From the Weissenhof Estate to Knoll’s modern collection, the MR10 chair by Mies continues to shape design history (Photo: Knoll)
Cover Từ Weissenhof Estate đến bộ sưu tập hiện đại của Knoll, chiếc ghế MR10 của Mies tiếp tục định hình lịch sử thiết kế (Ảnh: Knoll)
From the Weissenhof Estate to Knoll’s modern collection, the MR10 chair by Mies continues to shape design history (Photo: Knoll)

Khám phá 7 chiếc ghế cantilever mang tính cách mạng đã thay đổi ngành thiết kế đồ nội thất hiện đại, từ S 33 của Mart Stam đến những sáng tạo mang tính biểu tượng của Verner Panton

Khi những chiếc ghế cantilever đầu tiên làm từ ống thép được ra mắt công chúng vào cuối thập niên 1920, phản ứng ban đầu là sự hoài nghi. Làm sao một chiếc ghế chỉ được đỡ từ một phía có thể chịu được trọng lượng con người? Câu trả lời nằm ở việc khai thác thông minh tính chất vật liệu - cụ thể là độ bền kéo của thép - cùng với tư duy cấu trúc hoàn toàn mới mẻ. Gần một thế kỷ sau, ghế cantilever vẫn là một trong những phát minh mang tính nhận diện cao nhất của thiết kế nội thất, làm thay đổi căn bản khái niệm về việc ngồi.

Nguyên lý cantilever trong thiết kế đồ nội thất bắt nguồn từ các phát triển kiến trúc hiện đại, nơi các nhà thiết kế theo chủ nghĩa hiện đại tìm cách thể hiện tinh thần của kỷ nguyên công nghiệp mới thông qua sự nhẹ nhàng trong không gian và tính trung thực vật liệu. Phương pháp cấu trúc này không chỉ mang đến hình thức mới lạ mà còn đem lại lợi ích công thái học rõ rệt: độ đàn hồi có kiểm soát của ghế cantilever tạo ra cảm giác thoải mái mà những chiếc ghế cố định không thể sánh được. Trải qua các chu kỳ kinh tế, thị hiếu thay đổi và những cuộc cách mạng công nghệ, bảy thiết kế dưới đây vẫn giữ nguyên giá trị và sức ảnh hưởng.

 

Mart Stam S 33/S 34 (1926) với ống thép nhô ra

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 2 Mart Stam S 34 là một thiết kế tiên phong vẫn là biểu tượng của đồ nội thất hiện đại (Ảnh: Thonet)
Photo 2 of 2 Mart Stam S 33 và S 34 là những chiếc ghế dạng ống bằng thép nguyên bản
The Mart Stam S 34 was a pioneering design that remains a symbol of modernist furniture (Photo: Thonet)
Mart Stam S 33 and S 34 were the original tubular steel cantilever chairs

Khi kiến trúc sư người Hà Lan Mart Stam uốn ống gas thành hình chiếc ghế, ông không hề mong đợi sẽ tạo ra một loại ghế dạng dầm có thể tồn tại qua nhiều thế hệ.

Các mô hình S 33/S 34 của ông đã thiết lập nên kiểu kết cấu dầm đỡ cơ bản thông qua kết cấu thép ống sáng tạo và tính rõ ràng về mặt hình học.

Tatler Asia
Minimalist form, maximum impact, Mart Stam’s S 33 chairs embody Bauhaus innovation (Photo: Thonet)
Above Hình thức tối giản, tác động tối đa, ghế S 33 của Mart Stam thể hiện sự đổi mới của Bauhaus (Ảnh: Thonet)
Tatler Asia
With its minimalist geometry, Mart Stam’s S 33 set a new standard for modern furniture design(Photo: Thonet)
Above Với hình học tối giản, S 33 của Mart Stam đã thiết lập một tiêu chuẩn mới cho thiết kế đồ nội thất hiện đại (Ảnh: Thonet)
Minimalist form, maximum impact, Mart Stam’s S 33 chairs embody Bauhaus innovation (Photo: Thonet)
With its minimalist geometry, Mart Stam’s S 33 set a new standard for modern furniture design(Photo: Thonet)

Hình dạng thẳng - không có họa tiết lịch sử - thể hiện sự phá vỡ hoàn toàn khỏi truyền thống của chủ nghĩa hiện đại.

Thonet, công ty vẫn tiếp tục sản xuất những chiếc ghế dạng dầm mang tính biểu tượng này cho đến ngày nay, đã nhận ra ý nghĩa của chúng như là vật thể chức năng và là cột mốc thiết kế.

