Tết-Ta 2025: Khi ẩm thực trở thành nghệ thuật tạo niềm vui

Trong các nền văn hóa phát triển xuyên suốt lịch sử, việc chia sẻ thức ăn luôn là một phần cơ bản của xã hội. Nếu người phương Đông có phần trội hơn trong văn hóa chia sẻ trên bàn ăn, với kiểu bàn tròn và thực đơn được thiết kế thành những món ăn chung, thì kiểu bàn chữ nhật của phương Tây trong các buổi tiệc tùng lớn khiến cho sự giao tiếp thường mang tính cá nhân giữa hai người ngồi gần, hoặc ngồi đối diện. Tuy vậy, càng về sau, những ranh giới này càng bị xóa mờ bởi sự hội nhập và tiếp thu giá trị từ phong cách ăn uống giữa phương Đông và phương Tây.

Ăn uống cùng người khác có rất nhiều lợi ích trong những bối cảnh khác nhau. Với đồng nghiệp, việc cùng nhau đi ăn tại một nhà hàng cho phép chúng ta có cơ hội tạo nên những liên kết mà môi trường văn phòng không thể nào làm được. Một môi trường làm việc tốt đẹp, mang đến sự hài lòng, gắn kết đi kèm hiệu suất công việc cao thường đến từ những bữa ăn không quá trang trọng này. 

Khám phá: Holiday 2024: Kỳ nghỉ Giáng sinh sang trọng tại các khách sạn ở vùng nhiệt đới

Việc ăn uống cùng với bạn bè mang lại lợi ích rất lớn cho sức khỏe tinh thần của một người, giúp củng cố những liên hệ xã hội mật thiết của họ, đem đến cảm giác an toàn, được kết nối, đón nhận và tôn trọng, những điều đang dần mất đi trong một xã hội đang bị công nghệ lấn át. Cuối cùng, trong những gia đình có truyền thống chia sẻ bữa ăn với nhau, trẻ em sẽ lớn lên với một sức khỏe tinh thần tốt hơn, sở hữu lòng tự trọng cao hơn và tránh những nguy cơ mắc phải trầm cảm. 

Bàn ăn chung, vì thế, không chỉ là nơi để chia sẻ món ăn, mà còn là không gian thiêng liêng mang lại sự gắn kết. Đó cũng là lý do mà một số những nhà hàng dưới đây, ban đầu ra đời chỉ với mục đích chia sẻ bữa ăn với bạn bè, đã nhanh chóng trở thành một ý tưởng kinh doanh thực thụ. Bắt nguồn từ những bữa tiệc thân mật trong nhóm nhỏ, các không gian này nhanh chóng trở thành điểm đến cho những ai yêu cảm giác “trước lạ sau quen” mà ẩm thực luôn là tác nhân khơi mào này.

“Ý tưởng của Ta được hình thành khi mình muốn tạo ra một mô hình ăn chung (communal dining). Mô hình này thực chất cũng khá giống với mâm cơm gia đình trong văn hoá của người Việt được mình tiếp thu trong quá trình du học. Đây là dịp để các thành viên trong nhà gặp gỡ, ăn uống và trò chuyện sau một ngày dài. Khi bắt đầu Ta, mình cũng chỉ chủ trương tạo ra một nơi có thể thỏa mãn đam mê nấu nướng và mời bạn bè đến chơi. Nhưng sau một thời gian, bạn bè cũ dắt thêm những người bạn mới, cứ thế, Ta Dining dần trở thành một nhà hàng hẳn hoi”, Thạch Tạ, đầu bếp kiêm chủ sở hữu nhà hàng Ta Dining kể về câu chuyện của nhà hàng.

Điều tương tự cũng xảy ra tại Project Arrow, một nhà hàng đặc biệt chỉ tiếp 4 khách mỗi tối và hoạt động chỉ 4 tối mỗi tuần (từ thứ Tư đến thứ Bảy). Arrow vốn là một phòng khách kết hợp bếp riêng của đầu bếp Anh Khoa, người từng có hơn 10 năm tu nghiệp ở nước ngoài trước khi về Việt Nam. Mặc dù không truyền thông, nhưng Arrow vẫn được nhiều người biết đến dựa trên những lời truyền miệng từ những người bạn đã từng đến chơi nhà bếp trưởng.

