Trước biến cố hỏa hoạn gần đây tại Tai Po, việc hiểu rõ về an toàn phòng cháy chữa cháy (PCCC) trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Dưới đây là các bước thực tế mà mọi người cần biết để bảo vệ bản thân và gia đình
Vụ cháy tại tòa nhà Wang Fuk Court, Tai Po, đã cho thấy lửa có thể bao trùm một căn hộ và khiến cư dân mắc kẹt nhanh chóng đến mức nào. An toàn PCCC không chỉ là việc phản ứng khi thảm họa xảy ra mà là ngăn chặn trước khi nó bắt đầu và có kế hoạch cụ thể cho điều tệ nhất. Mỗi hộ gia đình cần có chuông báo khói hoạt động tốt, lối thoát hiểm rõ ràng và tất cả thành viên trong gia đình biết chính xác phải làm gì. Dưới đây là một số lời khuyên thực tế để giữ an toàn cho bạn và gia đình.
Đọc thêm:
Thảm kịch Wang Fuk Court: Lời nhắc về những “quả mìn nén” tưởng chừng kiên cố giữa lòng thành phố
Từ thảm kịch hỏa hoạn Hồng Kông: Vì sao sức khỏe tinh thần cần được ưu tiên hơn bao giờ hết?
Nắm rõ quy trình thoát hiểm của tòa nhà
Trước khi xảy ra tình huống khẩn cấp, hãy làm quen với bố cục và quy trình sơ tán của tòa nhà. Hãy đi kiểm tra thử các lối thoát hiểm khi chuyển đến căn hộ mới hoặc sau khi tòa nhà của bạn được cải tạo.
Bạn cần:
- Đếm số cửa từ căn hộ của bạn đến lối thoát hiểm gần nhất. Ghi nhớ con số này để có thể di chuyển đến nơi an toàn ngay cả trong bóng tối hoặc khói dày đặc.
- Xác định vị trí tất cả cầu thang bộ và cửa thoát hiểm trên tầng của bạn. Biết ít nhất hai cách để ra khỏi tòa nhà.
- Xác định vị trí chuông báo cháy, bình chữa cháy và các thiết bị khẩn cấp ở tầng của bạn.
- Kiểm tra xem tòa nhà có dán kế hoạch thoát hiểm không. Nếu có, hãy đọc kỹ và thảo luận với gia đình.
-
Tham gia bất kỳ buổi diễn tập PCCC nào do ban quản lý tòa nhà tổ chức. Những buổi luyện tập này có thể cứu mạng bạn.
Lắp đặt và bảo trì chuông báo khói
Chuông báo khói là tuyến phòng thủ đầu tiên, cung cấp cảnh báo sớm, đặc biệt là trong lúc bạn đang ngủ.
Bạn cần:
- Lắp đặt chuông báo khói ở mỗi phòng ngủ, bên ngoài mỗi khu vực ngủ và trên mỗi tầng của căn hộ.
- Thay pin chuông báo khói ít nhất hai lần một năm.
- Không bao giờ tắt chuông báo khói, dù chỉ là tạm thời. Nếu việc nấu nướng gây ra báo động giả, hãy di chuyển máy dò ra xa bếp thay vì tháo pin.
Đối với người thuê nhà: Nếu báo khói của bạn không hoạt động hoặc cần pin mới mà bạn không thể tự thay, hãy thông báo ngay cho chủ nhà hoặc ban quản lý tòa nhà.
Trước khi mở cửa
Nếu bạn nghe thấy tiếng chuông báo cháy hoặc nghi ngờ có cháy bên ngoài căn hộ, đừng vội vã chạy ra ngoài. Mở cửa ra hành lang đầy khói có thể gây tử vong.
Bạn cần:
- Chạm vào cửa bằng mu bàn tay. Nếu thấy ấm hoặc nóng, đừng mở cửa, rất có thể lửa đang cháy ở phía bên ngoài.
- Nếu cửa mát, hãy mở cửa từ từ và cúi thấp người, kiểm tra xem có khói hoặc lửa ở hành lang không.
- Nếu hành lang có vẻ an toàn, hãy đi đến cầu thang gần nhất và mang theo chìa khóa.
- Đóng cửa căn hộ khi bạn rời đi, điều này giúp khống chế đám cháy và làm chậm sự lan rộng của nó.
