Nếu muốn có nhiều thời gian hơn, bạn cần dành ít thời gian để lựa chọn
Trong thời đại của truyền thông và tiêu dùng nhanh, chúng ta liên tục bị thôi thúc bởi những quảng cáo khuyến khích chúng ta lướt màn hình nhiều hơn, mua sắm nhiều hơn hay giải trí nhiều hơn. Cứ mỗi giây, mỗi phút lại có một hiện tượng, một món hàng, một trào lưu ra đời và lôi kéo chúng ta đừng bỏ lỡ: Trưa nay ăn gì? Nên chọn bộ outfit nào? Nên mua gì trong dịp sale? Thông tin nào đang là “trending” trên mạng xã hội,...
Cùng Tatler tìm hiểu những nghịch lý khiến chúng ta ngày càng đánh mất đi thời gian và cách làm thế nào để có thể tự do khỏi những điều đó và có nhiều thời gian chất lượng hơn trong cuộc sống.
Nghịch lý của sự tự do lựa chọn: Càng nhiều thì càng ít
Trong thời đại của truyền thông và tiêu dùng nhanh, chúng ta liên tục bị thôi thúc bởi những quảng cáo khuyến khích chúng ta lướt màn hình nhiều hơn, mua sắm nhiều hơn hay giải trí nhiều hơn. Cứ mỗi giây, mỗi phút lại có một hiện tượng, một món hàng, một trào lưu ra đời và lôi kéo chúng ta đừng bỏ lỡ: Trưa nay ăn gì? Nên chọn bộ outfit nào? Nên mua gì trong dịp sale? Thông tin nào đang là “trending” trên mạng xã hội,...
Nhiều người cho rằng tự do lựa chọn chính là hạnh phúc. Thế nhưng, trong quyển The Paradox of Choice – Why more is less, nhà tâm lý học Barry Schwartz lại khẳng định điều ngược lại. Người Mỹ có nhiều lựa chọn nhất hơn bất cứ phạm vi lãnh thổ quốc gia hay cộng đồng nào, nhưng người Mỹ không hạnh phúc mà đang chật vật vì “quá nhiều lựa chọn”. Chính chủ nghĩa tiêu dùng, văn hóa người nổi tiếng trên không gian kỹ thuật số và tâm lý sở hữu vật chất đã tạo nên cái gọi là “nghịch lý của sự tự do lựa chọn”. Hay nói cách khác, vấn đề mà nhiều người chúng ta đang gặp phải là mất thời gian vì không thể lựa chọn, do có quá nhiều lựa chọn.
Đọc thêm: Bí thuật nhiệm màu nào đằng sau việc “manifest” để đạt mục tiêu trong cuộc sống?

Above Tiết kiệm thời gian bằng cách tránh mua những món đồ không cần thiết (Ảnh: Pexels)
Càng có nhiều lựa chọn, chúng ta càng rơi vào FOMO (nỗi sợ bị “tụt hậu” so với người khác), ta càng mất thời gian loay hoay lựa chọn. Cái nghịch lý đằng sau “tự do lựa chọn” nằm ở chỗ chúng ta cảm thấy bất lực, tiếc nuối đối với những lựa chọn bị gạt đi – bỏ thì thương mà vương thì tội, nhưng vẫn muốn có thêm lựa chọn để “tham khảo”. Điều này khiến việc lựa chọn trông thật vô nghĩa bởi những gì chúng ta làm là tự sao nhãng khỏi cái mà ta thật sự “cần. Từ một phước phần của loài người, lựa chọn giờ đây lại là một gánh nặng về mặt tâm lý.
Tuy nhiên, thay vì ngồi ôm cây đợi thỏ, bạn có thể thật sự tạo ra thêm thời gian hữu ích hơn nếu bạn biết cách giảm bớt lựa chọn. Đó là hãy sống tối giản.
Sống tối giản và triết lý “Càng ít là càng nhiều”
Chủ nghĩa tối giản hiện ra như một giải pháp thanh lọc cho lối sống tiêu thụ, sở hữu và tích trữ vật chất, cũng như cho nghịch lý của sự tự do lựa chọn. Không đơn thuần là một trào lưu nghệ thuật, chủ nghĩa tối giản còn là một lối sống có tác động sâu sắc đến não bộ của chúng ta. Áp dụng lối sống tối giản có nghĩa là chấp nhận giản lược vật sở hữu, giảm bớt những mớ lộn xộn thường làm chúng ta choáng ngợp, từ đó giảm bớt căng thẳng và lo âu tập trung vào những gì cần thiết và quan trọng với ta.
Một nghiên cứu phát hiện ra rằng càng có nhiều vật sở hữu trong tầm nhìn thì chúng ta càng phải nỗ lực để loại chúng ra khỏi sự quan tâm. Về lâu dài, điều này có thể khiến chúng ta mệt mỏi và giảm năng suất dần (1). Một nghiên cứu khác cho thấy việc đơn giản hóa môi trường có thể cải thiện năng suất và sự tập trung. Cụ thể, việc dọn dẹp thị giác nhà và nơi làm việc giúp gia tăng năng suất, khả năng tập trung và xử lý thông tin tốt hơn (2).
Càng bớt dành thời gian cho những hoạt động không cần thiết, chúng ta sẽ tiết kiệm được nhiều thời gian hơn để tập trung vào những việc “cần làm” thay vì “nghĩ rằng muốn làm”.
Có thể bạn chưa biết: 5 địa điểm lý tưởng nhất cho chuyến nghỉ dưỡng yên bình và tĩnh lặng