Nhà hàng Little Bear lại có khởi đầu hơi khác tuy vẫn chia sẻ cùng một tinh thần. Bếp trưởng Nhật Duy và cựu đầu bếp Hiệp Trương (nay là Bếp trưởng của nhà hàng Upstairs Tasting Room vừa ra mắt) là những người rất thích chia sẻ những món ăn ngon và tận hưởng những khoảnh khắc thú vị cùng bạn bè. Vì vậy, Little Bear được tạo ra với tinh thần như một ngôi nhà nhỏ, nơi cả đội cùng nhau xây dựng, cùng nhau làm việc và “cửa nhà Bear” luôn rộng mở chào đón bất kỳ vị khách nào.

Trong khi đó, NP Bistro ra đời từ mong muốn của đầu bếp Đức Nghiêm về việc tạo ra một không gian phục vụ những món ăn hạnh phúc (happy food), mà theo đầu bếp là “những món ăn có khả năng khơi gợi hoặc tạo ra những ký ức hạnh phúc cho người ăn và dễ tiếp cận với số đông”. Trước khi thành lập NP Bistro, đầu bếp Đức Nghiêm từng thành công trong vai trò bếp trưởng điều hành tại một nhà hàng capsule dining sang trọng, hướng đến những vị khách cao cấp. Tuy hài lòng với công việc nhưng trong anh vẫn có cảm giác chưa trọn vẹn, vì “đó không phải là nơi để bạn bè, người thân của  tôi có thể ghé chơi mỗi tuần, cũng không bao giờ tôi có thể chứng kiến cảnh một gia đình có cả già, trẻ, lớn, bé quây quần ăn uống và cười đùa với nhau”. Vì từng sống ở nước ngoài gần một thập kỷ và đến tận bây giờ vẫn sống xa gia đình, Đức luôn có cảm xúc đặc biệt khi chứng kiến khung cảnh đoàn viên và khao khát có không gian phù hợp để nuôi dưỡng cảm xúc đó.

Nhà hàng Ta Dining được xây dựng trên kết cấu của một nhà hàng Pháp cổ do người bố kiến trúc sư của đầu bếp Thạch Tạ để lại sau khi nhà hàng này đóng cửa. Phần nhiều các vật dụng cũ như bàn, ghế, vật liệu gỗ… đều được Thạch giữ lại, trong khi ý tưởng chủ đạo cho không gian được đội ngũ tham khảo từ căn nhà cũ của ông nội Thạch để tạo nên logo cho nhà hàng dựa trên chữ viết tay của ông. Lấy tông màu đỏ và gỗ nâu làm chủ đạo, Ta Dining có không gian ấm áp như một căn nhà, mang đến cảm giác thân mật, dễ chịu như quay về nhà cho thực khách gần xa.

NP Bistro cũng bắt nguồn từ cảm hứng chủ đạo gần gũi và ấm cúng tương tự, nhưng có phần tươi sáng hơn với màu sắc đỏ đô và kem cùng nội thất làm từ da và gỗ sơn. Không gian nhà hàng được kết nối từ mặt tiền với một cây hoa giấy trắng khổng lồ, cùng nhiều cây xanh kết nối vườn trước với không gian bếp mở và quầy bar. Hai bức tường kính trải dài đón ánh sáng tự nhiên trên tầng một tạo cảm giác thoáng đãng, nơi rất nhiều lần, đầu bếp Đức Nghiêm đã ngồi nhìn những mái nhà của hàng xóm và tự hỏi: “Mình nên nấu món gì để những người hàng xóm này đến chơi?”

Tại Project Arrow, thiết kế không gian lại tập trung vào sự riêng tư, tối giản và sang trọng với tông màu xanh và xám kết hợp cùng đá vân cẩm thạch. Với mong muốn tăng tính tương tác và tạo ra những trải nghiệm gần gũi cho bạn bè đến chơi, bếp của Arrow được thiết kế mở và sử dụng ánh sáng vàng ấm áp, trở thành điểm nhấn thanh thoát ton sur ton chiếc đèn chùm khổng lồ ở phòng ăn.

Khi được đâu là yếu tố quan trọng nhất để tạo nên một bữa ăn quây quần đáng nhớ, mỗi đầu bếp đều có một “công thức” khác nhau.