Nếu không thể thoát hiểm
Đôi khi, lựa chọn an toàn nhất là ở lại căn hộ và chờ cứu hộ, đặc biệt là ở những tòa nhà cao tầng nơi khói đã tràn ngập cầu thang bộ.
Bạn cần:
- Gọi ngay 114. Thông báo vị trí chính xác của bạn: tên tòa nhà, tầng và số căn hộ. Giải thích rằng bạn không thể thoát hiểm.
- Đóng tất cả các cửa ra vào giữa bạn và đám cháy.
- Bịt kín các khe hở quanh cửa ra vào và lỗ thông gió bằng khăn ướt, chăn màn, băng keo hoặc bất kỳ vật nào bạn có. Ngay cả một khe hở nhỏ cũng có thể khiến khói tràn vào với lượng lớn.
- Hãy cúi thấp người, khói và khí độc có xu hướng bay lên cao.
- Đi đến cửa sổ, mở nhẹ để có không khí trong lành, nhưng phải đóng lại ngay nếu thấy khói bắt đầu tràn vào từ bên ngoài.
- Ra hiệu cầu cứu ở cửa sổ bằng đèn pin, đèn flash hoặc vải sáng màu để lính cứu hỏa dễ dàng nhìn thấy bạn.
- Nếu căn hộ của bạn có ban công, hãy đến đó.
- Dùng khăn ẩm che mũi và miệng để lọc khói.
- Không được phá cửa sổ trừ khi thực sự cần thiết, vì bạn có thể cần phải đóng cửa sổ nếu hướng gió thay đổi và khói bắt đầu tràn từ ngoài vào.
Trong quá trình thoát hiểm: cúi thấp người, di chuyển nhanh
Nếu bạn phải sơ tán qua vùng khói, ưu tiên hàng đầu là bảo vệ đường hô hấp và di chuyển đến nơi an toàn càng nhanh càng tốt.
Bạn cần:
- Giữ người càng thấp càng tốt - bò nếu cần.
- Di chuyển nhanh nhưng cẩn thận, đừng chạy lung tung, đặc biệt là trên cầu thang vì bạn có thể bị ngã.
- Đặt một tay lên tường giúp định hướng khi tầm nhìn kém.
- Nếu bạn sơ tán cùng người khác, hãy di chuyển theo hàng đơn - người này nối tiếp người kia. Đội hình này giúp di chuyển nhanh và dễ dàng hơn.
- Đừng dừng lại ở cầu thang, tiếp tục di chuyển cho đến khi bạn ra khỏi tòa nhà hoàn toàn.
-
Với tòa nhà quá nhiều tầng, hãy dừng lại và nghỉ ngơi nếu cần, nhưng giữ các khoảng nghỉ ngắn vì nán lại lâu sẽ tăng nguy hiểm.

Above Lính cứu hỏa gần các tòa nhà tại Wang Fuk Court, Tai Po (Ảnh: Getty Images)
Tuyệt đối không dùng thang máy
Thang máy là tử địa trong hỏa hoạn.
Tại sao:
- Thang máy có thể bị trục trặc do hỏa hoạn hoặc mất điện, khiến bạn bị kẹt giữa các tầng.
- Hầm thang máy có thể đầy khói, khiến bạn tiếp xúc với khí độc.
- Thang máy có thể mở ra tầng đang cháy.
- Thang máy hiện đại thường tự động phản ứng với hệ thống báo cháy bằng cách xuống tầng trệt và ở lại đó, điều này có thể khiến bạn bị kẹt bên trong.
- Luôn sử dụng cầu thang bộ: Nếu không thể sử dụng thang bộ do vấn đề di chuyển, bạn có thể áp dụng chiến lược ở yên tại chỗ và chờ lính cứu hỏa hỗ trợ.
Nếu đã ra ngoài, hãy ở ngoài
Sau khi bạn đã sơ tán, nguy hiểm vẫn chưa kết thúc.
Bạn cần:
- Di chuyển ra xa tòa nhà. Các mảnh vỡ cháy có thể rơi từ trên cao xuống, đặc biệt là trong các đám cháy liên quan đến giàn giáo hoặc vật liệu bên ngoài.
- Đi đến điểm tập kết đã định trước và kiểm đếm tất cả mọi người.
