Cover Ông Đặng Văn Biểu, Phó Giám đốc Bảo tàng Hà Nội và bà Nguyễn Ngọc Hòa, Giám đốc Trung tâm Điều phối các Hoạt động Sáng tạo tặng hoa và chứng nhận cho các đơn vị tham gia biểu diễn
Ông Đặng Văn Biểu, Phó Giám đốc Bảo tàng Hà Nội và bà Nguyễn Ngọc Hòa, Giám đốc Trung tâm Điều phối các Hoạt động Sáng tạo tặng hoa và chứng nhận cho các đơn vị tham gia biểu diễn
1 / 1
Sân khấu chính Bảo tàng Hà Nội trở thành nơi gặp gỡ của di sản và những sáng tạo mới trong chương trình nghệ thuật “Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai”, thuộc khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026
Chương trình do Bảo tàng Hà Nội, Trung tâm điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội phối hợp cùng Không gian Âm nhạc So A Music với sự tham gia của nhiều thế hệ nghệ sĩ, nhà giáo dục và cộng đồng sáng tạo trẻ. Qua đó, Bảo tàng Hà Nội khẳng định vai trò của mình vừa là nơi lưu giữ những hiện vật vừa là không gian sáng tạo, với nhiều hoạt động giáo dục, nghệ thuật và trải nghiệm cộng đồng.
Nhạc sĩ Nguyễn Duy Anh, nhà đồng sáng lập So A Music, đồng thời là Tổng Đạo điễn, Giám đốc Âm nhạc của đêm diễn cho biết: “Viết câu chuyện về lịch sử âm nhạc Hà Nội bằng live music là điều mà tôi đã ấp ủ từ lâu. Rất may nhiều học trò của tôi và các bạn trẻ từ những nhóm cộng đồng lại thích thú với ý tưởng này. Dù hình thức biểu diễn với nhiều nhóm chơi nhạc trực tiếp mà ai cũng là thành viên quan trọng cần hạ tầng nhân lực, vật lực kỹ hơn nhiều so với hình thức ca sĩ hát với nhạc thu sẵn hát với hay ban nhạc đệm; cộng thêm mưa lớn kéo dài trong nhiều ngày trước đó khiến chúng tôi gặp khá nhiều khó khăn trong triển khai ý tưởng nhưng cuối cùng đêm diễn cũng có thể diễn ra.”
Đọc thêm: Thế giới bích họa của Gio Bressana: Nét chấm phá lãng mạn cho không gian sống đương đại
Above Nhạc sĩ Nguyễn Duy Anh chia sẻ trước khi mở màn
Nhạc sĩ Nguyễn Duy Anh chia sẻ trước khi mở màn
1 / 1
Chỉ một tuần trước đó, trong toạ đàm: “Hướng về thành phố xa xưa: Hai thập niên tân nhạc Hà Nội” khi được hỏi về việc “liệu Gen Z có kế thừa di sản tân nhạc”, phần lớn các khách mời thuộc thế hệ 7x đều có chung quan điểm: Nhịp sống mới của Gen Z đang tạo ra những gu thẩm mỹ mới, bao gồm gu nhạc, rất khác với thế hệ đàn anh. Trong đêm nhạc “Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai”, ekip sản xuất & biểu diễn với phần lớn các bạn Gen Z đã đưa ra một hồi đáp thú vị.
Đêm nhạc được xây dựng với hình tượng một chuyến tàu xuyên không gian và thời gian, đưa khán giả đi qua từng chặng phát triển của âm nhạc Hà Nội: từ những thanh âm của Thăng Long xưa, đến không khí Tân nhạc, kháng chiến, qua thời kỳ đầu Hội nhập với nhạc Trẻ, Rock Việt tới các màu sắc đương đại hôm nay.
Hiện đại và truyền thống cùng cất bước
Chặng đầu tiên của chuyến tàu “Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai” đưa khán giả tới với một sân đình làng cổ ven sông Hồng ở thế kỷ XV. Đây là thời kỳ mà cây đàn đáy được ra đời, lúc này Ca Trù chỉ mới xuất hiện dưới thể thức Hát Cửa đình có thể kết hợp cùng Múa Bỏ bộ. Sang chặng thế kỷ XIX, hình ảnh các ca quán Ca trù tại phố Khâm Thiên và những người hát Xẩm khu chợ Đồng Xuân trở thành một trong những đặc chưng của âm nhạc Hà Nội.
Thử thách với ở chặng này với ekip sản xuất là làm thế nào để tái hiện một cách trung thực nhất âm sắc đặc chưng của từng nhạc cụ truyền thống khác nhau trên hệ thống phóng đại âm thanh đến mức người tự nhận không có tai nghe nhạc cũng cảm nhận được. Thay vì sử dụng hệ thống khuếch đại âm thanh bằng từ tính qua loa nén hoặc tiếp âm nhạc cụ dân tộc bằng micro hát nhạc pop như cách thông thường ở Việt Nam, ekip sản xuất chương trình đã sử dụng phương án khác.
