Icon of Icons: Đồng hồ CHANEL J12

Và rồi, khi thế giới chuẩn bị chuyển mình sang thiên niên kỷ mới, Jacques Helleu, Giám đốc Nghệ thuật của CHANEL lúc bấy giờ, bắt đầu phác thảo những đường nét đầu tiên cho J12. Không chỉ là một chiếc đồng hồ, J12 là tuyên ngôn về sự thay đổi: mạnh mẽ, chính xác và vượt ra khỏi định kiến về giới trong thiết kế đồng hồ cao cấp.

Xem thêm: Rolex trên đường đua tốc độ: Kỳ vọng gì về sự đồng điệu giữa đồng hồ và đua xe?

Được biết, 500 bản vẽ 3D, 50 chuyên gia và 7 năm sáng tạo chính là những con số làm nên J12, trước khi khiến giới mộ điệu thảng thốt vào năm 2000. Xuất phát từ những nhu cầu thuần cá nhân của Jacques Helleu: xe đua và du thuyền J-Class. Nhưng đó lại là điều mà J12 khiến cả ngành chế tác phải ngoái nhìn. Một chiếc đồng hồ vỏ gốm đen tuyền, dáng thể thao, bóng mượt như thân tàu lướt sóng, J12 đã đánh dấu lần đầu tiên ceramic bước vào thế giới đồng hồ cao cấp, và cũng là lần đầu tiên khái niệm unisex thực sự được thể hiện trong ngôn ngữ horlogerie.

3 năm sau ngày ra mắt, phiên bản ceramic trắng ra mắt, đặt nền móng cho cặp màu đen – trắng trở thành bản sắc bất biến của J12. Trong suốt hai thập kỷ tiếp theo, J12 không ngừng tái hiện chính mình qua hơn 10 phiên bản khác nhau, với các thử nghiệm mới về thẩm mỹ, chất liệu và cả kỹ nghệ cơ học. Điển hình năm 2019, J12 được tái cấu trúc bởi Arnaud Chastaingt với vành bezel tinh chỉnh, số khắc gọn hơn, núm vặn nhỏ lại, cùng bộ máy Caliber 12.1 với 191 bộ phận, dự trữ năng lượng 70 giờ, đạt chuẩn chứng nhận độ chính xác cao chronometer COSC. Có thể thấy, J12 từng bước rũ bỏ cái mác “đồng hồ thời trang”, một nhãn dán mà giới chế tác truyền thống từng hoài nghi về những thương hiệu không sinh ra từ Geneva.

Năm 2025, nhân dịp kỷ niệm 25 năm ra đời của chiếc đồng hồ biểu tượng này, CHANEL ra mắt thiết kế J12 BLEU, phiên bản vỏ ceramic xanh dương lì được phát triển trong 5 năm. Điều thú vị là màu xanh này chẳng phải một phát kiến tình cờ. Nó chính là sự tiếp nối của di sản đen – trắng, là sự chuyển biến mang chiều sâu và đầy sức nặng của một di sản sống qua một phần tư thế kỷ. Những cạnh vát của dây và vỏ được đánh bóng thủ công 8 giờ liền, tourbillon bay lơ lửng bên trong lồng kim cương solitaire, bộ máy Caliber 5 với 172 chi tiết cơ khí vận hành như một khúc độc tấu. Một minh chứng sống động cho thấy CHANEL luôn gắn liền với thanh lịch và sang trọng. Nhà mốt có khả năng làm chủ thiết kế không dừng lại ở hình thức bên ngoài, mà còn ở cấu trúc vận hành từ bên trong.

Ở các cột mốc 10 năm, 20 năm rồi 25 năm, J12 không trượt khỏi quỹ đạo như cách nhiều biểu tượng bất đắc dĩ rơi ra khỏi thời đại của chính mình. Ngược lại, chiếc đồng hồ này liên tục tái xuất, mỗi lần mang theo một chiều kích mới, như thể đang âm thầm mở rộng con đường trưởng thành cùng thương hiệu.

Năm 2010, J12 Marine đánh dấu bước chuyển mình sang đồng hồ lặn, với khả năng chịu nước ở độ sâu 300 mét. Năm 2015, phiên bản Skeleton Flying Tourbillon được ví như để lộ “cơ thể, tâm trí và linh hồn” của cỗ máy thời gian. Đến 2020, J12 X-RAY với dây đeo làm hoàn toàn từ sapphire trở thành một kỳ tích kỹ thuật, giới hạn chỉ 12 chiếc trên toàn thế giới. Tuy nhiên, dù có biến hóa đến đâu, J12 vẫn duy trì các giá trị nguyên bản, cùng với những cải tiến được khơi sáng: lớp vỏ ceramic liền khối, chuyển động cơ học chuẩn xác và tinh thần duy mỹ.

Cũng vì thế mà trong mắt giới sưu tầm, J12 hình thành một hệ quy chiếu: luôn vận động, luôn mở rộng, nhưng chưa từng lệch khỏi đường trục ban đầu. Theo Vogue Business, trong năm 2024, dòng sản phẩm này chiếm 50% doanh thu horlogerie của CHANEL, cho thấy sức sống bền bỉ của một thiết kế và cả niềm tin thị trường dành cho nó. Những phiên bản giới hạn, từ J12 20 với 12 viên kim cương tượng trưng cho các biểu tượng của nhà mốt, đến BST “Highly Wanted” chỉ gồm 5 hộp duy nhất trên toàn thế giới đều khiến giới sưu tập săn lùng. Các nhà đấu giá, người nổi tiếng, giới sưu tầm,… tất cả đều muốn sở hữu J12 như một món trang sức và mảnh thời gian sống cùng họ trên cổ tay.

Xem thêm: Kỷ nguyên mới của đồng hồ: Không khoan nhượng sự sáo mòn, tinh tường và quay về cốt lõi

Đi qua 25 năm, một chặng đường đủ dài để chứng minh sức sống bền bỉ của một công trình sáng tạo, nhưng có lẽ với CHANEL, chừng đó vẫn chưa đủ cho một thiết kế như J12. Đã từng là chiếc đồng hồ đầu tiên bằng ceramic đen, rồi trắng, rồi vỏ sapphire xanh trong suốt; cũng đã từng thử thách độ sâu, độ nhẹ, độ trong và độ chính xác - J12 liên tục tái thiết chính mình mà không rời khỏi điểm gốc. Không ai có thể đoán chắc ở cột mốc 5 năm tiếp theo, J12 sẽ mang hình hài nào, nhưng có một điều dường như đã rõ: chiếc đồng hồ bằng gốm ấy vốn dĩ chẳng hề muốn bám víu lấy quá khứ. 

ĐỌC NGAY:

“Dấu xanh” trên mặt số: Khi các thương hiệu đồng hồ chung tay vì môi trường

Franck Muller Curvex CX: Khi nghệ thuật chế tác guilloché khoác lên diện mạo mới

Chanel kỷ niệm 25 năm ra mắt đồng hồ J12 với tuyệt tác gốm xanh nhám mới