สร้อยจำลองที่เลียนแบบสร้อยเพชรบันลือโลกของพระนางมารี อ็องตัวแน็ต เตรียมนำออกประมูลในสัปดาห์หน้า

ในปี 1784 สิบปีหลังจากการรังสรรค์สร้อยเพชร มาดามยีน เดอ ลา ม็อตต์ (Jeanne de la Motte) ผู้ตกอับแต่มีสายสัมพันธ์ในราชสำนักและมีความทะเยอทะยาน ได้ปั้นแต่งเรื่องหลอกลวงที่อุกอาจที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ โดยโน้มน้าวให้พระคาร์ดินัล เดอ โรฮาน (Cardinal de Rohan) เชื่อว่า สมเด็จพระราชินีมีพระประสงค์จะซื้อสร้อยเพชรนี้อย่างลับๆ ผ่านการใช้จดหมายปลอม และแม้กระทั่งการนัดพบยามค่ำคืนกับหญิงสาวที่หน้าตาคล้ายสมเด็จพระราชินี

ด้วยความกระหายที่จะฟื้นคืนความเป็นที่โปรดปรานของพระนางมารี อ็องตัวแน็ต พระคาร์ดินัล เดอ โรฮาน จึงซื้อสร้อยเพชรนั้นในนามของพระนางตามที่ถูกกล่าวอ้าง ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 1785 สร้อยเพชรเส้นนี้ถูกส่งต่อให้กับพระคาร์ดินัล ซึ่งมอบให้แก่ลา ม็อตต์ ที่อ้างว่าเป็นข้าหลวงใกล้ชิดของสมเด็จพระราชินี จากนั้นตัวสร้อยก็หายไปในทันที ไม่มีใครเห็นสภาพสมบูรณ์อีกเลย เพราะถูกแยกชิ้นส่วนและนำไปขายในตลาดมืดของปารีสและลอนดอนอย่างรวดเร็ว

เมื่อความจริงปรากฏในอีกหนึ่งปีต่อมา เรื่องอื้อฉาวนี้ก็ได้กลืนกินพระราชวังแวร์ซายส์ไปเสียแล้ว แม้สมเด็จพระราชินีจะเป็นผู้บริสุทธิ์ แต่ภาพลักษณ์ที่สาธารณชนรับรู้ได้พลิกผันไม่หวนคืน พระนางถูกจดจำให้เป็นสัญลักษณ์แห่งความฟุ่มเฟือยและการหลอกลวง ที่ตามหลอกหลอนพระองค์ไปจนถึงวาระสุดท้าย ณ แท่นกิโยตีน

อ่านเพิ่มเติม: 5 การ์ตูนคลาสสิกตาหวานจากยุค 70-80s ที่ยังคงตราตรึงใจไม่รู้ลืม

สร้อยจำลองที่ Artcurial นำเสนอในครั้งนี้ สร้างขึ้นในหลายทศวรรษต่อมาตามแบบดั้งเดิมที่สูญหาย โดยมาจากคอลเล็กชั่นของ ลูเซียน บาสเซนเกอร์ (Lucien Baszanger, 1890-1971) ช่างอัญมณีซึ่งเกิดที่อัมสเตอร์ดัม ผู้สืบเชื้อสายจากตระกูล Bassenge หนึ่งในผู้รังสรรค์สร้อยเพชรชิ้นอื้อฉาว ได้สืบทอดมรดกของตระกูลโดยก่อตั้งโรงงานอัญมณีในเจนีวาเมื่อปี 1914 และมีความเชี่ยวชาญด้านเครื่องประดับโบราณ ได้ส่งต่ออัญมณีเทียมเส้นนี้จากรุ่นสู่รุ่น และยังคงเก็บรักษาไว้ในการครอบครองส่วนบุคคลมาจนถึงปัจจุบัน

