ขนมหวานเป็นสัญลักษณ์ของชีวิตที่แสนหวานสำหรับชาวจีน การให้ขนมหวานเป็นของขวัญและการรับประทานขนมหวานจึงถือเป็นส่วนสำคัญของการเฉลิมฉลองวันตรุษจีน
ในเทศกาลวันหยุดที่สำคัญที่สุดของวัฒนธรรมจีนนี้ สมาชิกในครอบครัวทุกคนไม่ว่าจะอาศัยอยู่ที่ใดต่างมักกลับบ้านเพื่อจะได้ใช้เวลาอยู่ร่วมกันกับครอบครัวอย่างพร้อมหน้าพร้อมตา และร่วมรับประทานมื้ออาหารที่สำคัญที่สุดของปีคืองานเลี้ยงส่งท้ายปีเก่า (วันไหว้ ปีนี้ตรงกับวันที่ 28 มกราคม)
ขนมหวานแสนอร่อยจะถูกเสิร์ฟหลังอาหารในช่วงตรุษจีน ซึ่งแต่ละชนิดมีสัญลักษณ์แห่งความเป็นมงคล และสื่อถึงความปรารถนาให้ปีใหม่เป็นปีที่หวานชื่นดุจดั่งความหอมหวานในรสชาติของขนม
นี่แหละคือโอกาสดีๆ ที่จะใช้เป็นข้ออ้างในการกินขนม ซึ่งต้องรีบคว้าไว้!
อ่านเพิ่มเติม: รวมไอเดียของขวัญสุดพิเศษต้อนรับตรุษจีน 2025
ขนมเข่ง ขนมเทียน: ชีวิตหวานชื่น ราบรื่น
ขนมเข่งและขนมเทียน ถือเป็นขนมมงคลที่ขาดไม่ได้ในวันตรุษจีน ในภาษาจีนกลางเรียกขนมเข่งว่า ‘เหนียนเกา’ (年糕 : Nian Gao) ซึ่งหมายถึง ‘ปีที่สูงขึ้น’ ทำจากแป้งข้าวเหนียวและแป้งข้าวเจ้ากวนกับน้ำตาล (ทรายแดง) เป็นหลัก แล้วนำไปนึ่งจนสุก
ต้นกำเนิดของขนมเข่งสืบย้อนไปได้กว่า 1,000 ปี และเรื่องราวเล่าขานถึงการที่ขนมเข่งถูกเลือกมาเป็นของไหว้และสัญลักษณ์ในเทศกาลปีใหม่จีนนั้นมีหลากหลายตำนานแตกต่างกันไป ที่รู้จักกันมากที่สุดคือการเป็นเครื่องเซ่นไหว้เทพเจ้าเพื่อปิดปากไม่ให้เทพเจ้ารายงานถึงพฤติกรรมที่ไม่ดีของเราต่อเง็กเซียนฮ่องเต้บนสวรรค์ได้ เพราะเนื้อขนมเข่งมีลักษณะเหนียวหนืดและแน่น เคี้ยวแล้วจะพูดไม่ถนัด เทพก็ไม่สามารถตำหนิเราในศาลสวรรค์ได้
ส่วนขนมเทียนซึ่งมีการกล่าวถึงในกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน พระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่สองนั้น ว่ากันว่าเป็นขนมที่ดัดแปลงจากสูตรขนมเข่ง โดยใช้แป้งข้าวเหนียวกวนใส่ไส้ถั่วบด เพิ่มเครื่องปรุงจนได้รสชาติเค็มมัน แล้วห่อใบตองเป็นสามเหลี่ยมเหมือนเจดีย์ สันนิษฐานว่าเป็นขนมที่คนจีนในประเทศไทยรังสรรค์ขึ้นโดยผสมผสานวัฒนธรรมขนมประจำเทศกาลของจีนและขนมใส่ไส้ของไทยเข้าด้วยกัน จนกลายเป็นขนมประจำเทศกาลตรุษจีนและสารทจีนคู่กับขนมเข่ง
ความหมายของขนมเข่งและขนมเทียนคือ ความหวานชื่นและการมีชีวิตที่ราบรื่น การซื้อหาหรือทำขนมสองชนิดนี้เพื่อมอบให้แก่กันจึงเปรียบดั่งคำอวยพรและความปรารถนาว่าปีใหม่ที่จะมาถึงนี้จะดีขึ้น ชีวิตจะมีแต่ความหวานชื่นมากยิ่งขึ้น
Tatler Tip: ความอร่อยของขนมเข่งสัมผัสได้จากหลากหลายวิธี ตั้งแต่การเอามานึ่ง เสิร์ฟรับประทานแบบอุ่นๆ พร้อมเนื้อสัมผัสที่เหนียวนุ่มตามแบบฉบับ หรือรอจนเนื้อแข็ง แล้วนำมาหั่นเป็นแผ่นบางๆ ชุบแป้งไข่แล้วทอดในกระทะเพื่อให้ได้สีเหลืองทองกรอบ หรือหั่นพอคำแล้วนำไปใส่ในซุปหวานหรือของหวานเพื่อเพิ่มเนื้อสัมผัสและรสชาติ
