Nhật Bản vừa chào đón Sanae Takaichi trở thành nữ thủ tướng đầu tiên. Chiến thắng của bà gợi nhắc về những nữ lãnh đạo đã bước lên vũ đài quyền lực giữa lúc chính trường hỗn loạn và bất định
Nhật Bản vừa làm nên lịch sử khi Quốc hội bầu bà Sanae Takaichi trở thành nữ thủ tướng đầu tiên. Bà giành được 237 phiếu bầu, gần như đa số sau khi Đảng Dân chủ Tự do (LDP) chấm dứt tình trạng bế tắc chính trị kéo dài nhiều tháng. Bà Takaichi lên nắm quyền sau nhiệm kỳ ngắn ngủi của ông Shigeru Ishiba - người đã từ chức và khiến Nhật Bản rơi vào khoảng trống lãnh đạo kéo dài ba tháng sau thất bại bầu cử của LDP hồi tháng 7.
Sự kiện bà Takaichi đắc cử đánh dấu một bước ngoặt đối với một trong những hệ thống chính trị bị nam giới chi phối nhất của nhóm G7 - một bằng chứng cho thấy ngay cả những hệ thống phân cấp cố hữu nhất thế giới cũng có thể thay đổi. Giờ đây, bà chính thức gia nhập hàng ngũ những phụ nữ đã phá vỡ rào cản chính trị trên toàn cầu. Họ là ai? Hãy tìm hiểu qua bài viết dưới đây.
Đọc thêm: Nhà báo - Nhà hoạt động Maria Ressa: “Trí tuệ nhân tạo không thông minh hơn lương tri con người”
Kamala Harris: Nữ Phó Tổng thống đầu tiên của Mỹ

Above Kamala Harris trở thành Phó Tổng thống Mỹ giữa lúc đất nước chia rẽ sâu sắc về chính trị và đang đối mặt với bất ổn xã hội (Ảnh: Paras Griffin/Getty Images)
Kamala Harris đã đồng thời phá vỡ nhiều “trần kính” (glass ceilings - có thể hiểu là những rào cản vô hình trên hành trình trở thành lãnh đạo của phụ nữ) khi trở thành người phụ nữ đầu tiên, người Mỹ gốc Phi đầu tiên và người Mỹ gốc Nam Á đầu tiên giữ chức Phó Tổng thống Mỹ vào năm 2021. Cùng với Tổng thống Joe Biden, bà nhậm chức giữa lúc đất nước chia rẽ sâu sắc về chính trị và đang đối mặt với bất ổn xã hội, đại diện cho niềm hy vọng và sự tiến bộ của nước Mỹ. Vị trí lịch sử của bà chứng minh rằng các rào cản vẫn có thể sụp đổ ngay cả trong thời kỳ hỗn loạn.
Dù cuối cùng bà đã thất bại trước Donald Trump trong cuộc bầu cử năm 2024 thì chiến dịch tranh cử Tổng thống của Harris cũng mang tính lịch sử tương tự - không chỉ vì bà là người phụ nữ da đen và châu Á đầu tiên được một chính đảng lớn đề cử cho vị trí Tổng thống, mà còn vì bà đã phá kỷ lục về gây quỹ (huy động được 81 triệu đô la Mỹ trong 24 giờ đầu tiên sau khi chính thức tham gia tranh cử) và vì đó là chiến dịch tranh cử Tổng thống ngắn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ hiện đại. Bà Harris đã viết về trải nghiệm này trong cuốn hồi ký mới xuất bản của mình, 107 Days.
Corazon Aquino: Nữ Tổng thống đầu tiên của Philippines

Above Corazon Aquino đã lãnh đạo cuộc Cách mạng Quyền lực Nhân dân sau khi chồng bà bị ám sát (Ảnh: Robert R McElroy/Getty Images)
Tự nhận mình là một bà nội trợ bình thường, Corazon Aquino trở thành một nhà cách mạng bất đắc dĩ sau vụ ám sát chồng mình, Thượng nghị sĩ Benigno Aquino Jr. Được đưa lên làm tổng thống nhờ cuộc Cách mạng Quyền lực Nhân dân hòa bình năm 1986, bà đã dũng cảm biến nỗi đau thành phong trào lật đổ chế độ độc tài hùng mạnh và làm nên lịch sử. Với tư cách là nhà lãnh đạo được bầu cử dân chủ đầu tiên của Philippines sau hơn hai thập kỷ - và là nữ Tổng thống đầu tiên của châu Á - Corazon Aquino đã được Tạp chí Time vinh danh là Nhân vật của năm 1986.
Angela Merkel: Nữ Thủ tướng đầu tiên của Đức

Above Angela Merkel đã chèo lái châu Âu vượt qua khủng hoảng tài chính, khủng hoảng Khu vực đồng Euro và khủng hoảng người tị nạn (Ảnh: Michael Kappeler - Pool/Getty Images)
Nhiệm kỳ Thủ tướng kéo dài 16 năm của Angela Merkel trùng hợp với một loạt biến động không ngừng: cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, khủng hoảng Khu vực đồng Euro (khủng hoảng nợ công châu Âu) và khủng hoảng người tị nạn. Cách tiếp cận bình tĩnh, dựa trên dữ liệu của bà đã mang lại sự ổn định trong tình hình hỗn loạn. Vai trò lãnh đạo của bà trong các cuộc khủng hoảng liên tiếp này đã củng cố vị thế của bà như một trong những nhà lãnh đạo châu Âu quan trọng nhất của thế kỷ 21.
Sanae Takaichi: Nữ Thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản

