Dolly Parton: Sebuah Mahakarya Kehidupan

The Atlantic pernah menulis bahawa Dolly Parton melangkaui sempadan kelas sosial, jantina, wilayah, dan genre muzik. Dalam sebuah negara seperti Amerika Syarikat yang semakin sukar untuk menemui ikon perpaduan, beliau menjadi pengecualian yang jarang ditemui: ramai orang mungkin tidak serupa dengan Dolly, tidak hidup seperti Dolly, malah tidak mendengar muzik Dolly, namun mereka tetap memberikan kasih sayang yang seakan-akan naluri semula jadi kepada beliau.

Beliau mengekalkan dialek Selatan, berani bercakap tentang pegangan agama Kristian, dan terus setia dengan muzik country walaupun telah jauh melangkah ke dalam industri budaya. Beliau pernah menyatakan bahawa beliau perlu berjuang untuk hidup menjadi diri sendiri, jadi mudah difahami mengapa komuniti LGBTQ+ menemui keserasian dengannya: “Kita adalah diri kita, jadi mengapa tidak dibenarkan untuk menjadi diri sendiri?” Bagi golongan wanita, “9 to 5” menjadi antara lagu yang paling ampuh mengenai kehidupan wanita di tempat kerja.

Apabila dicalonkan ke dalam Rock and Roll Hall of Fame pada tahun 2022, Dolly Parton cuba menarik diri kerana merasakan beliau bukanlah seorang artis rock. Apabila pihak penganjur tidak bersetuju, beliau mengumumkan akan merakam album rock demi melayakkan diri untuk penghormatan tersebut, lalu menjemput Joan Jett, Ringo Starr, dan Paul McCartney untuk turut serta.

Dolly Parton boleh dimiliki oleh sesiapa sahaja kerana beliau tidak pernah menunjukkan keinginan untuk menjadi orang lain.

Sejak usia pertengahan, penampilannya menjadi bahan jenaka yang lazim. Beliau sering bergurau bahawa dalam pertandingan meniru gaya Dolly Parton, beliau pernah menyertai secara rahsia lalu kalah kepada seorang lelaki. Rambut perang platinum, saiz dada yang besar, pembedahan kosmetik, pakaian yang berkilauan, dan kuku akrilik, semuanya telah dibincangkan oleh Dolly sebelum orang lain sempat menggunakannya untuk memperkatakan tentang beliau. Tiada apa yang perlu disembunyikan. Keengganan beliau untuk menukarkan aspek buatan itu menjadi “semulajadi” itulah yang membuatkan orang lebih mempercayai beliau.

Dolly pernah berkata secara berseloroh, dengan gaya humor yang unik miliknya, bahawa beliau berharap audiens dapat melihat melepasi rambut untuk melihat otak, melihat melepasi dada untuk melihat hati, dan melihat melepasi segala-galanya untuk melihat sedikit bakat yang ada.

Jika perlu mencari ‘sedikit bakat’ seperti yang dikatakan oleh Dolly secara bergurau, kuku akriliknya pun sudah memadai sebagai bukti. Walaupun tidak pernah mempelajari teori muzik secara formal, beliau mahir memainkan pelbagai alat muzik bertali, harmoni, saksofon, malah kuku jarinya sendiri; bunyi tersebut dirakam dalam rentak pembukaan lagu “9 to 5”.

Seperti penampilannya, Dolly jarang perlu pergi jauh untuk mencari ilham bagi sesebuah lagu. “I Will Always Love You” asalnya ditulis ketika beliau meninggalkan Porter Wagoner, individu yang banyak membuka jalan pada tahun-tahun awal kerjayanya.

Keputusan kerjaya yang kemudiannya menjadi salah satu lagu cinta paling malar segar dalam muzik popular. Dolly pernah menolak permintaan Elvis Presley untuk merakam semula lagu tersebut apabila pengurusnya meminta hak cipta dikongsi; kemudian Whitney Houston menyanyikannya semula dan membawa lagu itu ke tangga pertama carta muzik popular selama beberapa minggu. Itu sudah cukup untuk menceritakan tentang bakat penulisan lagu Dolly Parton: sebuah perasaan yang sangat peribadi, ditulis dengan cukup ringkas agar artis lain dapat turut serta menciptanya, dan jutaan pendengar dapat merasakannya sebagai kisah mereka sendiri.

Kerjaya Dolly Parton telah membantu membuka laluan buat artis country kemudiannya untuk melangkah ke pasaran perdana, daripada Shania Twain sehingga Taylor Swift; pada masa yang sama, Dolly terus bekerjasama dengan pelbagai generasi artis yang berbeza.

Kampung halamannya sentiasa hadir dalam setiap lagu Dolly Parton, dan apabila lagu-lagu tersebut membawanya jauh dari Tennessee, tempat itu tidak pernah sekadar menjadi memori. Dollywood, taman tema yang beliau bangunkan di Tennessee, telah menjadi majikan terbesar di kawasan tersebut. Dollywood Foundation pernah menggunakan dana sokongan langsung untuk menggalakkan pelajar menamatkan persekolahan menengah; kadar keciciran di Sevier County menurun daripada 35 peratus kepada 6 peratus.

Pada tahun 2016, apabila kebakaran hutan memusnahkan kawasan Great Smoky Mountains, mengakibatkan 14 kematian dan memaksa ribuan orang meninggalkan rumah, Dolly menyokong setiap keluarga yang kehilangan kediaman di Sevier County dengan bantuan 1,000 dolar AS setiap bulan. Akhirnya, kira-kira 12.5 juta dolar telah disalurkan kembali ke wilayah tersebut.