Nhạc sĩ Duy Anh cùng nghệ sĩ trẻ Phương Uyên & Nhóm Xẩm 48h đã dành gần một năm trời thử nghiệm và chỉnh sửa từ độ dày của mặt, của cạnh, chất liệu làm đàn, loại dây cho cây bầu xẩm; đến lựa chọn giữa hàng trăm loại micro với hãng sản xuất, model, năm sản xuất khác nhau để chọn ra những phương án tối ưu. Lặp lại tương tự với các nhạc cụ xẩm khác rồi thử nghiệm trên nhiều quy mô sân khấu và concept biểu diễn khác nhau trong suốt một năm trước phần trình diễn tại Bảo tàng Hà Nội.
Đọc thêm: Nhạc trưởng Jeff von der Schmidt: Âm nhạc như nước và như khói
Above Nhóm Xẩm 48h tái hiện lại hình ảnh chợ Đồng Xuân những năm 1900 (ảnh: Hoàng Anh)
Nhóm Xẩm 48h tái hiện lại hình ảnh chợ Đồng Xuân những năm 1900 (ảnh: Hoàng Anh)
1 / 1
Đừng để hiện vật ngủ quên
GenZ & Gen Alpha là những thế hệ tiếp thu kiến thức phần lớn dựa trên trải nghiệm, vì thế việc tìm kiếm, phục chế, và mang nhiều hiện vật ra sân khấu cũng như cho các bạn trẻ được trải nghiệm những hiện vật từng “sống” trong dòng thời gian của âm nhạc Hà thành chính là cách hiệu quả nhất để giúp họ hiểu & chia sẻ lại câu chuyện quá khứ theo ngôn ngữ của thế hệ mình.
Đáp lại tâm nguyện này, nhiếp ảnh gia Lê Bích đã gửi cho ekip gần 300 bức ảnh trong bộ sưu tập về Hà Nội Xưa của anh để sử dụng cho phần hình ảnh của đêm nhạc.
Trong quá trình chuẩn bị phần âm nhạc cho Chặng II: “Tiếng Gọi Tân Nhạc” & Chặng III: “Những Năm Kháng Chiến”, nhiều bạn Gen Z từng dành hàng giờ bên cây guitar từ những năm 1950 và chiếc máy hát cổ chứa bản nhạc Quốc Ca để tìm cảm hứng cho ba ca khúc: Cung Đàn Xưa, Người Hà Nội & Bài Ca Hy Vọng …
Above Cây guitar từ thập niên 1950 cùng chiếc máy hát cổ phát bản nhạc Quốc Ca được chưng bày tại Trung Tâm Điều Phối Các Hoạt Động Sáng Tạo Hà Nội
Cây guitar từ thập niên 1950 cùng chiếc máy hát cổ phát bản nhạc Quốc Ca được chưng bày tại Trung Tâm Điều Phối Các Hoạt Động Sáng Tạo Hà Nội
1 / 1
Ở chặng IV: “Cửa ngõ hội nhập”, làn sóng âm nhạc phương Tây thứ hai đến với Hà Nội được tái hiện lại. Cuối những năm 1980s, đầu 1990s của thế kỷ trước, âm nhạc hiện đại phương Tây tới Hà Nội qua những cuốn băng casette được những người học tập & làm việc ở châu Âu truyền về. Boney M, Modern Talking, ABBA, Scorpion, Madonna, Michael Jackson … trở thành những cái tên để thanh niên Hà Nội thời đó thể hiện độ sành nhạc.
Hiện vật đầu tiên trên sân khấu chương trình là bộ trống Yamaha Hybrid Mape Absolute đầu tiên tại Hà Nội, từng nhập về theo yêu cầu của Boney M cho buổi trình diễn đầu tiên tại Việt Nam của nhóm ngày 1/10/2016 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (khoảng 40 năm sau ngày âm nhạc của họ đặt chân đến Việt Nam). Cậu bé Phan Anh tám tuổi đến từ So A Music đã tái hiện lại phong cách của Sugarfoot (tay trống gắn liền với huyền thoại Michael Jackson) trên bộ trống này với ca khúc Beat It.
Above Bé Phan Anh 8 tuổi trình diễn với bộ trống mà ban nhạc Boney M sử dụng trong tour diễn đầu tiên tại Việt Nam. (Ảnh: Lê Bích)
Bé Phan Anh 8 tuổi trình diễn với bộ trống mà ban nhạc Boney M sử dụng trong tour diễn đầu tiên tại Việt Nam. (Ảnh: Lê Bích)
1 / 1
Trong Chặng V: “Hello Nhạc trẻ” & Chặng VI: “Những Hòn đá lăn”, phân cảnh được đầu tư nhất là màn tái hiện lại live show Tâm Hồn Của Đá ngày 8/11/2002 tại Triển lãm Giảng Võ của ban nhạc Bức Tường. Đây không chỉ là khoảnh khắc ước mơ của năm chàng sinh viên “không đàn, không trống” trở thành sự thực mà còn là dấu mốc bắt đầu của thời kỳ nhạc Rock ở Hà Nội được đại chúng hoá.
