14 tựa phim tài liệu tín đồ ẩm thực không thể bỏ qua

Loạt phim tài liệu này của Netflix đã góp phần định hình xu hướng sản xuất phim tài liệu ẩm thực. Mỗi tập phim sẽ khai thác về một đầu bếp, từ đó tìm hiểu về khả năng sáng tạo và triết lý ẩm thực của từng cá nhân. Dù một số ý kiến cho rằng loạt phim này có phần hào nhoáng quá mức, Chef’s Table vẫn cho thấy tính thẩm mỹ và áp lực phải đổi mới trong một thế giới ẩm thực đầy cạnh tranh.

Bộ phim tài liệu này là thử nghiệm chỉ ăn McDonald’s trong vòng 30 ngày của Morgan Spurlock và đã dấy lên sự quan tâm đông đảo của công chúng về tính minh bạch của thực phẩm. Dù có một số phương thức được đề cập trong bộ phim đối mặt với nhiều ý kiến trái chiều, Supersize Me vẫn được xem là một bước ngoặt ấn tượng trong việc sử dụng góc nhìn của một cá nhân để xem xét về tác động của ngành công nghiệp thức ăn nhanh đối với sức khỏe của người tiêu dùng.

Tựa phim tài liệu do BBC sản xuất đã phân tích chứng nghiện ăn dưới góc nhìn khoa học. Khác với những bộ phim tài liệu có cùng đề tài, bộ phim này không đào sâu vào ý chí cá nhân, mà khai thác nhiều hơn về khoa học thần kinh, cũng như tìm hiểu về chiến lược của các tập đoàn để tạo ra những món ăn ngon và có tính gây nghiện cao.

Được dẫn dắt bởi Antoni Porowski, người nổi tiếng từ chương trình thực tế Queer Eye, bộ phim tài liệu do National Geographic sản xuất theo chân những người nổi tiếng và cùng họ khám phá di sản văn hóa thông qua ẩm thực. Từ Florence Pugh đến Henry Golding, mỗi khách mời đều khám phá được những di sản văn hóa liên quan đến tổ tiên của họ thông qua từng món ăn. Điều thú vị của No Taste Like Home là không sa đà vào những khoảnh khắc uỷ mị, thay vào đó họ khơi gợi sự tò mò ở khán giả và khai thác có chiều sâu hơn.

Đây là một bộ phim tài liệu kinh điển về Jiro Ono, chuyên gia sushi 85 tuổi và nhà hàng nổi tiếng của ông ở Tokyo. Không chỉ nói về cách chế biến sushi, Jiro Dreams of Sushi còn đào sâu về sự kỷ luật, di sản và gánh nặng của chủ nghĩa hoàn hảo. Tựa phim tài liệu này có cách khai thác đơn giản, nhưng lại mang đến sức nặng về khía cạnh cảm xúc.

Đọc thêm: Ẩm thực có thể chữa lành không?

Do Katie Couric dẫn chuyện, tựa phim tài liệu này đào sâu về tác động của đường đối với tình trạng béo phì diễn ra trên toàn cầu. Fed Up đã giúp mọi người nhận ra đó không phải vấn đề lựa chọn của từng cá nhân, mà đến từ những thất bại mang tính hệ thống và các cuộc vận động hành lang trong ngành công nghiệp thực phẩm. Đây cũng là lời khẳng định mạnh mẽ rằng chỉ có kiến thức đúng đắn mới có thể giải quyết được những vấn đề sức khoẻ của cộng đồng.

Loạt phim tài liệu do David Chang thực hiện không chỉ nói về ẩm thực, mà còn đề cập đến lĩnh vực du lịch, văn hóa, xã hội xoay quanh các món ăn, từ pizza đến cơm chiên. Điểm nhất của Ugly Delicious là David Chang không lãng mạn hóa và tô hồng mọi thứ, thay vào đó là sự hoài nghi về tính xác thực của một số vấn đề, cũng như ai sẽ chịu trách nhiệm đưa ra định nghĩa cho những điều đó.