Bertahun-tahun kemudian, apabila ribut Helene mengakibatkan kerosakan teruk di kawasan Tenggara Amerika Syarikat, Dolly secara peribadi mendermakan satu juta dolar untuk dana bantuan mangsa; perniagaan beliau bersama Dollywood Foundation menyumbang satu juta dolar lagi. Beliau mengumumkan dana bantuan tersebut di tempat letak kereta Walmart di Newport, Tennessee, tidak jauh dari tempat kelahirannya, kemudian menyanyikan versi “Jolene” dengan lirik yang diubah suai mengikut keadaan ribut tersebut di hadapan khalayak ramai.

Pada diri Dolly Parton wujud satu sifat belas kasihan yang seakan-akan mendahului setiap penghakiman. Pada tahun-tahun di mana HIV/AIDS masih diselubungi ketakutan, stigma, dan pengasingan, beliau telah berdiri teguh di sisi pesakit sejak awal lagi, menyeru kepada rasa simpati dan menyokong kajian perubatan. Pada tahun 1994, Dolly mendedikasikan lagu “You Gotta Be My Baby” untuk album kutipan dana kajian HIV/AIDS, kemudian bersama 35 artis muzik country menyertai kempen Break the Silence, membawa mesej tentang penyakit tersebut sehingga ke komuniti luar bandar. Apabila masyarakat masih berdebat tentang siapa pesakit itu dan dari mana mereka datang, Dolly seolah-olah telah melangkaui segala-galanya untuk melihat mereka yang benar-benar memerlukan bantuan.

Stacy Palmer, pengarah eksekutif Chronicle of Philanthropy, pernah berkata, sementara ramai individu sangat kaya sibuk membina strategi yang rumit, ketajaman akal Dolly dengan Imagination Library hanyalah: ‘Hantarkan buku-buku tersebut.’ Dolly sendiri menyatakan beliau hanya melihat satu keperluan dan jika mampu dipenuhi, beliau akan melakukannya.

Pada tahun 2020, keperluan itu muncul dalam bentuk yang sama sekali berbeza: di makmal Universiti Vanderbilt.

Dolly Parton tahu bahawa Universiti Vanderbilt sedang terlibat dalam kajian awal berkaitan vaksin Moderna dan beliau menyumbangkan satu juta dolar. Mark Denison, profesor kehormat pediatrik di Sekolah Perubatan Vanderbilt, menceritakan bahawa pasukan penyelidik ketika itu telah memulakan kerja tetapi belum mempunyai sumber kewangan khusus; wang sumbangan tersebut membantu mereka meluaskan aktiviti di makmal dengan pantas.

Setahun kemudian, beliau terus menyumbangkan satu juta dolar untuk menyokong kajian penyakit berjangkit dalam kalangan kanak-kanak; tahun berikutnya beliau menubuhkan dana jangka panjang untuk kajian tersebut. Denison berkata ini merupakan bidang yang sering kekurangan dana dan jarang diberi perhatian oleh dermawan, manakala Dolly Parton mampu melihat keperluan segera serta nilai jangka panjang daripada usaha tersebut.

Pada tahun 2021, Denison dan isterinya makan malam bersama Dolly Parton selama tiga jam. Menurut beliau, hampir sepanjang makan malam itu, beliau hanya bertanya tentang kerja mereka dan sebab mereka memilih jalan penyelidikan. Kemudian Denison bergurau bahawa makan malam bersama Dolly Parton telah memberikan beliau lebih banyak kredibiliti dengan keluarga dan rakan-rakan berbanding 40 tahun beliau berkhidmat dalam bidang sains.

Dari makmal kembali kepada buku, minat tersebut tetap bertemu pada satu titik: ilmu pengetahuan mesti sampai kepada masyarakat. Imagination Library berkembang pesat selepas bekerjasama dengan Penguin Young Readers pada tahun 2001, kemudian dengan Random House Children’s Books. Organisasi pendidikan bukan keuntungan di setiap kawasan membantu mendaftarkan kanak-kanak dan berkongsi kos supaya buku terus sampai ke keluarga. Pada tahun 2022, Jeff Bezos dan Lauren Sánchez memberikan 100 juta dolar AS kepada Dolly Parton untuk beliau memilih sendiri tempat yang akan menerima bantuan. Pada musim panas 2026, Taylor Swift dan Travis Kelce pula menghadiahkan Imagination Library dua juta dolar untuk terus menghantar buku kepada kanak-kanak kecil.

Barangkali sebab itulah, “Ratu Muzik Country” masih merupakan gelaran yang terlalu kecil bagi Dolly Parton. Lagu-lagu yang membawanya kepada jutaan manusia; tetapi kehidupan beliau telah mencapai sesuatu yang lebih jarang berlaku: membuka satu kawasan perkongsian bagi sifat belas kasihan, di mana perbezaan kelas sosial, jantina, pegangan agama, wilayah, atau gaya hidup bukanlah perkara pertama yang menentukan sama ada seseorang itu layak untuk dipedulikan atau tidak. Seiring waktu, kawasan perkongsian itu semakin luas, apabila penerbit, saintis, bilionair, pihak pemerintah, dan artis generasi muda turut serta dalam usaha yang beliau mulakan.

Oleh itu, Dolly Parton telah meninggalkan mahakarya yang paling agung: cara hidup yang begitu ikhlas sehingga ramai orang mempercayainya, dan begitu murah hati sehingga ramai orang ingin meneruskannya.

BACA SEKARANG

“Rumah” bagi Christopher Nolan

Soobin kembali ke skrin besar dengan projek filem “All-Rounder”

Rahsia kejayaan “Surat Cinta kepada Nenek”