Ghế Marcel Breuer Cesca/ S 32 (1928) – tác phẩm kinh điển đa năng

Tatler Asia
The S 32 chair by Marcel Breuer proves that good design transcends trends (Photo: Thonet)
Above Chiếc ghế S 32 của Marcel Breuer chứng minh rằng thiết kế tốt vượt qua xu hướng (Ảnh: Thonet)
Tatler Asia
Functional, flexible and forever stylish, the upholstered Cesca chair by Breuer (Photo: Thonet)
Above Ghế bọc nệm Cesca của Breuer có chức năng, linh hoạt và luôn hợp thời trang (Ảnh: Thonet)
The S 32 chair by Marcel Breuer proves that good design transcends trends (Photo: Thonet)
Functional, flexible and forever stylish, the upholstered Cesca chair by Breuer (Photo: Thonet)

Chiếc ghế S 32, do Marcel Breuer thiết kế và được gọi là ghế Cesca khi được Knoll sản xuất, đã giải quyết được vấn đề cốt lõi trong thiết kế dạng dầm hiện đại: làm thế nào để dung hòa vật liệu công nghiệp với sự thoải mái khi chạm vào.

Được đặt theo tên con gái của Breuer là Francesca, thiết kế này kết hợp ống thép uốn nguội với bề mặt mây đan thủ công, tạo nên sự giao thoa về vật liệu vừa mang tính tiến bộ vừa dễ tiếp cận.

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 2 Từ phòng ăn đến phòng họp: Chiếc ghế S 32 của Marcel Breuer là một kiệt tác hiện đại (Ảnh: Thonet)
Photo 2 of 2 Chiếc ghế S 32 thể hiện thiên tài của Breuer trong việc cân bằng thiết kế công nghiệp với vật liệu hữu cơ (Ảnh: Thonet)
From dining rooms to boardrooms: Marcel Breuer’s S 32 chair is a modernist masterpiece (Photo: Thonet)
The S 32 chair showcases Breuer’s genius in balancing industrial design with organic materials (Photo: Thonet)

Ngày nay, Thonet tiếp tục sản xuất mẫu S 32, trong khi Knoll sản xuất ghế Cesca, đảm bảo thiết kế mang tính bước ngoặt của Breuer vẫn có thể được tiếp cận trên khắp các châu lục.

Sự cân bằng cẩn thận này giải thích khả năng thích ứng của chiếc ghế trong nhiều bối cảnh, từ phòng ăn gia đình đến phòng họp của công ty, và nhấn mạnh vị thế lâu dài của nó như một thiết kế hiện đại kinh điển.

Ghế Ludwig Mies van der Rohe MR10 (1927) – sự thể hiện tinh tế

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 2 Từ Weissenhof Estate đến bộ sưu tập hiện đại của Knoll, chiếc ghế MR10 của Mies tiếp tục định hình lịch sử thiết kế (Ảnh: Knoll)
Photo 2 of 2 Với những đường cong thép duyên dáng, chiếc ghế MR10 đã định nghĩa lại đồ nội thất dạng dầm cho kỷ nguyên Bauhaus và sau đó (Ảnh: Knoll)
From the Weissenhof Estate to Knoll’s modern collection, the MR10 chair by Mies continues to shape design history (Photo: Knoll)
With its graceful steel curves, the MR10 chair redefined cantilever furniture for the Bauhaus era and beyond (Photo: Knoll)

Tôn chỉ của Mies van der Rohe là “Less is more”, và chiếc ghế bành MR10 của ông, thường được gọi là ghế Weissenhof sau khi ra mắt tại triển lãm bất động sản Weissenhof năm 1927, cho thấy ông đã áp dụng tư duy này vào thiết kế đồ nội thất một cách chặt chẽ như thế nào.

Tatler Asia
Mies van der Rohe’s MR10 chair, also known as the Weissenhof chair, exemplifies Bauhaus elegance in curved steel (Photo: Knoll)
Above Ghế MR10 của Mies van der Rohe, còn được gọi là ghế Weissenhof, thể hiện sự thanh lịch của Bauhaus bằng thép cong (Ảnh: Knoll)
Tatler Asia
The MR10 chair blends functional minimalism with flowing form—Mies van der Rohe at his finest (Photo: Knoll)
Above Ghế MR10 kết hợp chủ nghĩa tối giản chức năng với hình thức uyển chuyển—Mies van der Rohe ở đỉnh cao của mình (Ảnh: Knoll)
Mies van der Rohe’s MR10 chair, also known as the Weissenhof chair, exemplifies Bauhaus elegance in curved steel (Photo: Knoll)
The MR10 chair blends functional minimalism with flowing form—Mies van der Rohe at his finest (Photo: Knoll)

Bằng cách đưa các đường cong lưu động vào dạng công-xôn, Mies đã nâng cao cả hiệu suất kết cấu lẫn tính tinh tế về mặt thị giác.