Tựa phim đến từ những người đã tạo nên loạt phim Chef’s Table, chủ yếu xoay quanh văn hóa ẩm thực đường phố tại châu Á, Mỹ và Mỹ Latinh. Loạt phim này khai thác những câu chuyện mang tính cá nhân sâu sắc, đồng thời đề cập đến sự kiên cường và tri thức về ẩm thực truyền lại qua từng thế hệ. Trong bối cảnh các bộ phim tài liệu cùng chủ đề chỉ chú trọng đến ẩm thực cao cấp, Street Food là một thay đổi mới mẻ và tạo nên sự khác biệt.

Bộ phim tài liệu đoạt giải thưởng này theo chân bốn người tị nạn Zimbabwe thành lập đội nhóm đầu tiên của quốc gia này để thi đấu tại World Wine Blind Tasting Championships. Blind Ambition vừa là một câu chuyện truyền cảm hứng về tinh thần thi đấu, vừa mang đến góc nhìn sâu sắc về vấn đề chủng tộc, nhập cư và sự đại diện trong văn hóa rượu vang.

Tựa phim tài liệu này khai thác những góc tối khắc nghiệt của các kỳ thi Master Sommelier khi theo chân bốn thí sinh đang đối mặt với nguy cơ bị loại. Mặc dù chủ đề khai thác không quá đa dạng, Somm đã đưa ra góc nhìn thú vị về các chuyên gia về rượu vang, khi họ phải đáp ứng được những yêu cầu khắc nghiệt về khả năng ghi nhớ và sự kiên trì bền bỉ.

Forks Over Knives là một trong những bộ phim tài liệu ẩm thực khai thác chuyên sâu về chế độ ăn uống thuần thực vật và tác động tích cực đối với một số chứng bệnh mãn tính. Dù một số nhận định trong tựa phim này đối mặt với nhiều tranh luận trái chiều, Forks Over Knives vẫn thành công trong việc ủng hộ chế độ ăn uống hữu cơ thay vì thực phẩm chế biến mà không mang sắc thái giáo điều.

Tựa phim tài liệu đến từ Hàn Quốc này giúp khán giả hiểu được ý nghĩa văn hóa và sức hút toàn cầu của kim chi. Không giới hạn ở kỹ thuật lên men, A Nation of Kimchi còn nói về nguồn gốc lịch sử, một số vấn đề phức tạp đương đại xoay quanh các tuyên bố về di sản và chiếm đoạt văn hóa ẩm thực.

Do Anthony Bourdain dẫn chuyện, The Mind of a Chef là phim tài liệu dài tập có sự kết hợp hoàn hảo giữa ẩm thực, khoa học và du lịch với sự xuất hiện luân phiên của nhiều đầu bếp. Tựa phim tài liệu này mang đến bầu không khí độc đáo, đôi khi có phần hỗn loạn, thế nhưng luôn khơi gợi sự tò mò cho khán giả, từ đó mang đến cái nhìn sâu sắc về tư duy đằng sau những gì tạo ra món ăn đó.

Như vậy, dù đang tìm kiếm niềm cảm hứng nấu ăn hoặc có ý định tìm hiểu sâu hơn về lĩnh vực ẩm thực, những tựa phim tài liệu trên mang lại nhiều kiến thức hữu ích và không giới hạn ở mục đích giải trí. Khi xem những tựa phim này, khán giả có được những góc nhìn mới mẻ hơn về ẩm thực, cũng như nhận ra rằng những món ăn không chỉ có vai trò cung cấp dinh dưỡng, mà còn là tấm gương phản ánh bản sắc của một cá nhân.

* Bài viết được chuyển ngữ từ “14 essential food documentaries every food lover should watch” của tác giả Chonx Tibajia, đăng trên TatlerAsia.

ĐỌC NGAY

Triết lý quyền lực đằng sau bữa sáng của 6 quốc gia châu Á

Từ Châu Á đến Việt Nam: Thế hệ đầu bếp đương đại định hình lại văn hóa ẩm thực

Sự trỗi dậy của rượu vang châu Á: Kỷ nguyên mới của nghề trồng nho?