Cover Sự hiện diện của lãnh đạo nữ có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực, góp phần mở rộng cơ hội việc làm và xây dựng môi trường làm việc thuận lợi cho lao động nữ (Ảnh: Getty Images)

Một nghiên cứu mới của Trường Đại học Ngoại thương cho thấy sự hiện diện của lãnh đạo nữ có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực, góp phần mở rộng cơ hội việc làm và xây dựng môi trường làm việc thuận lợi cho lao động nữ trong doanh nghiệp

Theo số liệu từ Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), phụ nữ chỉ nắm giữ khoảng 30% vị trí quản lý, 27% số ghế trong hội đồng quản trị và 6% vị trí CEO tại các công ty trên thế giới, dù chiếm khoảng 43% lực lượng lao động toàn cầu. 

Một nghiên cứu mới của PGS.TS. Nguyễn Thu Hằng, Trưởng Bộ phận nghiên cứu Tài chính Doanh nghiệp, Lab Nghiên cứu Trường Đại học Ngoại thương, cho thấy sự hiện diện của lãnh đạo nữ không chỉ dừng lại ở việc đạt được các mục tiêu bình đẳng giới mà còn mang lại những thay đổi mang tính hệ thống và mở ra nhiều cơ hội hơn cho những lao động nữ trong doanh nghiệp.

Đọc thêm: Nữ lãnh đạo khoa học: Từ phòng thí nghiệm đến thị trường

Tatler Asia
Above Phụ nữ chỉ nắm giữ khoảng 6% vị trí CEO dù chiếm khoảng 43% lực lượng lao động toàn cầu (Ảnh: Getty Images)

Dựa trên dữ liệu khảo sát doanh nghiệp của Ngân hàng Thế giới (World Bank Enterprise Survey), nghiên cứu cho thấy các doanh nghiệp có nữ lãnh đạo có xu hướng sử dụng nhiều lao động nữ và tích cực cung cấp các hoạt động đào tạo, hỗ trợ chăm sóc trẻ em và chế độ thai sản hơn. PGS.TS. Nguyễn Thu Hằng cho rằng điều này xuất phát từ nguyên lý tương đồng (homophily), chỉ ra xu hướng tự nhiên của con người muốn kết nối hoặc gắn bó với những người có đặc điểm giống mình, trong đó có giới tính. Theo nguyên lý tương đồng, nam giới có xu hướng tạo rào cản đối với sự hiện diện của nữ giới ở các vị trí cấp cao, trong khi nữ giới ở vị trí lãnh đạo có xu hướng thúc đẩy sự thăng tiến của các lao động nữ ở cấp dưới, chị lưu ý. Điều này càng nhấn mạnh sự cần thiết của phụ nữ trong đội ngũ lãnh đạo.

Chị cũng giới thiệu một số kết quả của các nghiên cứu trước. Theo đó, lãnh đạo nữ có thể nhận diện tốt hơn năng lực tiềm ẩn của lao động nữ và ít có thiên kiến đối với họ. Bản thân các nữ lãnh đạo cũng từng trải qua những khó khăn trong việc cân bằng giữa công việc và gia đình, do đó họ có xu hướng xây dựng môi trường làm việc hỗ trợ lao động nữ tốt hơn. Đây là một biểu hiện của “trickle-down effect” (hiệu ứng nhỏ giọt), trong đó cảm xúc, thái độ và hành vi của đội ngũ lãnh đạo có thể dần lan tỏa xuống các cấp bậc thấp hơn trong tổ chức, PGS.TS. Nguyễn Thu Hằng giải thích.

Tatler Asia
Above Lãnh đạo nữ có thể nhận diện tốt hơn năng lực tiềm ẩn của lao động nữ và ít có thiên kiến đối với họ (Ảnh: Getty Images)

Hiệu ứng này góp phần lý giải tại sao sự hiện diện của lãnh đạo nữ có thể tạo ra tác động lan tỏa, mở ra nhiều cơ hội hơn cho các lao động nữ khác trong doanh nghiệp. Thông qua việc triển khai các chính sách và thực hành quản trị phù hợp, lãnh đạo nữ có thể góp phần cải thiện điều kiện làm việc, đồng thời thúc đẩy cơ hội phát triển nghề nghiệp của lao động nữ. Đáng chú ý, ngay cả tại những doanh nghiệp chưa có các chính sách hỗ trợ cụ thể dành cho lao động nữ, sự hiện diện của nữ lãnh đạo vẫn có thể phát đi tín hiệu tích cực tới thị trường lao động, khuyến khích nhiều lao động nữ ứng tuyển và gia nhập doanh nghiệp. 