สิ่งที่ทำให้สร้อยจำลองนี้ยิ่งทรงคุณค่าจึงเป็นประวัติความเป็นมาที่เชื่อมโยงกับครอบครัว Baszanger อย่างลึกซึ้ง สร้อยเส้นนี้ถูกเก็บไว้อย่างเงียบๆ ภายใต้การสืบทอดเชื้อสายที่ผูกพันอย่างใกล้ชิดกับผู้สร้างสรรค์ดั้งเดิม มันจึงไม่ได้เป็นเพียงวัตถุจำลอง แต่เป็นเสมือนภาชนะที่บรรจุเรื่องราวแห่งมรดกทางประวัติศาสตร์ไว้อย่างเต็มเปี่ยม หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง มันคือมรดกตกทอดของเรื่องราวบันลือโลกที่ยังคงก้องกังวานอยู่ในปัจจุบัน

สร้อยจำลองเส้นนี้รังสรรค์ขึ้นจากเงินและโลหะผสม ประดับด้วยอัญมณีเทียมบนพื้นฟอยล์ ทำให้เปล่งประกายคล้ายของจริง ออกแบบในสไตล์ ‘en esclavage’ (สายโซ่ร้อยเรียงยึดติดกัน) ที่สื่อถึงความหรูหราอันเป็นเอกลักษณ์ของราชสำนักฝรั่งเศส

รายละเอียดของตัวสร้อยได้รับการถอดแบบจากชิ้นงานเดิมได้อย่างน่าทึ่ง ประกอบด้วยเพชรเทียมเรียงเส้นประดับด้วยพวงมาลัยดอกไม้สามพวง จี้ทรงหยดน้ำขนาดใหญ่ และสายสร้อยยาวที่ประดับด้วยลวดลายดอกไม้อันวิจิตรบริเวณกึ่งกลาง ปิดท้ายความสมบูรณ์แบบด้วยจี้ห้อยระย้าผูกโบว์ที่ประกอบด้วยอัญมณีเทียมทรงหยดน้ำและทรงกลม จัดแสดงอย่างสง่างามในกรอบไม้แกะสลักปิดทองสไตล์หลุยส์ที่ 15 ที่ช่วยขับเน้นความงามและคุณค่าเหนือกาลเวลาของชิ้นงานได้อย่างสมบูรณ์แบบ แม้สร้อยเส้นนี้ไม่ได้ประกอบด้วยเพชรแม้แต่เม็ดเดียว แต่เพียงแค่รูปทรงของมันก็สามารถปลุกเร้าถึงความหรูหราอลังการของโลกที่สาบสูญไปแล้วได้อย่างชัดเจน

ในบรรดาสร้อยจำลองตามสร้อยเพชรเส้นประวัติศาสตร์ที่ยังคงเหลืออยู่จำนวนสามเส้น เส้นที่ Artcurial นำออกประมูลนี้เชื่อกันว่าเป็นชิ้นที่เก่าแก่ที่สุดและเหมือนสร้อยเส้นเดิมในศตวรรษที่ 18 มากที่สุด ส่วนเส้นจำลองชิ้นที่สองซึ่งจัดแสดงอยู่ที่พระราชวังแวร์ซายส์นั้น สร้างขึ้นในช่วงปี 1960s โดย Albert Guérin แห่ง Maison Burma ภายใต้การกำกับดูแลของ Paulette Laubie ขณะที่เส้นที่สามสร้างขึ้นในทศวรรษ 1980s โดยจัดแสดงอยู่ที่พระราชวังเบรอเตย (Château de Breteuil)

อย่างไรก็ตาม ไม่มีสร้อยจำลองชิ้นใดที่เปี่ยมด้วยคุณค่าทางจิตใจและความเป็นมาลึกซึ้งเท่ากับสร้อยอัญมณีเทียมของตระกูล Baszanger และไม่มีชิ้นไหนที่ได้เดินทางผ่านประวัติศาสตร์อย่างเปิดเผยเท่ากับสร้อยจำลองที่กำลังนำออกประมูลเส้นนี้มาก่อน