Những sự tinh tế tinh tế này gần như không thể nhận ra đối với người quan sát thông thường nhưng người dùng có thể cảm nhận ngay lập tức. Đây là minh chứng cho niềm tin của ông rằng “God is in the details”. Ngày nay, Knoll vẫn tiếp tục sản xuất ghế MR10 như một phần của Bộ sưu tập Mies van der Rohe, bảo tồn di sản Bauhaus tinh tế của mình.

Thonet S 411 (những năm 1930) – sự thoải mái thanh lịch

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 3 Được chế tạo vào những năm 1930, chiếc ghế S 411 của Thonet vẫn là một ví dụ trường tồn về công thái học hiện đại (Ảnh: Thonet)
Photo 2 of 3 Thanh lịch, bền bỉ và được thiết kế theo công thái học—Thonet S 411 là chiếc ghế dạng tay vịn dành cho cuộc sống hiện đại (Ảnh: Thonet)
Photo 3 of 3 Được bọc để thư giãn, S 411 chứng minh rằng thiết kế Bauhaus có thể vừa bóng bẩy vừa mềm mại (Ảnh: Thonet)
The Thonet S 411 chair pairs Bauhaus principles with upholstered comfort for timeless appeal (Photo: Thonet)
Elegant, enduring, and ergonomically designed—the Thonet S 411 is a cantilever chair for modern living (Photo: Thonet)
Upholstered for relaxation, the S 411 proves that Bauhaus design can be both sleek and soft (Photo: Thonet)

Trong khi nhiều thiết kế ghế dạng dầm ban đầu ưu tiên sự tinh khiết về mặt hình thức hơn là sự thoải mái của đệm, thì S 411 của Thonet đã chứng minh được nguyên tắc cấu trúc có thể phù hợp với tỷ lệ và chất liệu bọc rộng rãi hơn.

Tatler Asia
With its padded seat and steel frame, the Thonet S 411 is a masterclass in comfort-forward modern design (Photo: Thonet)
Above Với ghế ngồi có đệm và khung thép, Thonet S 411 là một kiệt tác về thiết kế hiện đại hướng đến sự thoải mái (Ảnh: Thonet)
Tatler Asia
The Thonet S 411 chair pairs Bauhaus principles with upholstered comfort for timeless appeal (Photo: Thonet)
Above Ghế Thonet S 411 kết hợp các nguyên tắc Bauhaus với sự thoải mái được bọc lại để tạo nên sức hấp dẫn vượt thời gian (Ảnh: Thonet)
With its padded seat and steel frame, the Thonet S 411 is a masterclass in comfort-forward modern design (Photo: Thonet)
The Thonet S 411 chair pairs Bauhaus principles with upholstered comfort for timeless appeal (Photo: Thonet)

Với khung thép ống chắc chắn hơn một chút, hỗ trợ bề mặt vải hoặc da có đệm dày, S 411 kết hợp sự đổi mới hiện đại với kỳ vọng truyền thống về sự thoải mái khi ngồi, mà Thonet vẫn tiếp tục sản xuất cho đến ngày nay.

Alvar Aalto 42 (1932) – sự diễn giải của người Scandinavia

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 2 Chiếc ghế 42 của Alvar Aalto cho thấy kết cấu dạng dầm có thể tự nhiên, thanh lịch và bền bỉ như thế nào (Ảnh: Artek)
Photo 2 of 2 Ghế bành 42 của Alvar Aalto mang đến sự ấm áp của Bắc Âu cho thiết kế dạng dầm hiện đại (Ảnh: Artek)
The 42 chair by Alvar Aalto shows how cantilever construction can be natural, elegant and enduring (Photo: Artek)
Alvar Aalto’s 42 armchair brings Nordic warmth to modernist cantilever design (Photo: Artek)

Kiến trúc sư người Phần Lan Alvar Aalto đã chuyển thể các nguyên lý của ghế dạng dầm thông qua gỗ bạch dương uốn cong, tạo nên một cách diễn giải chủ nghĩa hiện đại đặc trưng của Bắc Âu.

Không giống như những người đồng cấp tại Bauhaus, Aalto ưu tiên các vật liệu tự nhiên và hình thức hữu cơ, minh họa cách các nền văn hóa thiết kế khu vực thích ứng với các phong trào quốc tế.

