Cover Expo 2025 Osaka – sự kiện toàn cầu kéo dài sáu tháng tại đảo Yumeshima, Nhật Bản – mang chủ đề “Designing Future Society for Our Lives”

Expo 2025 Osaka – sự kiện toàn cầu kéo dài sáu tháng tại đảo Yumeshima, Nhật Bản – mang chủ đề “Designing Future Society for Our Lives”. Sự kiện quy tụ hơn 160 quốc gia và tổ chức, mỗi nhà triển lãm (pavilion) là một tuyên ngôn sáng tạo về cách các quốc gia hình dung và kiến tạo tương lai bền vững, nhân văn và kết nối

Expo 2025 Osaka – một sự kiện toàn cầu kéo dài sáu tháng tại đảo Yumeshima, Nhật Bản – mang chủ đề “Designing Future Society for Our Lives” (Thiết kế xã hội tương lai cho cuộc sống của chúng ta). Sự kiện quy tụ hơn 160 quốc gia và tổ chức, mỗi nhà triển lãm (pavilion) là một tuyên ngôn sáng tạo về cách các quốc gia hình dung và kiến tạo tương lai bền vững, nhân văn và kết nối.​ 

Cùng khám phá cách các quốc gia đang tiếp cận chủ đề thiết kế xã hội như thế nào qua các kiến trúc pavilion nổi bật.

Đọc thêm: Góc nhìn kế thừa di sản từ Tanuj Goenka - Kiến trúc sư đứng sau các không gian 6 sao của Aman Resorts

Pavilion: Không gian giao thoa giữa kiến trúc và cộng đồng

Pavilion là thuật ngữ kiến trúc chỉ những công trình có quy mô nhỏ, thường được thiết kế với hình thức linh hoạt, mở và giàu tính tương tác. Chúng có thể là cấu trúc tạm thời hoặc vĩnh viễn, đóng vai trò như trạm nghỉ chân, không gian triển lãm, hoặc điểm gặp gỡ trong cảnh quan công cộng. Nhờ tính chất thử nghiệm cao, pavilion thường là nơi các kiến trúc sư thử sức với những ý tưởng mới về vật liệu, cấu trúc và không gian, một sân chơi sáng tạo đúng nghĩa giữa đô thị hiện đại.

Trong các kỳ triển lãm quốc tế (World Expo), pavilion của mỗi quốc gia không chỉ là nơi trưng bày công nghệ hay văn hóa, mà còn thể hiện tầm nhìn về tương lai thông qua ngôn ngữ kiến trúc, biến mỗi nhà triển lãm thành một tuyên ngôn sáng tạo riêng biệt.

Xem thêm: 5 điều cần biết về Liu Jiakun - chủ nhân Giải thưởng kiến trúc Pritzker 2025

Vương quốc Ả rập Saudi: Xóa nhòa ranh giới

Tại Expo 2025 Osaka, nhà triển lãm của Ả Rập Xê Út, do Foster + Partners thiết kế, đã mở cửa như một cánh cổng dẫn vào hành trình khám phá chiều sâu văn hoá và sự đổi thay của vương quốc vùng Trung Đông. Nằm trên bờ biển Yumeshima, công trình gợi lên cảm giác bước chân vào một đô thị Ả Rập huyền bí.

Không gian nơi đây không chỉ được kiến tạo để chiêm ngưỡng, mà còn để tương tác, với thiên nhiên, với con người, và với cả tương lai. Lấy tiêu chí bền vững làm định hướng trung tâm, pavilion hướng đến chứng nhận CASBEE S, mức cao nhất trong hệ thống công trình xanh của Nhật Bản, đồng thời vận hành với lượng khí thải carbon ròng bằng không.

Đọc thêm: Home tour: Biệt thự phong cách thuộc địa giữa lòng New Delhi

Ngay từ lối vào, thiết kế đã thể hiện tinh thần bao trùm: mặt bằng được xử lý khéo léo theo độ dốc tự nhiên của địa hình, tạo ra một lối đi duy nhất cho tất cả mọi người. Sân khấu trung tâm chìm xuống lòng đất có thể nâng lên ngang mặt sàn, cho phép mọi nghệ sĩ cùng tham gia biểu diễn một cách bình đẳng. Không gian dành cho xe lăn được tích hợp ngay trong khu vực khán giả, giúp tất cả người xem cùng hòa vào trải nghiệm, không tách biệt.

Điểm dừng chân kế tiếp là Saudi Courtyard - khoảng sân trung tâm của công trình, nơi ban ngày dành cho sự tĩnh tại, ban đêm trở thành một không gian biểu diễn sôi động. Từ đây, du khách được dẫn dắt vào “ngôi làng” Ả Rập trừu tượng, một chuỗi những con phố nhỏ, cửa sổ mở hé và cánh cửa khơi gợi trí tò mò.

