0,001% – con số tưởng chừng không đáng kể nếu là mức ưu đãi trong một chương trình khuyến mãi. Nhưng giữa “miếng bánh” của cuộc chiến thương mại toàn cầu, chính con số này lại đóng vai trò then chốt giúp ngành hàng xa xỉ vượt qua cơn giông bão

Doanh thu Q1/2025 của LVMH giảm 7%, Gucci đóng 10 cửa hàng vì sụt giảm doanh thu, Burberry cắt giảm 1.700 nhân sự... Những dòng tin tức ấy chẳng khác nào những mảng màu xám tô đậm thêm bức tranh kinh tế vốn dĩ đã quá ảm đạm. Năm 2025 tiếp tục là giai đoạn thử thách nghiệt ngã cho các nhà điều hành của những đế chế xa xỉ, khi người tiêu dùng có xu hướng thắt chặt chi tiêu, kể cả với các mặt hàng từng được xem là bất khả xâm phạm. Thế nhưng, vẫn có một nhóm khách hàng mà các thương hiệu cao cấp luôn trung thành “phụng sự” dù chỉ chiếm tỷ lệ vô cùng nhỏ, nhưng sở hữu sức mua bằng cả một đội quân.

0,001% mang tính quyết định

Trong năm 2023, thế giới ghi nhận sự chuyển dịch sắc nét trong hành vi tiêu dùng của nhóm khách hàng siêu giàu, những cá nhân sở hữu tài sản đầu tư trên 30 triệu đô. Đây là nhóm nhân khẩu học chỉ chiếm khoảng 0,001% dân số toàn cầu, song lại đóng góp tới 40% tổng chi tiêu cho hàng xa xỉ, theo báo cáo từ Bain & Company. Theo bài viết của Wall Street Journal, khoảng 2,5 triệu khách hàng siêu giàu (chi tiêu hơn 20.000 euro/năm) chiếm khoảng 10% tổng doanh thu của ngành hàng xa xỉ toàn cầu. Điều này thể hiện mức độ tập trung cao vào nhóm khách hàng “Ultra high net worth” (Viết tắt: UHNW). Nói cách khác, tuy chỉ chiếm một phần nhỏ, nhóm này đóng góp đến 1/10 doanh thu ngành.

Tatler Asia
Above Không gian phục vụ khách VIP của CHANEL tại Bắc Kinh (Trung Quốc). Ảnh: Jing Daily
Tatler Asia
Above Ảnh: Artnet
Tatler Asia
Above Ảnh: Artnet

Dư dả về tài chính không đồng nghĩa với sự dễ dãi. Ngược lại, giới UHNW ngày càng trở nên kén chọn, có hiểu biết sâu sắc và ưu tiên tính cá nhân hóa trong trải nghiệm. Họ không mua sắm để khoe khoang hay theo xu hướng đại chúng, mà mua để khẳng định bản sắc, thu thập giá trị văn hóa, hoặc để duy trì một lối sống được định nghĩa bằng tiêu chuẩn riêng.

Xem thêm: “Không có cái đẹp nào là vô tội”: Thời trang bền vững hóa ra chưa bền vững đến thế?

Dù vẫn đầu tư vào sản phẩm từ đồng hồ, đồ trang sức đến trang phục may đo và túi xách thủ công, song nhóm khách hàng này hiện nay ưu tiên trải nghiệm gắn liền với giá trị cảm xúc và chiều sâu văn hóa. Những chuyến đi săn truffle riêng tư ở Piemonte, bữa tối do đầu bếp sao Michelin phục vụ tại nhà, hay tour nghệ thuật do chính giám tuyển bảo tàng dẫn dắt, xuất hiện trên sàn trình diễn bộ sưu tập mới của hãng với vai trò người mẫu – tất cả trở thành những "món quà tinh thần" có giá trị hơn bất kỳ vật phẩm nào.

Tatler Asia
Above Miu Miu mời khách hàng sải bước trên sàn diễn. Ảnh: Culted

Báo cáo cũng chỉ ra rằng, trong bối cảnh toàn ngành xa xỉ chững lại, nhóm thượng lưu vẫn duy trì mức chi tiêu cao, thậm chí tăng trưởng ở một số khu vực như Mỹ, Trung Đông và châu Á. Tuy nhiên, sự chi tiêu không còn dàn trải: họ mua ít hơn, nhưng đắt giá hơn – chọn một món duy nhất, nhưng yêu cầu độ hoàn hảo gần như tuyệt đối về nguồn gốc, tay nghề và câu chuyện phía sau.

Đồng thời, một làn sóng phân tầng trong nội bộ khách hàng giàu có cũng đang diễn ra. Không phải ai có thể mua một túi Hermès hay sở hữu một căn hộ tại Aman đều được xem là "elite". Giới siêu giàu ngày càng tách mình khỏi những người giàu "mới nổi" thông qua những lựa chọn kín tiếng nhưng giàu ý nghĩa: một loại nước hoa boutique chỉ bán tại địa phương, một chiếc vali Rimowa được khắc tên riêng, hay bộ sưu tập tác phẩm nghệ thuật đương đại chưa từng xuất hiện trên thị trường.

