch nước ngoài để sưu tầm nghệ thuật là trải nghiệm vô cùng bổ ích. Nó thúc đẩy mối quan hệ với những người có xuất thân đa dạng và tạo ra cảm giác cộng đồng giữa những người đam mê nghệ thuật trên toàn thế giới. Bất chấp sự khác biệt về ngôn ngữ và văn hóa, niềm đam mê nghệ thuật đóng vai trò như ngôn ngữ chung giúp mọi người vượt qua những rào cản”.

Đối với Jazz Chong, khám phá nhiều thể loại khác nhau và gặp gỡ những tài năng mới trên toàn cầu là một trong những lợi ích tuyệt vời nhất trong quá trình sưu tập. Bà thường đắm chìm vào các truyền thống nghệ thuật khác nhau và “học hỏi từ góc nhìn của các nghệ sĩ trên khắp thế giới”.

Tuy nhiên, bà cũng đề cập đến những việc phức tạp liên quan: “Việc sưu tầm nghệ thuật từ các quốc gia khác nhau cũng đi kèm một số thách thức, chẳng hạn như giải quyết các vấn đề hậu cần, hiểu biết về thị trường nghệ thuật địa phương và đảm bảo tính xác thực khi mua tác phẩm”. Bà khẳng định rằng những thách thức này thường bị che đậy bởi những mặt tích cực, khiến mọi người hiểu lầm khi tìm mua tác phẩm nước ngoài.

Khi bộ sưu tập nghệ thuật trở nên đồ sộ, người sở hữu sẽ đứng trước nhiều lựa chọn thú vị. Ngoài việc trưng bày tại nhà, họ có thể quyết định bán một phần, tặng cho người thân, lưu trữ để dành cho tương lai hoặc thậm chí là tổ chức triển lãm. Theo Cuturi, tất cả những lựa chọn này đều hợp lý và tùy thuộc vào quyết định cá nhân mỗi người.

Jazz Chong lại có quan điểm khác. Bà cho rằng, nghệ thuật đẹp nên được chia sẻ với cộng đồng. Việc tặng tác phẩm cho các không gian công cộng như bảo tàng hay phòng trưng bày sẽ giúp nhiều người có cơ hội thưởng thức và khám phá chúng hơn.

Mặc dù việc đầu tư vào nghệ thuật có thể mang lại lợi nhuận kinh tế, Chong hy vọng rằng giá trị thực sự nằm ở việc bộ sưu tập có thể đóng góp cho xã hội và lan tỏa tình yêu nghệ thuật.

Bà chia sẻ: “Trong khi đầu tư vào tác phẩm, đặc biệt là ủng hộ các nghệ sĩ trẻ, là khía cạnh không thể phủ nhận, tôi tin rằng giá trị thực sự nằm ở khả năng chạm đến cảm xúc, khơi gợi suy ngẫm và làm phong phú cuộc sống. Việc xem nghệ thuật chỉ như món hàng để đầu tư sẽ làm lu mờ đi giá trị tinh thần sâu sắc của nó”.

Sicilia cũng nhấn mạnh tầm quan trọng trong việc bảo quản tác phẩm nghệ thuật. Bà cho biết: “Để bảo vệ những tác phẩm nghệ thuật, chúng ta cần lưu ý đến độ ẩm và ánh sáng mặt trời”.

Xem thêm: Bảo tồn và tôn tạo: Khi giá trị lịch sử, ký ức tập thể và tính tương hợp thời đại giao thoa

Cuturi khuyên người mới bắt đầu nên “thuê dịch vụ xử lý tác phẩm nghệ thuật chuyên nghiệp để được tư vấn và hỗ trợ đóng gói, lưu trữ đúng cách”. Việc sử dụng dịch vụ lưu trữ có kiểm soát nhiệt độ là rất cần thiết để bảo vệ tác phẩm khỏi những tác động từ môi trường.

Chong nói thêm: “Hãy cân nhắc việc lưu trữ tác phẩm nghệ thuật trong môi trường tối hoặc thiếu sáng, sử dụng màng lọc tia cực tím bằng kính hoặc acrylic để bảo vệ tác phẩm khỏi tia cực tím có hại. Trái ngược với quan niệm sai lầm, không phải tất cả các tác phẩm nghệ thuật đều cần bảo dưỡng cầu kỳ. Tôi rất vui khi có dịp giới thiệu những tác phẩm dễ bảo dưỡng cho những khách hàng lo ngại về việc bảo quản tác phẩm nghệ thuật”.

Một trong những niềm vui lớn nhất khi sưu tầm nghệ thuật chính là được kết nối với những người cùng đam mê. Việc tham gia vào cộng đồng nghệ thuật có thể ban đầu khiến người mới cảm thấy e dè, nhưng thực tế, đây là cách tốt nhất để học hỏi và mở rộng mối quan hệ. Sicilia cho rằng, các hội chợ nghệ thuật là nơi lý tưởng để gặp gỡ những người đam mê nghệ thuật từ khắp nơi trên thế giới.

Chong cũng chia sẻ rằng, mặc dù “có định kiến ​​cho rằng những người trong thế giới nghệ thuật là những người theo chủ nghĩa tinh hoa”, nhưng thực tế, cộng đồng này rất cởi mở và thân thiện. Bà xem các phòng trưng bày và nhà đấu giá là những địa điểm tuyệt vời để gặp gỡ những nhà sưu tập khác và trao đổi kinh nghiệm.

Xem thêm: Minh Nguyễn: Phụ nữ hiện đại có thể lãnh đạo phát triển bền vững

“Có một tinh thần cộng đồng mạnh mẽ giữa những người sưu tầm nghệ thuật, vì tất cả chúng tôi đều có niềm đam mê chân thành với nghệ thuật, nên chúng tôi muốn chia sẻ điều đó với mọi người”.

Tham gia vào cộng đồng nghệ thuật cũng là cách tuyệt vời để tìm hiểu thêm về thế giới sưu tầm và mọi thứ khác liên quan. “Tôi tin chắc rằng con người là nguồn thông tin tốt nhất. Hãy nói chuyện với người am hiểu nghệ thuật, các nhà sưu tầm nhiều kinh nghiệm và cởi mở với những lời khuyên”, Chong gợi ý. “Tôi cho rằng hầu hết mọi người đều hào hứng chia sẻ chuyên môn và đam mê của mình; họ biến những tương tác cá nhân thành nguồn học hỏi và phát triển phong phú trong lĩnh vực nghệ thuật và sưu tầm”.

Bài viết được chuyển ngữ từ bài viết gốc “The Tatler guide to collecting and curating art, with exclusive tips from esteemed gallerists and collectors” của Yaiza Canopoli, đăng trên Tatler Asia.

XEM THÊM

Di sản hoàng kim hay là những thành tựu của một nhà thiết kế vĩ đại

Singapore Design Week 2024: Tôn vinh những tầm nhìn cấp tiến

Vìnast và câu chuyện về di sản của người giàu nhất Việt Nam