Với đầu bếp Đức Nghiêm, “không gian, bối cảnh của bữa ăn và những ký ức mà món ăn khơi gợi lên đóng vai trò rất quan trọng trong việc tạo nên một bữa ăn ngon. Với những bữa ăn quây quần, hai yếu tố này lại càng quan trọng hơn. Người ngồi ăn với nhau có cảm thấy hạnh phúc hay không hoàn toàn phụ thuộc vào sự gần gũi, thoải mái, ngon miệng mà món ăn và không gian mang lại. Còn người trực tiếp phục vụ, trong vai trò của ‘chủ nhà’, phải làm sao để thể hiện được sự hiếu khách tinh tế và quan tâm đến từng thực khách ở khoảng cách vừa đủ, giúp bữa ăn diễn ra suôn sẻ và làm khách hài lòng”.

Tại nhà hàng Little Bear, công thức đơn giản là: Good Food + Good Wine + Good Vibe = Happy Dining. Các món ăn được phục vụ tại đây đều bắt nguồn từ những gì mà đầu bếp thích ăn (hoặc những gì họ muốn nhưng chưa có cơ hội trải nghiệm nên họ sẽ quan sát, suy nghĩ, thậm chí là tưởng tượng và hiện thực hóa những ý tưởng trong mơ). Chẳng hạn như viên kem sorbet húng quế chanh mà Duy và Hiệp tình cờ nếm thử trong một lần bí ý tưởng, đã trở thành niềm cảm hứng cho món Cuttlefish | phô mai stracciatella | kem sorbet chanh | xốt mật ong đặc trưng của nhà hàng. Ngoài ra, sự kết hợp với danh sách rượu vang được sommelier của nhà Bear tuyển chọn càng giúp khách hàng dễ thư giãn và hòa mình vào không khí vui vẻ của nhà hàng hơn.

Điểm đặc biệt nhất tại Little Bear là những lần “collab” nơi nhà Bear vừa học hỏi cho mình, vừa mang đến cơ hội mở rộng kết nối cho thực khách. Nói nôm na như đầu bếp Nhật Duy miêu tả, là “mời một người bạn mới đến gặp gỡ những người bạn cũ, để mọi người làm quen, kết nối và tận hưởng bầu không khí vui vẻ cùng nhau”.

Đầu bếp Thạch Tạ lại cho rằng: “Sự tương tác là yếu tố chính để tạo nên một bữa ăn quây quần và ấm cúng. Để tương tác diễn ra tự nhiên, đặc biệt là giữa những người lạ, khách hàng sẽ cần một tâm thế thoải mái và cởi mở khi đến dùng bữa. Song song đó vai trò của host và món ăn cũng rất quan trọng. Năng lượng của host là yếu tố định hình bầu không khí của bữa tiệc. Tại Ta, với vai trò vừa là đầu bếp, vừa là host nên mình sẽ luôn phải tìm cách ‘điều tiết’ mỗi đêm sao cho phù hợp. Có những đêm rất sôi nổi, đầy tiếng cười, cũng có những đêm nhẹ nhàng, thư thái. Nhưng khách đến Ta đều chia sẻ rằng ngoài món ăn, điều khiến họ muốn quay lại nhất chính là bầu không khí đáng nhớ”.

Còn tại Arrow, đầu bếp Anh Khoa xác định yếu tố quan trọng nhất để tạo nên một bữa ăn quây quần là người tham gia bữa tiệc. Bởi đây là không gian riêng tư của đầu bếp nên những khách tham gia đều là những người ít nhiều có cùng giá trị, sở thích, phong cách và sẽ dễ để kết nối với nhau hơn trên bàn ăn. Anh Khoa tuyển chọn những món ăn tinh tế cho từng dịp khác nhau, kết nối tinh thần Việt Nam với những kỹ thuật nấu hiện đại để tạo nên sự gắn kết liền mạch, xuyên suốt trong bữa tối.

Trong mùa lễ hội này, các đầu bếp và nhà hàng đang vô cùng bận rộn tiếp đón khách quý. Đừng bỏ lỡ những trải nghiệm quây quần ấm cúng với những thực đơn đặc biệt mà các đầu bếp đã chuẩn bị.