ขนมถ้วยฟู: ความเจริญรุ่งเรือง เฟื่องฟู
ขนมถ้วยฟูหรือปุยฝ้าย (发糕 : Fa Gao) ชาวจีนรู้จักกันในชื่อ ‘ขนมแห่งโชคลาภ’ นิยมเสิร์ฟรับประทานกันในช่วงเทศกาลตรุษจีน รวมถึงเทศกาลวันหยุดอื่นๆ งานพิธีการ และงานแต่งงาน อีกด้วย
ลักษณะเด่นของขนมถ้วยฟูคือหน้าขนมบนสุดที่แตกขึ้นนุ่มฟูจนดูเหมือนดอกไม้หรือรอยยิ้ม จึงเปรียบเป็นสัญลักษณ์แห่งความหวังและความเจริญรุ่งเรืองสำหรับเทศกาลตรุษจีน หลายแห่งยังมีการแต้มจุดสีแดงเหมือนซาลาเปาลงบนขนมเพื่อเสริมมงคล ดังนั้นไม่ว่าคุณจะทำขนมถ้วยฟูเองที่บ้านหรือซื้อจากร้านเบเกอรี่ ขนมที่เบ่งบานสะพรั่งนี้จะช่วยเพิ่มความหวานและความหมายอันล้ำค่าให้กับการเฉลิมฉลอง และเป็นวิธีที่สมบูรณ์แบบในการต้อนรับปีที่เต็มไปด้วยโชคลาภและการเติบโต

Above ขนมถ้วยฟูสำหรับการส่งต่อโชคลาภและเพิ่มพูนสิริมงคลให้ชีวิต (ภาพ: Krit of Studio OMG / Getty Images)
Tatler Tip: ขนมถ้วยฟูรับประทานเข้ากันได้ดีกับชาจีนแบบดั้งเดิม เช่น ชามะลิหรือชาอู่หลง โดยสามารถรับประทานร่วมกับขนมเข่งหรือขนมงาทอดสำหรับเทศกาลตรุษจีน หรือจะนำไปเป็นของขวัญเพื่อส่งต่อโชคลาภและความสุข
ขนมเปี๊ยะ: สมัครสมาน สามัคคี และการส่งความปรารถนาดีต่อกัน
ขนมเปี๊ยะ เป็นหนึ่งในขนมที่มอบให้แก่กันในช่วงเทศกาลตรุษจีน (餅 : Bing, Chinese pastry mooncake) ตลอดจนงานมงคลต่างๆ และมีความหมายทางวัฒนธรรม สื่อถึงความสมบูรณ์ สามัคคี และความเจริญรุ่งเรือง
ขนมเปี๊ยะมีลักษณะกลมซึ่งหมายถึงความสมบูรณ์และความกลมเกลียวในครอบครัว ความเจริญรุ่งเรือง และความสุขที่ยั่งยืน ชาวจีนมักรับประทานขนมเปี๊ยะเพื่อให้เกิดสิริมงคล โดยการแบ่งปันขนมเปี๊ยะกับครอบครัวและเพื่อนฝูงเพื่อแสดงถึงความสามัคคี ความรักความผูกพัน การส่งความปรารถนาดีและความหวังให้ผู้รับมีชีวิตที่ดี ช่วยเพิ่มบรรยากาศแห่งความสุข ทำให้ครอบครัวใกล้ชิดกันมากขึ้นในการเฉลิมฉลองซึ่งมีความหมายอย่างยิ่งในช่วงเทศกาลนี้
Tatler Tip: ขนมเปี๊ยะดั้งเดิมจะเป็นไส้ถั่วเหลืองไข่เค็ม แล้วมีการใส่ไส้ต่างๆ ไปตามยุคสมัย ไม่ว่าจะเป็นเผือก งาดำ มันม่วง ไข่เค็มลาวา ทำให้ในปัจจุบันแม้ไม่ใช่ในช่วงเทศกาล ผู้คนก็นิยมหาซื้อขนมเปี๊ยะมารับประทานได้ทั่วไป
อ่านเพิ่มเติม: ฉลองตรุษจีนกับ 5 ร้านอาหารจีนไฟน์ไดนิ่งหลากสไตล์ทั่วกรุงเทพฯ
ขนมบัวลอย: ความเป็นหนึ่งเดียวกัน และการกลับมาพบกันอีกครั้ง
ขนมหวานจีนโบราณ ซึ่งเป็นที่ชื่นชอบของทุกครอบครัวในช่วงเทศกาลตรุษจีน ไม่เพียงมีรสชาติอร่อย แต่ยังอุดมไปด้วยสัญลักษณ์ที่สื่อถึงความเป็นหนึ่งเดียวกัน ความสมบูรณ์ ความสามัคคีในครอบครัว และการกลับมาพบกันอีกครั้งหนึ่ง
