Kim Cruz และศิลปะบำบัดเพื่อเปลี่ยนแปลงสังคม

ก่อนเริ่มจับพู่กัน แม้ Kim จะจบมหาวิทยาลัยด้านศิลปะ แต่เธอทำงานเป็นพิธีการรายการโทรทัศน์มาสักพักหนึ่งแล้ว ทั้งรายการเพลง และการแข่งขันกีฬา แต่ช่วงเวลาที่โลกกำลังต่อสู้กับโควิด-19 ที่ทุกคนต้องเปลี่ยนวิธีการใช้ชีวิต ต้องจำกัดการทำงานที่เจอผู้คน นั่นเป็นช่วงเวลาที่ทำให้เธอได้หยุดคิด และถามตัวเองว่าต้องการทำอะไรกันแน่

“มีอยู่ 3 สิ่งที่ฉันรัก ฉันรักงานศิลปะ ฉันรักที่จะใช้เวลากับเด็ก ๆ และฉันอยากจะเริ่มสร้างมูลนิธิ”

Kim เริ่มไปทำงานที่หอศิลป์ เพราะหนึ่งในความฝันของเธอคือการเปิดหอศิลป์เป็นของตัวเอง แต่ก็ไม่ได้สร้างงานศิลปะเป็นจริงเป็นจัง จนหัวหน้าที่หอศิลป์สนับสนุนเธอให้ทำงานศิลปะมากขึ้น นำไปสู่โอกาสให้เธอได้เรียนรู้การทำงานจากศิลปินแห่งชาติฟิลิปปินส์วัย 80 ที่รู้จักกันในประเทศว่า BanCab หรือชื่อจริงคือ Benedicto Cabrera

“ฉันถูกรายล้อมด้วยอาจารย์หลายคนที่ช่วยฉันค่อยๆ เรียนรู้ ฉันตื่นเต้นมาก เพราะฉันยังอายุน้อย แน่นอนว่านั่นเป็นข้อเสียเปรียบ แต่ในขณะเดียวกัน ฉันก็ยังมีเวลาอีกหลายปีที่จะทำให้สิ่งนี้เติบโตเป็นอะไรที่ยิ่งใหญ่”

Kim มองไปข้างหน้าว่ายังมีอะไรให้ทำอีกมากมาย เธอได้แรงบันดาลใจจากคุณปู่ที่ทำงานมิชชันนารีอยู่ในประเทศอินเดียถึง 75 ปี และเธอออยากสานต่อการช่วยเหลือผู้คนในแบบที่เธอถนัด

แต่มูลนิธิศิลปะบำบัดไม่ใช่อะไรที่เห็นได้ทั่วไป โดยเฉพาะในประเทศฟิลิปปินส์ที่ Kim รู้สึกว่ายังมีวัฒนธรรมความคิดไม่ได้ให้ความสำคัญกับวิชาศิลปะในโรงเรียน เป็นเรื่องที่ถูกมองว่าเสียเวลาและเปลืองเงิน แต่เธอโชคดีที่ครอบครัวเธอเองให้การสนับสนุนเต็มที่

Kim เล่าว่าสิ่งที่ท้าทายสำหรับเธอคือการที่ตัวเธอเองได้รับผลกระทบทางจิตใจ เพราะเรื่องราวทั้งหลายที่เด็กและผู้หญิงที่เธอพยายามช่วย มักเป็นเรื่องที่หนักหนา

“ปัญหาของฉันคือมันเป็นเรื่องที่หนักมาก ไม่ง่ายเลย ฉันจำได้ว่าหลังจากทำไป 2-3 ครั้งแรก เมื่อต้องพบกับเด็กๆ ฉันร้องไห้ตลอดทางกลับบ้าน” เธอบอกว่าเธอปรึกษานักบำบัดคนอื่น ๆ และสิ่งที่จะทำได้คือเปลี่ยนประสบการณ์ให้เป็นบทเรียนว่าอะไรที่ควรทำหรือไม่ควรทำ

อีกหนึ่งอย่างที่เธอต้องพยายามเตรียมใจรับให้ได้คือ การที่เด็กๆ ที่เธอเคยช่วยเหลือแล้วตัดสินใจกลับไปสู่วิถีชีวิตเดิม เพราะสุดท้ายแล้ว การเปลี่ยนแปลงจะเกิดขึ้นก็ต้องเป็นเพราะเจ้าตัวอยากจะเปลี่ยนด้วย