Ở nhà hàng NP Bistro, đầu bếp Đức Nghiêm đặc biệt yêu thích món vịt om sấu. Mặc dù món ăn này đã khác đi ít nhiều so với phiên bản gốc trong tuổi thơ của nhiều người Hà Nội, nhưng vịt om sấu là món ăn đã được đầu bếp tâm huyết ấp ủ suốt quá trình dài, tinh giản nó thành phiên bản dễ tiếp cận với nhiều người mà vẫn giữ được vị truyền thống cùng câu chuyện đầy cảm hứng. Ý tưởng cho món ăn này bắt nguồn từ mong muốn giúp đỡ một người bạn của Đức Nghiêm, người cũng từng là đầu bếp nay trở thành nhà cung cấp thịt vịt địa phương từ Long An. 

Với Arrow của đầu bếp Anh Khoa, mỗi bữa ăn là một trải nghiệm tuyệt đối kín kẽ, như cuộc trò chuyện thân mật giữa đầu bếp và khách hàng. Vậy nên, nếu để chọn một món trong menu hiện tại để có thể tiết lộ, đầu bếp Khoa chỉ có thể gợi ý món Gan ngỗng ăn cùng nước lá giang, nghêu biển và cốm chiên phồng. Sự kết hợp này đại diện cho triết lý ẩm thực mà nhà hàng đang theo đuổi: kết hợp nguyên liệu tươi với kỹ thuật nấu phù hợp để tôn vinh những giá trị tinh túy. Đầu bếp giải thích: “Sự kết hợp của nước canh lá giang nóng, chua sẽ giúp thực khách cảm thấy dễ chịu và có thể thưởng thức trọn vẹn độ béo ngậy từ gan ngỗng áp chảo”.

Cuối cùng, khi đến Ta Dining, đầu bếp Thạch Tạ đừng bỏ qua món bánh được săn đón nhất trong menu hiện tại, vốn đã rất thân thuộc với người Sài Gòn nhưng được đầu bếp hiện đại hoá theo công thức mới mẻ. Đó là bánh tiêu nhân nấm được làm từ 3 loại nấm khác nhau. Món này thú vị ở chỗ thay vì ăn với bánh bò hay xôi, thực khách sẽ được mời dùng bánh cùng pate gan gà theo công thức gia truyền và bánh sẽ luôn được làm, chiên tại chỗ mỗi khi khách đến, đảm bảo độ nóng sốt đầy hấp dẫn.

Đọc thêm: 12 món ăn biểu tượng cho Giáng sinh trên toàn thế giới

Ngày nay, khi ở Việt Nam đang ngày càng có nhiều mô hình nhà hàng khác biệt, thì tính chia sẻ và kết nối trên bàn ăn vẫn là trụ cột để các nhà hàng sáng tạo nên các menu, bầu không khí cũng như phong cách phục vụ độc đáo. Thay cho những khăn trải bàn trắng tinh tươm, những quy tắc bàn ăn nghiêm ngặt là các địa chỉ mang phong cách gần gũi nhưng vẫn đủ sự chăm chút tinh tế để đem đến những trải nghiệm ẩm thực khó quên.

Đến đây, người viết chợt nhớ đến Jack Dawson trong phân cảnh bên bàn ăn của bộ phim “Titanic”, khi anh chàng nhà nghèo đáp lại cái nhíu mày của những kẻ quý tộc về phong cách sống của anh:

“Thưa bà, tôi biết chứ... tôi biết rằng mình đang có mọi thứ mình muốn ngay lúc này. [...] Mới hôm trước tôi còn ngủ dưới gầm cầu, vậy mà giờ đây tôi đã ở trên con tàu vĩ đại nhất thế giới, được uống champagne cùng những người tuyệt vời như quý vị. Cuộc sống là một món quà mà tôi không có ý định bỏ lỡ. Chúng ta không bao giờ biết được lá bài nào sẽ đến tay mình tiếp theo. Vậy nên chỉ có cách đón nhận mọi thứ… và biến mỗi ngày trở nên đáng giá”.

ĐỌC THÊM

Holiday 2024: Nghệ thuật quà tặng tinh tế trong những sản phẩm nội thất

Christmas 2024: 5 thành phố trang trí Giáng sinh được ghé thăm nhiều nhất thế giới

Những loại bánh Giáng sinh biểu tượng và “nơi tìm ra chúng”