Tatler Asia
Made of birch laminate, Aalto’s 42 chair redefined what modern comfort could look and feel like (Photo: Artek)
Above Được làm từ gỗ bạch dương, chiếc ghế 42 của Aalto đã định nghĩa lại diện mạo và cảm giác thoải mái hiện đại (Ảnh: Artek)
Made of birch laminate, Aalto’s 42 chair redefined what modern comfort could look and feel like (Photo: Artek)

Chiếc ghế bành 42 của ông chứng minh rằng kết cấu dạng dầm có thể mở rộng ra ngoài kim loại, tạo nên vẻ đẹp ấm áp hơn, ảnh hưởng đến nhiều thế hệ nhà thiết kế người Scandinavia.

Chiếc ghế bành 42 vẫn được Artek sản xuất cho đến ngày nay, bảo tồn tầm nhìn của Aalto về chủ nghĩa hiện đại tự nhiên.

Gerrit Rietveld Zig-Zag (1934) – sự giản lược trừu tượng

Tatler Asia
Gerrit Rietveld’s Zig-Zag chair fuses radical geometry with functional form—an icon of De Stijl design (Photo: Cassina)
Above Ghế Zig-Zag của Gerrit Rietveld kết hợp hình học cấp tiến với hình thức chức năng, một biểu tượng của thiết kế De Stijl (Ảnh: Cassina)
Gerrit Rietveld’s Zig-Zag chair fuses radical geometry with functional form—an icon of De Stijl design (Photo: Cassina)

Nhà thiết kế người Hà Lan Gerrit Rietveld đã tiếp cận nguyên lý ghế dạng dầm với sự nghiêm ngặt về mặt khái niệm đặc trưng, giảm số lượng chỗ ngồi xuống bốn mặt phẳng thiết yếu được sắp xếp theo hình chữ Z. Sự đơn giản hóa triệt để này, chịu ảnh hưởng từ mối quan hệ với De Stijl, đã chứng minh cách mà sự rõ ràng về mặt cấu trúc có thể tạo ra cả tác động trực quan và chức năng đáng ngạc nhiên.

Ghế Zig-Zag vừa là đồ nội thất vừa là tác phẩm điêu khắc trừu tượng, thách thức sự phân biệt thông thường giữa mỹ thuật ứng dụng và mỹ thuật. Cassina hiện đang sản xuất ghế Zig-Zag theo giấy phép của Rietveld Foundation.

Ghế Verner Panton Panton (1967) – đổi mới về vật liệu

arrow left arrow left
arrow right arrow right
Photo 1 of 3 Chiếc ghế mang tính biểu tượng của Verner Panton là thiết kế dạng dầm đơn, đúc phun đầu tiên trong lịch sử đồ nội thất hiện đại (Ảnh: Vitra)
Photo 2 of 3 Táo bạo, vui tươi và hiện đại vô tận—chiếc ghế Panton vẫn là biểu tượng thiết kế của thế kỷ 20 (Ảnh: Vitra)
Photo 3 of 3 Chiếc ghế nhựa đơn có thể xếp chồng đầu tiên trên thế giới—Di sản của Verner Panton vẫn tồn tại qua Vitra (Ảnh: Vitra)
Verner Panton’s iconic chair was the first single-piece, injection-moulded cantilever design in modern furniture history (Photo: Vitra)
Bold, playful, and endlessly modern—the Panton chair remains a design icon of the 20th century (Photo: Vitra)
The world’s first stackable, single-form plastic chair—Verner Panton’s legacy lives on through Vitra (Photo: Vitra)

Chiếc ghế mang tên của nhà thiết kế người Đan Mạch Verner Panton đánh dấu một bước ngoặt trong lịch sử ghế dạng dầm vì đây là chiếc ghế đầu tiên được sản xuất từ một khối nhựa đúc phun sơn duy nhất.

Bước đột phá về công nghệ này, đạt được sau gần một thập kỷ thử nghiệm, cho phép Panton tạo ra một hình dạng thực sự liên tục không bị gián đoạn bởi các mối nối hoặc kết nối. Được sản xuất bởi Vitra, đường cong hình chữ S uốn lượn của nó đã nắm bắt được chủ nghĩa tương lai lạc quan của những năm 1960 đồng thời mở ra những khả năng mới cho sản xuất hàng loạt.

ĐỌC NGAY

Gợi ý những nốt hương tinh tế để tô điểm không gian

Bóng dáng Hội An trong không gian cà phê di sản

Địa phương nào tại TP.HCM dẫn đầu thị trường bất động sản cao cấp?

Topics