Nhà hàng và café bên trong công trình được thiết kế với nhiều tầng bậc và cách bố trí linh hoạt, tạo ra những khu vực ngồi đa dạng. Bên cạnh đó, pavilion cũng được bố trí một phòng “tỉnh thức”, giúp du khách có thể tạm dừng để lấy lại cân bằng sau thời gian tham quan quá lâu. Không gian này được thiết kế theo nguyên tắc bao hàm thần kinh (neuro-inclusive), hiếm thấy trong các công trình triển lãm thông thường.

Từng chi tiết đều hướng đến khả năng tiếp cận: từ hệ thống biển báo song ngữ (Nhật–Anh), cho tới chữ nổi dành cho người khiếm thị. Thiết kế pavilion của Ả rập Saudi xóa nhòa mọi khoảng cách, khuyến khích mọi người có thể trải nghiệm theo cách riêng của mình. Pavilion mời bạn hòa mình vào một thế giới của sự đổi mới, sự tò mò và trải nghiệm tương tác.

Vương quốc Anh: Ý tưởng nhỏ, thay đổi lớn

Tại Expo 2025 Osaka, nhà triển lãm của Vương quốc Anh mang đến một thông điệp mạnh mẽ: những ý tưởng dù nhỏ bé nhất cũng có thể tạo nên bước ngoặt cho tương lai. Lấy cảm hứng từ hình ảnh những khối xây dựng đơn giản, pavilion khơi gợi cách mà tư duy sáng tạo có thể kết nối, cộng hưởng và dẫn lối đến những đổi mới có sức lan tỏa toàn cầu.

Từ những phát minh mang tính cách mạng như tàu hơi nước, cho đến việc xây dựng cảng vũ trụ trung hòa carbon đầu tiên trên thế giới, Vương quốc Anh và Bắc Ireland được giới thiệu như một vùng đất của cơ hội, nơi các nhà tư tưởng tiên phong và các nhà khoa học hàng đầu cùng nhau tìm kiếm giải pháp cho các vấn đề toàn cầu.

Không gian triển lãm được thiết kế như một hành trình nhập vai, dẫn dắt du khách đi qua những dấu mốc quan trọng trong lịch sử sáng tạo của nước Anh, từ những bước đi đầu tiên trong cách mạng công nghiệp đến các sáng kiến đổi mới vì một thế giới bền vững hơn. Sự chuyển tiếp nhịp nhàng giữa quá khứ, hiện tại và tương lai làm nổi bật vai trò liên tục của nước Anh trong hành trình phát triển toàn cầu.

Thụy Sĩ: “From Heidi to High Tech”

Swiss Pavilion tại Expo 2025 Osaka dẫn dắt du khách qua năm không gian trải nghiệm khác nhau, xoay quanh chủ đề From Heidi to High Tech. Cảm hứng từ những câu chuyện văn hóa đặc trưng của Thụy Sĩ kết hợp cùng thành tựu công nghệ hiện đại được tái hiện sinh động trong một bối cảnh đa giác quan, tạo nên hành trình khám phá vừa gần gũi vừa đậm tính sáng tạo.

Hòa nhịp cùng chủ đề lớn của Expo 2025 “Thiết kế xã hội tương lai cho cuộc sống”, gian trưng bày của Thụy Sĩ được phát triển với định hướng bền vững rõ rệt: sử dụng cấu trúc màng siêu nhẹ để rút ngắn thời gian thi công, giảm thiểu tác động môi trường và củng cố mối quan hệ hợp tác giữa Thụy Sĩ và Nhật Bản.

Công trình gồm bốn mái vòm nhẹ, liên kết với nhau thành một thể thống nhất - một không gian mở tôn vinh tinh thần đổi mới của Thụy Sĩ. Bên trong là khu vực tương tác mang tính giáo dục, như một “sân chơi sáng tạo” mang đến những phát minh của Thụy Sĩ thông qua trải nghiệm trực quan. Khu vực mái còn được thiết kế như một sân hiên mở nhìn ra toàn cảnh Expo, đồng thời đóng vai trò là điểm hội tụ cho các hoạt động trong khuôn khổ lễ hội.

Xem thêm: Những nữ bảo trợ đã cách mạng hóa kiến trúc hiện đại như thế nào?