Ngoài tạo hình các nhân vật mô phỏng ban nhạc Bức Tường thời điểm đó, ekip sản xuất chương trình còn kỳ công phục dựng và mang vào phần biểu diễn cây đàn guitar Jackson PS67 mà guitarist Hoàng Mario đã từng sử dụng và thu âm album đầu tiên của ban nhạc, cũng như mang bộ Amply bass Ampeg SVT7 với biệt danh “tủ lạnh” từng hiện diện trong nhiều sự kiện quan trọng của Rock Hà Nội lên sân khấu.
Above Tuấn Lucas & ban nhạc Vần Vũ tái hiến lại live show Tâm Hồn Của Đá năm 2002 của ban nhạc Bức Tường (Ảnh: Hoàng Anh)
Tuấn Lucas & ban nhạc Vần Vũ tái hiến lại live show Tâm Hồn Của Đá năm 2002 của ban nhạc Bức Tường (Ảnh: Hoàng Anh)
1 / 1
Chặng VII: “Trăm Hoa Đua Nở” lại là bất ngờ khác với các khán giả trung và lớn tuổi. Bởi ngoài những chất liệu Indie hay Vpop đang thịnh hành, các ca sỹ trẻ còn tái hiện lại The Voice với Đường đêm, Bài Hát Việt với Con cò và trình bày các ca khúc nhiều tuổi hơn chính mình như Cầu vồng đêm mưa, Có phải em mùa thu Hà Nội, Nhìn những mùa thu đi theo góc nhìn thời hiện đại.
Cộng hưởng nhiều thế hệ
“Nếu có một ngày Hà Nội bị lãng quên thì sao?” là câu hỏi giả tưởng được đặt ra ở chặng VIII: “Đi Tìm Căn Cước” & chặng XIX: “Ký Ức Xuyên Không”. Những hình ảnh 3D giả tưởng về một Hà Nội có nét mai một của Đất Rồng kết hợp cùng chất nhạc Rock pha lẫn điện tử của Mặt Trời trong phần biểu diễn của ban nhạc nữ Bèo đã kéo căng không khí của đêm diễn tới mức tối đa. Để rồi sự xuất hiện của nhóm xẩm từ thế kỷ XIX trong bài xẩm tàu điện Bắc Kỳ Vui Nhất Hà Thành và sáng tác mới Lớn lên giữa chốn Long Thành trở thành lời giải chứa đựng nhiều lớp ý nghĩa.
Theo nghệ sĩ trẻ Phương Uyên, ban nhạc nữ Bèo: “Dù GenZ không sống trong lượng thông tin hữu hạn, những cảnh quan và những nhịp sống như thế hệ trước nhưng chính điều đó đôi khi làm họ cảm thấy lạc lõng giữa chốn đông người. Lúc này đôi khi nhìn về quá khứ để tìm gốc gác lại là một lựa chọn mang tính bước ngoặt với bản thân họ.”
Above Phương Uyên (vai Cô Gái GenZ) & Mai Thiện (vai Bác Xẩm 1900) trong chặng VIII & XIX: “Đi Tìm Căn Cước & “Ký Ức Xuyên Không” (Ảnh:Lê Bích)
Phương Uyên (vai Cô Gái GenZ) & Mai Thiện (vai Bác Xẩm 1900) trong chặng VIII & XIX: “Đi Tìm Căn Cước & “Ký Ức Xuyên Không” (Ảnh:Lê Bích)
1 / 1
Above Màn kết hợp độc đáo giữa: Nhóm Xẩm từ 1900, Cô Ca sĩ Tân nhạc từ 1938 & ban nhạc nữ Bèo của 2026. (Ảnh: Hoàng Anh)
Màn kết hợp độc đáo giữa: Nhóm Xẩm từ 1900, Cô Ca sĩ Tân nhạc từ 1938 & ban nhạc nữ Bèo của 2026. (Ảnh: Hoàng Anh)
1 / 1
Nhạc sỹ Duy Anh thấy các bạn trẻ đương đại có một thế giới nội tâm vô cùng phong phú, tuy nhiên chính nhịp sống nhanh và việc được khuyến khích độc lập khiến họ dễ tách rời với các thế hệ trước. Nhưng khi nhận ra điều này và gặp những con người phù hợp trong vai trò mắt xích thế hệ, tinh thần ham học hỏi và thể hiện bản thân khiên họ muốn cộng hưởng cùng thế hệ trước để gia tăng giá trị cho cả hai.
Anh đánh giá thành công lớn nhất đêm nhạc chính là sự phối hợp của những nghệ sĩ, nhóm cộng đồng âm nhạc trẻ đầy cá tính với nhau và với kinh nghiệm, nguồn lực của những tiền bối đi trước trong lĩnh vực văn hoá & sáng tạo. Đây là động lực lớn giúp anh tin có thể phát triển tiếp những kịch bản khác về lịch sử âm nhạc Hà Nội với sự góp mặt của nhiều nhà sáng tạo từ những thế hệ khác nhau.
ĐỌC NGAY
Hạt mầm nhân văn trong nghệ thuật
Thị Trưởng Trấn Cầu Đá: Bi kịch của kẻ tự huỷ đời mình
Nhà nghiên cứu Trần Quang Đức: “Sau cùng, lịch sử vẫn là về con người”