สร้อยเพชรเส้นนี้ไม่เพียงคงอยู่ผ่านกาลเวลามาหลายชั่วอายุคนเท่านั้น แต่ยังได้โลดแล่นอยู่บนจอภาพยนตร์ด้วยเช่นกัน ในปี 1946 สร้อยเส้นนี้ถูกสวมใส่โดยนักแสดงหญิง Viviane Romance ผู้สวมบทมาดามลา ม็อตต์ ในภาพยนตร์เรื่อง L’Affaire du Collier de la Reine หรือ The Queen’s Necklace (1946) กำกับโดย Marcel L’Herbier มันจึงกลายเป็นยิ่งกว่าสร้อยจำลอง เพราะยังถือเป็น ‘ตัวละครสำคัญ’ ในการเล่าขานเรื่องอื้อฉาวที่ยังคงตรึงความสนใจทั้งนักประวัติศาสตร์ นักเขียนบทละคร และช่างอัญมณีมาจนถึงปัจจุบัน

นอกจากนี้ สร้อยอัญมณีเทียมเส้นเดียวกันนี้ยังปรากฏในภาพยนตร์ปี 1956 เรื่อง Marie-Antoinette, Reine de France  หรือ Marie Antoinette Queen of France และยังถูกนำมาจัดแสดงที่พระราชวังแวร์ซายส์ในปีเดียวกันนั้นเอง ล่าสุดเมื่อไม่นานมานี้ สร้อยพระศอเส้นนี้ยังได้จัดแสดงในงานเทศกาลศิลปะนานาชาติ Fine Arts Biennale ในกรุงปารีส เมื่อปี 2023 ที่ผ่านมาอีกด้วย

การประมูลสร้อยจำลองนี้ไม่ใช่แค่เพียงโอกาสในการเป็นเจ้าของเครื่องประดับที่สวยงาม แต่เป็นการครอบครองชิ้นส่วนทางประวัติศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับหนึ่งในเรื่องอื้อฉาวที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของราชสำนักฝรั่งเศส เป็นเครื่องสะท้อนถึงพลังของเครื่องประดับที่ไม่เพียงประดับเรือนกาย แต่ยังสามารถจุดประกายเรื่องราวอันน่าเหลือเชื่อและเปลี่ยนแปลงหน้าประวัติศาสตร์ได้

Artcurial ประมาณการมูลค่าของสร้อยจำลองเส้นนี้ที่ระหว่าง 30,000 - 50,000 ยูโร (ประมาณ 1.15 - 1.9 ล้านบาท) แต่สำหรับนักสะสมผู้หลงใหลในประวัติศาสตร์และอัญมณี คุณค่าของมันนั้นลึกซึ้งเกินกว่าจะประเมินได้ด้วยตัวเลข เพราะนี่คือ ‘เสียงกระซิบแห่งความล่มสลาย’ ซึ่งเป็นเสมือนเงาของอัญมณีที่ไม่เคยเป็นของพระราชินีเลยแม้แต่น้อย และยังคงเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ที่ทรงพลังที่สุดที่แสดงให้เห็นว่า ภาพลวงตาและความวิจิตรบรรจงสามารถพลิกผันเส้นทางของประวัติศาสตร์ได้อย่างไร

อ่านเพิ่มเติม:

Cartier เผยโฉมคอลเล็กชั่นไฮจิวเวลรี่พลังขั้วตรงข้าม En Équilibre ท่ามกลางผืนน้ำของสตอกโฮล์ม

ร่วมออกผจญภัยไปกับเครื่องประดับชั้นสูงเคียงข้าง Julie Clody Medina ประธาน Van Cleef & Arpels ประจำภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก

Jean-Christophe Babin ซีอีโอ Bvlgari กับความเชื่อมโยงจิวเวลรี สู่ศิลปะ และคนรุ่นใหม่