Vương quốc Bỉ: Từ dòng nước đến tương lai

Pavilion của Vương quốc Bỉ tại Expo 2025 Osaka – do liên danh Carré 7, Beyond Limits, One Designs, Pirnay và Poly-Tech thiết kế – là lời hồi đáp sáng tạo cho chủ đề chung của kỳ triển lãm: “Thiết kế xã hội tương lai cho cuộc sống ngày mai”. Với trọng tâm “Saving Lives”, gian trưng bày khai thác ý nghĩa phổ quát của nước – yếu tố thiết yếu trong việc hình thành, nuôi dưỡng và duy trì sự sống.

Lấy cảm hứng từ hình ảnh tế bào – đơn vị sống cơ bản nhất – pavilion gợi lên sự gắn kết giữa nước và mọi sinh thể, từ đó phản ánh mối quan hệ mật thiết giữa con người với môi trường, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc gìn giữ tài nguyên cho các thế hệ tương lai.

Nước không chỉ hiện diện trong địa hình mà còn in đậm trong lịch sử, văn hóa và thương mại của Bỉ – từ các tuyến giao thương quốc tế qua cảng Antwerp đến những con sông như Meuse và Scheldt. Từ lâu, nước đã là biểu tượng của sự sống và cảm hứng nghệ thuật, trở thành một phần bản sắc của quốc gia này. Pavilion gợi lại dòng chảy đó thông qua lối kiến trúc chuyển tiếp giữa ba trạng thái vật lý của nước: rắn, lỏng và khí – như một ẩn dụ cho sự chuyển hóa của ý thức nhân loại. Hình thức kiến trúc bên ngoài cũng phản ánh cấu trúc liên bang của Bỉ, với các mảng mặt đứng tượng trưng cho từng vùng miền riêng biệt.

Tại trung tâm không gian triển lãm là một khu vực ngập tràn ánh sáng, cây xanh và các điểm nhấn bằng nước – nơi kết nối du khách với tự nhiên và với chính sự sống. Khu vực này mang hình lục giác, gợi nhắc đến cấu trúc phân tử của nước – một biểu tượng của sự cân bằng, thống nhất và cộng đồng. Ngôn ngữ tạo hình này không chỉ gợi lên tinh thần Bỉ mà còn có sự đồng điệu với văn hóa Nhật Bản, củng cố thông điệp xuyên quốc gia về đoàn kết và hợp tác vì một tương lai tốt đẹp hơn.

Xem thêm: Triển lãm Origami “Giao điểm”: Khi nếp gấp nghệ thuật trùng phùng kể chuyện

Nhà nước Qatar: Tôn vinh kỹ nghệ truyền thống

Nhà triển lãm của Qatar tại Expo 2025 do Kengo Kuma & Associates phối hợp cùng Bảo tàng Qatar cho quá trình thiết kế, không gian này là sự kết hợp tinh tế giữa kỹ nghệ thủ công truyền thống của Qatar và Nhật Bản. Công trình tôn vinh mối liên kết giữa hai quốc gia thông qua hình ảnh biển cả – không chỉ là nguồn tài nguyên quý giá mà còn là không gian giao thương, trao đổi tri thức và văn hóa. Triển lãm sẽ mở cửa đến ngày 13 tháng 10 năm 2025, giới thiệu những thành tựu đổi mới của Qatar trên nhiều lĩnh vực.

Lấy cảm hứng từ kỹ thuật đóng thuyền dhow truyền thống của Qatar và nghệ thuật mộng gỗ tinh xảo của Nhật Bản, kiến trúc pavilion gợi lên sự giao thoa văn hóa tinh tế, đồng thời khẳng định mối quan hệ song phương bền chặt giữa hai quốc gia. Những hình ảnh đầu tiên hé lộ một cấu trúc gỗ phức hợp được bao phủ bởi lớp vải trắng mỏng nhẹ – gợi nhớ đến hình dáng của những con thuyền buồm từng lướt qua các tuyến hải trình dọc vùng Đông Ả Rập, Đông Phi, Yemen và ven biển Nam Á.

Bên trong gian trưng bày, OMA*AMO giới thiệu một triển lãm đa phương tiện, khai thác những lát cắt văn hóa, công nghiệp và môi trường gắn liền với đường bờ biển dài 563 km của Qatar. Triển lãm làm nổi bật các thành tựu trong tiến trình hiện thực hóa Tầm nhìn Quốc gia Qatar 2030, đồng thời mở ra góc nhìn về những cơ hội đầu tư mới nhằm thúc đẩy đa dạng hóa kinh tế, phù hợp với định hướng của Chiến lược Phát triển Quốc gia giai đoạn 2024–2030. Trải nghiệm trưng bày cũng là lời gợi nhắc về mối quan hệ bền chặt giữa Qatar và Nhật Bản – được nuôi dưỡng qua dòng chảy thương mại, văn hóa và các giá trị truyền thống xuyên suốt lịch sử.

Topics