Bạn có bao giờ tự hỏi tại sao những bông hoa nhỏ bé lại có thể chuyên chở cả một vùng văn hóa Nam Bộ?
Dạo bước trên những cung đường miền Tây Nam Bộ vào những ngày đầu tháng Chạp, có lẽ ai cũng sẽ thấy chộn rộn trong lòng, khi nghe tiếng xuân sột soạt trong những cành non mơn mởn, hay thoang thoảng bên cánh mũi thứ “mùi Tết” thân quen. Không biết từ khi nào, nhịp sống chậm rãi trong những ngày đông bỗng trở nên vội vã, để cho những nụ cúc vàng cũng háo hức chờ đến ngày phô diễn nét thiều hoa. Dọc những nẻo đường xuân rực rỡ ấy, hai vùng đất Đồng Tháp và Bến Tre hiện lên như những bức tranh sống động, nơi sắc hoa không chỉ tô điểm cho đất trời mà còn gắn liền với đời sống cần lao của người dân Nam Bộ.
Xem thêm: Tết-Ta: Bàn về tranh con Giáp ngày Xuân cùng họa sĩ Đặng Mậu Tựu

Above Hoa cúc mâm xôi nở rộ
Đồng Tháp không chỉ có hoa sen, cũng như Bến Tre không chỉ nổi danh là “xứ dừa”, hai vùng đất này còn là nguồn thổ nhưỡng tốt lành nuôi dưỡng những loài hoa rực rỡ. Được ví như “thủ phủ hoa” của miền Tây, Đồng Tháp hội tụ muôn sắc hoa được chăm sóc bởi bàn tay khéo léo và tâm huyết của những người nông dân lành nghề. Nổi bật là Làng hoa Sa Đéc – làng hoa truyền thống hơn 100 năm tuổi nằm bên dòng sông Tiền thơ mộng. Bầu không khí xưa cũ của vùng đất trở thành bức nền mà còn là điểm hẹn lý tưởng cho những ai muốn đón mùa xuân sớm. Năm nay, những chậu cúc vàng, cúc mâm xôi tại Sa Đéc đã túc tắc nở những nụ đầu tiên vào đầu tháng chạp, mời gọi những người yêu cái đẹp nô nức tề tựu về đây để thưởng hoa, ngắm cảnh.

Above Cúc mâm xôi màu hồng lạ mắt

Above Cúc mâm xôi vàng tại vườn ở Chợ Lách

Above Cúc mâm xôi tại Làng hoa Sa Đéc

Above Cúc mâm xôi tại Làng hoa Sa Đéc
Với hơn 2.000 hộ dân làm nghề, làng hoa Sa Đéc hiện trồng hơn 2.500 loại hoa kiểng khác nhau, từ các loài hoa truyền thống như vạn thọ, cúc đồng tiền, mào gà đến những giống hoa hiện đại nhập khẩu từ nước ngoài. Nhìn thấy cúc là nhìn thấy Tết. Lớn lên từ những mùa xuân tràn ngập màu cúc vàng ươm, người viết không khỏi thấp thỏm mong đến ngày đoàn viên khi lạc bước vào những vườn cúc mâm xôi trải dài giữa những rặng dừa xanh mướt. Cúc mâm xôi tại Sa Đéc cũng góp phần vào mùa xuân Nam Bộ, rực rỡ và ngập tràn, đặc quánh màu lá xanh ngắt, dần dần chuyển sang sắc vàng giòn giã trong những ngày đầu năm.
Giữa bao nhiêu giống hoa mới lạ, các loài hoa truyền thống, với sắc vàng, đỏ tượng trưng cho sự thịnh vượng, vẫn là mảnh ghép trọn vẹn cho mọi ngôi nhà. Dù là hoa “Tây” hay hoa “Ta”, các gia đình tại Việt Nam dường như đều có ít nhất một cặp hoa cúc, hoa vạn thọ trước cửa với ngụ ý mong cầu một năm mới thịnh vượng, an khang.

Above Cúc mâm xôi tại Làng hoa Sa Đéc

Above Cúc mâm xôi tại vườn ở Chợ Lách
Bức tranh mùa xuân Nam Bộ không chỉ có hoa kiểng mang nhiều ý nghĩa mà còn có các loại trái cây phong phú. Đó là sự đủ đầy, hạnh phúc chứa đựng trong dáng hình cây quất (tắc), mà người miền Tây Nam Bộ gọi là “cây hạnh”, hay khát vọng vươn lên, tiến đến mục tiêu chính là mong muốn của người Việt khi trưng ớt chỉ thiên.
Bên cạnh đó, những chùm mãng cầu sai trĩu quả hay cây sung với tán lá xanh tươi còn biểu trưng cho sự viên mãn, sum vầy và hạnh phúc gia đình. Trên mâm quả, những trái thanh long đỏ mọng mang theo lời chúc “vượng tài” khi sắc đỏ của nó gắn liền với may mắn và thịnh vượng. Đặc biệt, dưa hấu - loại quả không thể thiếu trong mâm quả ngày Tết - được chọn lựa kỹ lưỡng với niềm tin rằng lớp vỏ xanh tươi và phần ruột đỏ rực, ngọt ngào sẽ đem lại tài lộc và sự phú quý cho cả năm.
Tất cả những loại cây trái này, cùng với hoa kiểng, không chỉ tô điểm thêm sắc màu rực rỡ của mùa xuân mà còn truyền tải những ước vọng giản dị nhưng sâu sắc của người dân Nam Bộ: mong một năm mới sung túc, đầm ấm và tràn đầy niềm vui.