“แต่สุดท้ายมันคือธรรมชาติของมนุษย์ สำหรับฉัน ทุกคนมีความแตกต่าง ตราบใดที่เราสามารถสร้างความเปลี่ยนแปลงได้ ทีละเล็กน้อย ฉันก็มีความสุขแล้ว”

อ่านเพิ่มเติม: คุยกับ 3 ศิลปินจากนิทรรศการ Mythical Dream กับการบอกเล่าความฝันบนเส้นทางศิลปะ

งานของ Kim ส่วนใหญ่จะเป็นภาพวาดผู้หญิง เธอใช้เวลาในการดึงบุคลิกลักษณะตัวตนของคนๆ นั้นออกมา และวาดเป็นภาพที่เธอมองว่ายังมีความดิบ มีความเป็นจริง และยังคงความสง่างาม เธอยอมรับว่ามักทำใจยากที่จะส่งต่องานบางชิ้นให้เจ้าของใหม่ เพราะเธอใช้เวลาเรียนรู้และทำความเข้าใจแต่ละผลงานจนรู้สึกว่ามันเป็นส่วนหนึ่งของเธอ

ที่ผ่านมา มูลนิธิใช้เงินทุนส่วนตัวของ Kim ในการดำเนินงานเป็นหลัก “ตอนแรก ๆ ฉันใช้เงินเก็บส่วนตัวและไม่รู้กระบวนการการหาผู้สนับสนุน”

หลังๆ มานี้ เวลาที่เธอจะไปจัดแสดงงานที่ไหน จะมีการแบ่งงานบางชิ้นเอาไว้ว่ารายได้จากชิ้นนั้นจะส่งตรงเข้ามูลนิธิ เธอทำงานร่วมกับหลายองค์กร และยังมองเห็นช่องทางว่าจะสามารถได้ทุนสนับสนุนจากองค์กรนานาชาติ หรือผู้สนับสนุนอุปกรณ์ที่ใช้ในการผลิตงานศิลปะ

คำพูดกินใจจากนักเขียนและนักเคลื่อนไหวชาวสหรัฐฯ Maya Angelou คือประโยคที่เธอยึดถือและมองว่าเป็นสิ่งที่เธอใช้ชี้วัด “ความสำเร็จ” ในชีวิตได้

“เป็นประโยคที่อยู่ในหัวของฉันตลอดนะคะ เพราะฉันยังคงพยายามเรียนรู้ที่จะเป็นมนุษย์ ยังเรียนรู้ที่จะเป็นลูกสาวที่ดีขึ้น เป็นน้องสาว เป็นน้า เป็นเพื่อนที่ดีขึ้น สำหรับฉัน นี่ก็เยอะมากแล้ว คำพูดนี้ของ Maya มันดีกับฉัน เพราะฉันไม่ต้องทำอะไรที่ยิ่งใหญ่มากมายเพื่อที่จะสร้างความเปลี่ยนแปลงให้โลก ประโยคนี้ย้ำเตือนฉันให้ตระหนักว่ากำลังทำอะไรอยู่และมันส่งผลกระทบต่อคนอื่นรอบตัวฉันอย่างไร”

Kim เชื่อว่าถ้าเรารักตัวเองและเรียนรู้ที่จะเยียวยาตัวเอง เราก็จะสามารถเป็นคนที่ดีขึ้นเพื่อคนอื่นได้ และนั่นคือวิธีที่จะแบ่งปันความรักได้

“ฉันอยากจะให้มันเติบโตค่ะ อยากจะสร้างโรงเรียน เป้าหมายของชีวิตก็คือสร้างโรงเรียนที่ช่วยเยียวยาผู้คนด้วยศิลปะ”

อ่านเพิ่มเติม:

สัมผัสเรื่องเล่าของผู้หญิงในเอเชียแปซิฟิก ผ่านนิทรรศการภาพถ่ายโดย Rauli Virtanen

เชฟแพม กับรางวัลเชฟหญิงยอดเยี่ยมแห่งเอเชีย พร้อมพูดคุยถึงโปรเจ็กต์ส่งต่อโอกาสให้คนรุ่นใหม่

หรือ "นิยายวาย" จะเป็นก้าวต่อไปที่ทำให้วรรณกรรมไทยเป็นที่ยอมรับในระดับโลก?