Đọc thêm: Vũ khí mạnh nhất của một nhà lãnh đạo là sự sát cánh

Đáng chú ý, nghiên cứu của PGS.TS. Nguyễn Thu Hằng chỉ ra tác động tích cực của lãnh đạo nữ đối với việc sử dụng lao động nữ mạnh hơn tại các quốc gia có mức độ bình đẳng giới trong pháp luật và hỗ trợ thể chế còn hạn chế. Khi thể chế chưa cung cấp đủ sự bảo vệ cho phụ nữ, lãnh đạo nữ có thể sử dụng vị thế và nguồn lực của mình để tạo ra một “thiết chế thu nhỏ” trong chính doanh nghiệp của mình. Những quyết định của họ về tuyển dụng, đào tạo, chế độ thai sản, chăm sóc trẻ em có thể bù đắp một phần khoảng trống mà thể chế còn thiếu hụt.

Tuy nhiên, tác động này có xu hướng yếu hơn ở những ngành có mức độ mất cân bằng giới cao. Theo PGS.TS. Nguyễn Thu Hằng, mặc dù nữ lãnh đạo có thể thúc đẩy bình đẳng giới trong phạm vi doanh nghiệp, nhưng những rào cản mang tính cấu trúc ở cấp độ ngành vẫn có thể hạn chế tác động này.

Tatler Asia
Above FTU Research Lab (Lab Nghiên cứu Trường Đại học Ngoại thương)

Một phát hiện đáng chú ý khác từ nghiên cứu là các doanh nghiệp có nữ lãnh đạo thường có năng suất lao động thấp hơn và chi phí nhân công cao hơn. Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu cho thấy sự khác biệt này không xuất phát từ cơ cấu giới của lực lượng lao động, mà có thể liên quan đến cách thức quản trị của lãnh đạo nữ. 

Mặc dù các nghiên cứu hiện nay chưa đưa ra kết luận thống nhất về việc doanh nghiệp do nữ lãnh đạo điều hành có hiệu quả hoạt động thấp hơn hay không, bằng chứng từ nghiên cứu này cho thấy sự hiện diện của lãnh đạo nữ có thể góp phần gia tăng tỷ lệ lao động nữ trong doanh nghiệp và tạo ra môi trường làm việc thuận lợi hơn cho phụ nữ. Qua đó, sự tham gia của nữ lãnh đạo có thể góp phần mở rộng cơ hội việc làm và thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ trên thị trường lao động.


FTU Research Lab (Lab Nghiên cứu Trường Đại học Ngoại thương) được triển khai với mục tiêu xây dựng một mô hình mới với các cơ chế, chính sách đột phá, kiến tạo một môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp, hiện đại, theo chuẩn mực quốc tế, qua đó phát triển chuyên môn, trình độ và năng lực học thuật của đội ngũ giảng viên, hướng tới hình thành các nhà khoa học hàng đầu trong những lĩnh vực nghiên cứu thế mạnh của Trường Đại học Ngoại Thương.

FTU Research Lab được thúc đẩy để trở thành một trung tâm kết nối và huy động các nguồn lực trong nước, quốc tế từ các trường đại học, viện nghiên cứu, tổ chức, doanh nghiệp, chuyên gia và nhà khoa học để phát triển nghiên cứu và chuyển giao tri thức.

ĐỌC NGAY

Phiên đấu giá mùa Xuân Christie's 2026: Winsy Tsang và những nhận định về thị trường xa xỉ phẩm hiện nay

Tài sản của 4 thành viên Blackpink tăng đáng kể nhờ hoạt động solo

Futures in Education: Chuyển hóa tri thức thành phát triển

Nguyễn Trà My
Contributor, Tatler Vietnam
Tatler Asia