ในประเทศจีน ขนมรูปร่างกลม เนื้อสัมผัสเหนียวนุ่ม เคี้ยวหนึบหนับ ที่เรียกว่าบัวลอย (汤圆, Tangyuan) นี้ เป็นองค์ประกอบสำคัญของงานเทศกาลโคมไฟ ซึ่งเป็นการเฉลิมฉลองส่งท้ายเทศกาลตรุษจีน โดยจัดขึ้นในวันที่ 15 ของเทศกาลตรุษจีน ซึ่งเป็นช่วงที่พระจันทร์เต็มดวงดวงแรกของปีปรากฏขึ้น ขนมลูกกลมๆ ที่ลอยขึ้นมาในน้ำขิงหรือน้ำกะทิจึงเปรียบได้กับพระจันทร์ดวงเล็กๆ ที่ลอยเด่นอย่างร่าเริง
ช่วงเทศกาลตรุษจีน แต่ละครอบครัวจะมารวมตัวกันทำและรับประทานขนมบัวลอย ซึ่งจะช่วยส่งเสริมให้เกิดความร่วมมือ ความรัก การรวมญาติพี่น้องและการแลกเปลี่ยนพรกัน ดังนั้นเมื่อถึงคราวเฉลิมฉลองเทศกาลตรุษจีน อย่าลืมรวมขนมบัวลอยไว้ในลิสต์อาหารของคุณด้วย และขอให้ขนมรูปทรงกลมนี้ได้นำความสุขและความเจริญรุ่งเรืองมาสู่ครอบครัวของคุณในปีใหม่จีนที่จะมาถึง!
Tatler Tip: ในประเทศไทย ขนมบัวลอยมีปรากฏในแท่งศิลาจารึกตั้งแต่สมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช และกลายเป็นส่วนหนึ่งในวัฒนธรรมไทยด้วยการเป็นขนมในงานบุญและงานมงคลต่างๆ เพื่อสื่อถึงความรักและสายสัมพันธ์ในครอบครัว
ขนมจันอับ (แต้เหลี้ยว): มงคลชีวิต ความสุขเพิ่มพูน
จันอับ มาจากคำว่า ‘จั่งอั้บ’ (攒盒) ในภาษาแต้จิ๋ว หมายถึง กล่องใส่ขนมแห้งที่แบ่งเป็นช่องๆ เพื่อให้สามารถใส่ขนมได้หลายชนิด ซึ่งคนจีนในประเทศไทยมักใส่ขนมแห้งห้าอย่างคือ ถั่วตัด งาตัด ข้าวพอง ถั่วลิสงเคลือบน้ำตาลสีขาว-แดง และฟักเชื่อม จนกลายเป็นชื่อเรียกว่าขนมจันอับไปโดยปริยาย ส่วนตัวขนมนั้นแท้จริงแล้วเรียกว่า ‘แต้เหลี้ยว’ ซึ่งหมายถึง ขนมแกล้มน้ำชา ด้วยรสชาติหวานของจันอับ ทำให้ชาวจีนนำมาเป็นขนมที่มอบให้แก่กันเพื่ออำนวยพรให้ชีวิตมีความหวานชื่นและความสุขเพิ่มพูน
ชาวสยามรู้จักจันอับอย่างน้อยก็ตั้งแต่สมัยอยุธยา มีการนำมาใช้เป็นขนมมงคลในหลากหลายงานพิธีกรรมและเทศกาล ไม่ว่าจะเป็นไหว้เจ้า ไหว้บรรพชน งานวิวาห์ ซึ่งรวมถึงเทศกาลตรุษจีน และได้รับความนิยมอย่างมาก จนเริ่มมีการเก็บภาษีจากเครื่องจันอับในสมัยรัตนโกสินทร์ช่วงรัชกาลที่สามโดยกรมพระคลังสินค้า ครั้นถึงรัชกาลที่ห้าก็ได้มีการตราพระราชบัญญัติ อากรเครื่องจันอับ รัตนโกสินทร์ศก 111 ที่กำหนดให้การผลิต การจำหน่ายเครื่องจันอับ ต้องได้รับการอนุญาตก่อน กระทั่งถึงสมัยรัชกาลที่หกพระราชบัญญัติฉบับนี้ก็ได้ถูกยกเลิกไปในที่สุด
Tatler Tip: ขนมจันอับไม่นิยมซื้อมารับประทานเล่นเหมือนขนมทั่วไป แต่มักซื้อมาเพื่อไหว้เจ้า ไหว้เสร็จจึงค่อยนำรับประทานคู่กับน้ำชา
อ่านเพิ่มเติม:
เชฟชุมพล แจ้งไพร กับบทบาทใหม่ในการผลักดันอาหารไทยสู่สากล
เดินทางผ่านความทรงจำของเชฟ Alessandro Frau กับเซ็ตเมนู Memories and After ที่ Acqua
Audemars Piguet เปิด AP Café สาขาแรกของโลกที่ Raffles Hotel สิงคโปร์
Topics
Curated for you
The stories, profiles, and cultural moments featured on our Instagram feed

