Above Những cây hạnh trĩu quả tại Làng hoa Sa Đéc

Above Hoa cúc vàng tại vườn ở Chợ Lách
Miền Tây không chỉ gây thương nhớ bởi làng hoa Sa Đéc, điểm dừng chân nổi bật khác trên bản đồ hoa còn phải kể đến Bến Tre - nơi nổi danh là vựa cây giống lớn nhất miền Nam. Để có một mùa hoa Tết thành công là một hành trình dài, khi công việc “ươm xuân” bắt đầu từ khoảng tháng 8 âm lịch với những công đoạn không chỉ đơn giản là “trồng hoa”. Nghề trồng hoa kiểng Tết tại Bến Tre bắt đầu muộn hơn làng hoa Sa Đéc, thế nhưng về quy mô thì không kém cạnh. Nổi bật nhất là làng hoa giấy Phú Sơn trải dài hàng chục kilomet rực rỡ sắc hồng, đỏ, vàng mỗi độ xuân về.
Đọc thêm: Tết-Ta: Khi Tết là “đề tài lớn” để nghệ sĩ âm nhạc khai thác góc nhìn đa chiều

Above Người nông dân chăm sóc hoa tại Làng hoa giấy Phú Sơn

Above Hoa giấy nở rộ tại Làng hoa giấy Phú Sơn
Cũng như bao làng nghề khác, nghề làm hoa giấy ở Phú Sơn trải qua nhiều thăng trầm, đi lên cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật mà nở rộ với hơn 30 giống, khoảng 100 màu hoa được lai tạo, minh chứng cho sự kiên trì của những người đã làm phong phú thêm bề dày văn hóa của loài hoa này. Từ các giống hoa sinh ra từ khoa học, ta lại được dịp nhớ về “Vạn hoa lầu” - giống hoa giấy cổ, ban sơ nhất ở vùng đất Nam Kỳ.

Above Cúc mâm xôi hồng nở rộ khắp Làng hoa Sa Đéc
Tựa như một sinh vật kỳ diệu, Vạn hoa lầu vươn những cành dài theo ánh nắng, bám chặt vào những cây cột, bức tường, từ thấp lên đến tận lầu cao. Tán cây bung tỏa và rũ dài những cành lá như pháo hoa, màu tím đặc biệt của Vạn hoa lầu đã in sâu vào tâm trí của bao người dân Nam Bộ như một ký ức tươi đẹp về loài cây đặc biệt, tô điểm thêm cho sắc màu ngày Tết bên cạnh màu cúc vàng hay màu cam vạn thọ rực rỡ.
Đừng bỏ lỡ: Tết-Ta: Đối thoại mùa xuân giữa hai thế hệ vợ chồng họa sĩ

Above Hoa giấy tại Làng hoa Phú Sơn

Above Hoa giấy tại Làng hoa Phú Sơn
Hoa giấy tuy mỏng manh, nhẹ nhàng nhưng lại bền bỉ trước thời tiết khắc nghiệt, điều này tượng trưng cho vẻ đẹp đơn sơ nhưng mạnh mẽ, giống như cách con người vượt qua thử thách trong cuộc sống. Khi hoa nở thành những chùm sặc sỡ, đôi khi phủ kín cả bờ rào, làm người ta liên tưởng đến sự sum vầy, đoàn tụ. Có lẽ vì thế nên hoa giấy luôn được ưu ái trong các loài hoa kiểng không chỉ vào dịp Tết. Từ thập niên 1980, khi nghề làm hoa giấy tại Bến Tre bắt đầu gặt hái những cột mốc đầu tiên, là lúc những chiếc hoa lâm chất đầy hoa giấy trở thành hình ảnh đẹp đẽ, chở theo linh hồn văn hóa của vùng đất này đi khắp lục tỉnh Nam Kỳ.

Above Cúc mâm xôi vàng nở rộ

Above Cúc mâm xôi tại vườn ở Chợ Lách
Dưới ánh nắng phương Nam, những con đường về quê hương lại được tô thêm nét tươi sáng từ muôn loài hoa phong phú. Thế nhưng, những con đường dọc theo làng hoa Sa Đéc (Đồng Tháp) và Chợ Lách (Bến Tre) lại có phần khác biệt hơn. Người phương Nam hồn hậu không nói lời hoa mỹ. Mùa xuân tại hai vùng đất này bắt đầu khi các nhà vườn chỉ đơn giản là đặt trước cửa một chậu hoa đẹp nhất, báo hiệu rằng hoa của nhà trồng đã sẵn sàng để bán.

Above Cúc vàng tại vườn ở Sa Đéc

Above Hoa mào gà rực rỡ tại vườn ở Làng hoa Sa Đéc

Above Cúc mâm xôi trắng điệu đà

Above Cúc đồng tiền đỏ rực rỡ tại Làng hoa Sa Đéc
Khởi nguồn từ những khu vườn trải dài tại Sa Đéc và Bến Tre, mỗi bông hoa là kết tinh của bàn tay lao động, tình yêu và sự gắn bó của người nông dân Nam Bộ. Từ lúc gieo trồng đến khi bông hoa đầu tiên hé nở, cuộc sống của người dân ở hai làng hoa lớn nhất miền Nam trở nên sống động như một bản giao hưởng mùa xuân. Cảnh hoa đua nhau nở khắp các con đường là thành quả của những người nông dân đã tần tảo cho một mùa hoa lớn nhất trong năm. Những bông hoa miền Tây Nam Bộ không chỉ mang sắc xuân rực rỡ mà còn gói trọn tình yêu, ký ức và niềm hy vọng của những con người quanh năm gắn bó với phù sa và ánh nắng. Để rồi, từ những chuyến hoa lâm, hương xuân miền Tây lại lan tỏa đến khắp mọi miền.