Những tấm “kim bài miễn tử” chẳng dễ chiều

Gọi tệp khách hàng thượng lưu này là “kim bài miễn tử” của ngành xa xỉ phẩm quả không sai, đặc biệt là giữa thời điểm thương trường ngày càng khó khăn. Nhưng để chiều lòng, thỏa mãn cái tôi của quý khách siêu giàu này lại là vấn đề không nhỏ.

Tại các boutique của Hermès ở Paris, Tokyo hay Doha, không gian dành cho khách hàng đặc biệt không nằm ở mặt tiền phố lớn, mà thường ẩn phía sau một cánh cửa nhỏ, mở ra một thế giới kín đáo, dịu sáng, thơm mùi gỗ tuyết tùng và da thuộc. Ở đó, không có chiếc túi nào nằm sẵn trên kệ. Mỗi sản phẩm chỉ xuất hiện khi người tư vấn biết chắc rằng: đây là khoảnh khắc thích hợp, với người phù hợp. Chiếc túi được khắc tên, đường chỉ viền theo yêu cầu, da được chọn thủ công tại xưởng và hơn hết là câu chuyện được kể bằng chính ngôn ngữ riêng của chủ nhân.

Tatler Asia
Above Không gian boutique tinh tế, riêng tư, cho dịch vụ cá nhân hóa cao. Ảnh: Business of Fashion

Tại Florence hay Kyoto, Cartier và Chaumet tổ chức những buổi tiệc tối chỉ gồm 6–8 khách mời không phải để bán, mà để kết nối. Ở đó, những viên kim cương không lấp lánh bằng ánh sáng, mà bằng sự thấu hiểu. Bởi khi ai cũng có thể sở hữu, thì điều duy nhất còn khiến người ta gắn bó chính là cảm giác “được chọn”.

Với họ, một chiếc vali Rimowa có thể giống hàng nghìn chiếc khác, nhưng khi được khắc mã NFT duy nhất và gắn với chuyến đi truffle ở Piemonte, nó trở thành tuyên ngôn âm thầm của quyền lực. Một bộ đầm Haute Couture từ nhà Schiaparelli không chỉ đo theo số đo cơ thể, mà đo theo khí chất với dáng cổ cao hay tay phồng đều được điều chỉnh dựa trên biểu cảm, tư thế và cả… giọng nói của người mặc.

Xem thêm: Vị thế độc tôn của chiếc túi Hermès Birkin trong lịch sử thời trang

Khái niệm “concierge” (Dịch vụ chăm sóc cá nhân cao cấp) cũng không còn dừng ở việc gọi xe hay đặt bàn. Tại London hay Dubai, những khách hàng đặc biệt có thể yêu cầu tài xế riêng đến boutique mua hàng thay, mang về tận cửa với hóa đơn viết tay và thiệp cảm ơn in tên cá nhân từ quản lý cửa hàng. Harrods thậm chí còn cho phép khách trong một số khu căn hộ hạng sang đổi size đầm Couture lúc... 11 giờ đêm chỉ qua một cuộc gọi cho lễ tân.

Tatler Asia
Above Túi Celine “Haute Maroquinerie” đặc chế được khắc tên khách hàng bên trong và đóng hộp gỗ cao cấp, phản chiếu quyền lực của người sở hữu thông qua nét tinh xảo trong chế tác riêng biệt. Ảnh: NSS Magazine
Tatler Asia
Above Ảnh: NSS Magazine

Các thương hiệu ngày nay còn xây dựng phân tầng ngay trong chính giới siêu giàu. Một mẫu nước hoa Diptyque chỉ bán tại Tokyo. Một chiếc túi Bottega Veneta đặt riêng, bên trong lót lụa có họa tiết gợi nhớ vùng đất tuổi thơ của khách. Một suất xuất hiện trong show diễn tại Seoul không dành cho khách mời, mà dành cho... nhân vật chính bước ra sàn catwalk, như một phần của bộ sưu tập sống.

Với thế hệ UHNW trẻ, đặc biệt tại Trung Đông, Hàn Quốc và Đông Nam Á, sự cá nhân hóa còn lan sang cả không gian số. Họ dùng AI để xây dựng lịch trình di chuyển riêng, lưu trữ BST trang sức trên blockchain, thậm chí nhờ stylist ảo chọn váy phù hợp với cảm xúc hôm đó dựa trên phân tích biểu cảm khuôn mặt. Prada, Moncler và Louis Vuitton đang tiên phong đưa AI advisor và dịch vụ sinh trắc học vào việc xây dựng trải nghiệm, nơi thời trang không chỉ vừa với cơ thể, mà còn vừa với tâm trạng.

Trong thế giới của họ, sự xa xỉ không còn đo bằng giá tiền, mà đo bằng tần số thấu hiểu. Khách hàng siêu giàu không cần ai biết mình mua gì, nhưng lại khiến cả ngành thời trang phải xoay trục để lắng nghe. Và đó chính là cốt lõi của nghệ thuật phục vụ, nơi mà việc “thao túng” cảm xúc của khách hàng là một mị lực của thương hiệu.