Above Sanae Takaichi đã vượt qua cuộc khủng hoảng chính trị của Nhật Bản để đạt được chức vụ cao nhất (Ảnh: Kim Kyung-Hoon - Pool/Getty Images)
Sau nhiều năm nỗ lực tranh cử lãnh đạo không thành công, Sanae Takaichi cuối cùng đã giành được chức vụ chính trị cao nhất của Nhật Bản vào thời điểm khủng hoảng, khi đảng của bà đang phải đối phó với bê bối, thất bại bầu cử và liên minh bị chia rẽ. Nữ lãnh đạo 64 tuổi, đam mê heavy metal và xe mô tô, đã trở thành vị Thủ tướng thứ tư kể từ khi Shinzo Abe từ chức vào năm 2020, phản ánh tình trạng bế tắc chính trị sâu sắc ở nền kinh tế lớn thứ tư thế giới. Chiến thắng của bà đòi hỏi các cuộc đàm phán liên minh vào phút chót, và dù mang tính lịch sử, nó vẫn làm nổi bật sự căng thẳng giữa tiến bộ mang tính biểu tượng và thực tế chính sách ở một quốc gia vẫn xếp thứ 118 toàn cầu về bình đẳng giới.
Margaret Thatcher: Nữ Thủ tướng đầu tiên của Vương quốc Anh

Above Margaret Thatcher nắm quyền trong thời kỳ suy thoái kinh tế nghiêm trọng và các cuộc đình công công nghiệp tàn khốc (Ảnh: Derek Hudson/Getty Images)
Khi Margaret Thatcher trở thành Thủ tướng vào năm 1979, nước Anh đang chìm trong suy thoái kinh tế, các cuộc đình công liên miên và bất ổn quốc gia. Bà đã thực hiện các cải cách thị trường tự do triệt để với quyết tâm không khoan nhượng, giúp bà được mệnh danh là Người đàn bà Thép (Iron Lady). Vừa được ca ngợi vừa bị chỉ trích, sự sẵn sàng đưa ra những quyết định khó khăn trong thời kỳ hỗn loạn của bà đã định hình lại không chỉ nước Anh mà còn cả nền chính trị toàn cầu.
Sirimavo Bandaranaike: Nữ Thủ tướng đầu tiên trên thế giới

Above Sirimavo Bandaranaike lên nắm quyền sau vụ ám sát chồng bà vào năm 1959 (Ảnh: J Wilds/Keystone/Hulton Archive/Getty Images)
Dẫn dắt đảng của người chồng quá cố đến một chiến thắng vang dội ở Ceylon (nay là Sri Lanka), Sirimavo Bandaranaike đã biến bi kịch cá nhân thành một thành tựu lịch sử vào năm 1960. Bà trở thành Nữ Thủ tướng đầu tiên trên thế giới, chứng minh rằng phụ nữ có thể nắm giữ quyền lực ngay cả trong những hoàn cảnh thử thách nhất. Vai trò lãnh đạo của bà qua ba nhiệm kỳ không liên tiếp đã định hình nền chính trị của quốc gia này trong nhiều thập kỷ.
Indira Gandhi: Nữ Thủ tướng đầu tiên và duy nhất của Ấn Độ

Above Indira Gandhi đã lãnh đạo vượt qua Chiến tranh Ấn Độ - Pakistan và biến động xã hội lan rộng (Ảnh: Bettmann/Contributor/Getty Images)
Indira Gandhi “kế thừa” một quốc gia đang trong cảnh hỗn loạn và là một trong những nhà lãnh đạo đáng gờm nhất của thế kỷ 20. Vượt qua bất ổn xã hội lan rộng và những thách thức kinh tế sâu sắc, bà đã thể hiện một ý chí sắt đá định hình nền chính trị Ấn Độ trong nhiều thập kỷ. Sự quyết tâm mạnh mẽ của bà trong Chiến tranh Ấn Độ - Pakistan và các cuộc khủng hoảng khác đã củng cố di sản của bà như một nhà lãnh đạo không bao giờ chùn bước.
Vigdís Finnbogadóttir: Nữ Tổng thống đầu tiên được Bầu cử Dân chủ trên Thế giới

Above Vigdís Finnbogadóttir đã vượt qua định kiến với tư cách một bà mẹ đơn thân đã ly hôn để giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống (Ảnh: Bernard Annebicque/Sygma/Getty Images)
Là một người mẹ đơn thân đã ly hôn vào năm 1980, Vigdís Finnbogadóttir phải đối mặt với định kiến xã hội ở Iceland. Tuy nhiên, bà đã phá vỡ mọi kỳ vọng để trở thành nữ nguyên thủ quốc gia đầu tiên trên thế giới được bầu cử dân chủ. Nhiệm kỳ Tổng thống kéo dài 16 năm của bà đã chứng minh rằng nghịch cảnh cá nhân có thể rèn nên khả năng lãnh đạo phi thường, truyền cảm hứng cho phụ nữ toàn cầu dám thách thức những ràng buộc của xã hội.