- Hãy gọi 114 nếu bạn chưa gọi. Ngay cả khi người khác đã gọi, hãy cung cấp thêm thông tin về những người còn bị mắc kẹt.
- Không được quay lại tòa nhà vì bất kỳ lý do gì. Thông báo cho lính cứu hỏa về những người mất tích để họ thực hiện cứu hộ.
- Ở nơi lính cứu hỏa có thể tìm thấy bạn. Họ có thể cần thêm thông tin về bố cục tòa nhà hoặc những người đang ở trong đó.
Phòng cháy chữa cháy tại nhà
Thực hiện các biện pháp phòng ngừa đơn giản.
Trong bếp:
- Không bao giờ để bếp nấu mà không có người trông coi.
- Để các vật dụng dễ cháy như khăn lau, đồ dùng bằng gỗ, bao bì tránh xa bếp.
- Quay tay cầm của nồi/chảo vào trong để chúng không bị đổ.
- Vệ sinh bếp, lò nướng và quạt hút mùi thường xuyên để tránh dầu mỡ tích tụ.
- Luôn để sẵn chăn dập lửa hoặc bình chữa cháy trong bếp và biết cách sử dụng.
- Ghi nhớ: Cháy điện cần ngắt điện trước. Cháy gas cần khóa nguồn gas. Cháy bếp cần nắp đậy hoặc chăn dập lửa, không cần nước. Việc biết phương pháp nào hiệu quả với từng loại cháy nào là rất quan trọng.
An toàn điện:
- Không nên cắm quá nhiều phích vào ổ cắm điện. Nếu có thể, hãy sử dụng một phích cắm cho mỗi ổ cắm.
- Kiểm tra dây điện thường xuyên, thay thế dây nào bị sờn, hỏng hoặc nóng khi chạm vào.
- Rút phích cắm các thiết bị khi không sử dụng, đặc biệt là các thiết bị có công suất cao như bàn là và máy duỗi tóc.
- Không luồn dây điện dưới thảm vì khó thể phát hiện hư hỏng.
- Hãy nhờ thợ điện có trình độ kiểm tra hệ thống dây điện của các căn hộ cũ, đặc biệt là ở những tòa nhà được xây dựng trước khi có quy định về điện hiện đại.
Hút thuốc:
- Không hút thuốc trên giường hoặc khi buồn ngủ.
- Sử dụng gạt tàn sâu, chắc chắn và không bị đổ.
- Dập tắt hoàn toàn điếu thuốc trước khi vứt.
- Không đổ gạt tàn vào thùng rác nếu không đảm bảo tất cả tàn thuốc bên trong đều nguội.
Nến và ngọn lửa trần:
- Đặt nến trên bề mặt ổn định, chịu nhiệt, tránh xa rèm cửa, giấy tờ và các vật dễ cháy khác.
- Không bao giờ để nến đang cháy mà không có người trông coi.
- Tắt hết nến trước khi đi ngủ hoặc ra khỏi nhà.
- Để diêm và bật lửa ở nơi trẻ em không thể với tới.
Lưu ý đặc biệt cho các tòa nhà ở Hồng Kông
Căn hộ nhỏ:
- Đặc biệt cảnh giác nếu bạn sống trong một căn hộ nhỏ, việc sửa chữa có thể làm giảm các tính năng an toàn PCCC.
- Đảm bảo bạn có thể tiếp cận lối thoát hiểm một cách dễ dàng.
- Kiểm tra xem các khu nhà có chặn lối thoát hiểm không.
Các tòa nhà đang được cải tạo:
- Biết các lối thoát hiểm thay thế trong trường hợp giàn giáo chặn lối thoát thông thường.
- Báo cáo bất kỳ lo ngại nào về công trình cải tạo chặn lối thoát hiểm hoặc cửa sổ.
Các tòa nhà cũ hơn:
- Nếu bạn sống trong một tòa nhà cũ không đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn phòng cháy chữa cháy hiện hành, hãy chủ động lắp đặt báo cháy và lập kế hoạch thoát hiểm.
- Tham gia vào các chương trình cải thiện tòa nhà khi được đề nghị.
- Không chèn cửa chống cháy ở cầu thang bộ vì chúng được thiết kế để ngăn khói và lửa.
114 - Số điện thoại khẩn cấp của lực lượng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ tại Việt Nam