Above Càng ít lựa chọn, càng nhiều thời gian (Ảnh: Unsplash)
Để có thể thời gian, bạn đọc có thể tối giản hóa quá trình lựa chọn những cách thức sau.
Giảm sử dụng các thiết bị điện tử
Có một sự khác biệt rất lớn về mặt ý nghĩa giữa “giữ liên lạc” và “duy trì sự kết nối”. Bạn không nhất thiết phải luôn trong chế độ sẵn sàng kết nối với mọi nguồn thông tin. Điều bạn thật sự cần là những mối quan hệ chất lượng có thể hỗ trợ, nâng đỡ bạn trong cuộc sống lẫn trong công việc.
Hãy tắt bớt thông báo, xóa những ứng dụng sẽ-cần-vào-lúc-nào-đó, thiết lập khung giờ “NO INTERNET” để tập trung vào các mối quan hệ chất lượng ngoài đời thực.
Tránh mua những thứ không cần thiết
Trong quyển Digital Minimalism, tác giả Cal Newport đã chỉ ra rằng trái với chủ nghĩa tối giản, chủ nghĩa tối đa dường như chớp lấy mọi công nghệ hay thông tin mới ra mắt với hy vọng có được lợi ích cá nhân. Vấn đề của chủ nghĩa tối đa ở đây chính là chỉ quan tâm đến lợi ích mà không tính đến chi phí (cost). Đây cũng chính là gốc rễ vấn đề của tình trạng FOMO.
Nếu việc biết một thông tin nào đó không làm ta thỏa mãn lâu dài, nhưng lại khiến ta mất nhiều thời gian để bận tâm, thì đó là một thông tin không đáng biết. Để tránh rơi vào cái bẫy của sự tự do lựa chọn, Schwartz có đưa ra một vài gợi ý chiến lược để đánh giá sự ưu tiên khi đang có quá nhiều việc phải làm: (1) Xác định mục tiêu hiện tại; (2) Đánh giá mức độ quan trọng của mục tiêu đó; (3) Sắp xếp các giải pháp; (4) Đánh giá mức độ hoàn thành mục tiêu của các giải pháp; và (5) Lựa chọn giải pháp khả thi nhất, hoặc điều chỉnh lại mục tiêu cho phù hợp.

Above Để có thể thời gian, bạn đọc có thể tối giản hóa quá trình lựa chọn (Ảnh: Unsplash)
Muốn tối giản nhưng vẫn có tài sản: chọn đầu tư dài hạn
Tối giản không đồng nghĩa với tằn tiện và mục tiêu tự do tài chính không xung đột với việc muốn có một lối sống chất lượng hơn. Theo công ty dịch vụ tài chính Morningstar, mục tiêu của nhà đầu tư theo chủ nghĩa tối giản là đơn giản hóa danh mục đầu tư; lựa chọn những đơn vị phát hành rất lâu đời và uy tín để phòng trường hợp nếu bạn không đủ thông tin để đầu tư ngắn hạn, thì hồ sơ năng lực dài kỳ của đơn vị đó sẽ giúp bạn quyết định có nên đầu tư dài hạn hay không.
Nguồn tham khảo:
5 Steps to a Minimalist Portfolio | Morningstar
The paradox of choice - Barry Schwartz




