Đạo diễn mỹ thuật Anh La: “Đích đến cuối cùng của sáng tạo đều phải hướng về con người”

Sáng tạo trong điện ảnh có gì khác?

Sáng tạo trong điện ảnh, như tôi vẫn nói, là sự tổng hòa của nhiều yếu tố. Nếu đạo diễn và biên kịch kể câu chuyện bằng “storytelling”, thì vai trò của đạo diễn mỹ thuật chính là kể chuyện bằng “visual story” (ngôn ngữ hình ảnh), làm sao để khắc họa và nâng tầm chiều sâu của nhân vật thông qua từng chi tiết thị giác.

Người làm đạo diễn mỹ thuật phải bám sát câu chuyện gốc của đạo diễn và biên kịch, lấy đó làm nền tảng để phát triển. Ví dụ đơn giản, khi đạo diễn miêu tả nhân vật là bác sĩ, thông thường mọi người sẽ hình dung ngay đến chiếc áo blouse trắng. Nhưng với mỹ thuật phim, chúng tôi phải đi xa hơn: làm thế nào để thêm vào những yếu tố hình ảnh giúp chiếc áo blouse ấy không chỉ là trang phục, mà còn kể được câu chuyện của chính vị bác sĩ đó? Bởi lẽ, họ không chỉ là “bác sĩ” mà là một “nhân vật” với nội tâm và quá khứ riêng.

Vì vậy, quá trình đưa sáng tạo vào một tác phẩm điện ảnh không chỉ là sự bay bổng mà còn mang tính khoa học và ứng dụng cao. Nó đòi hỏi một sự tổng hợp chặt chẽ giữa tầm nhìn nghệ thuật và thực tế sản xuất, đảm bảo mọi chi tiết đều phục vụ hiệu quả cho câu chuyện chung, chứ không phải chỉ là để đẹp.

Theo chị, nghệ thuật vị nhân sinh hay nghệ thuật vị nghệ thuật?

Phim ảnh, xét cho cùng, là hành trình của các nhân vật - con người. Vậy nên, điện ảnh hay bất cứ sản phẩm nghệ thuật nào thì đích đến cuối cùng đều phải hướng về con người.

Đọc thêm: ‘Squid Game’ bản Mỹ: Bom tấn tiếp theo của Netflix hay phiên bản mở rộng thất bại?

Trong hành trình làm nghề, dự án nào khiến chị tự hào nhất?

Đó là phim ngắn “Vùng trũng” - câu chuyện về tình yêu lệch tuổi bị thử thách bởi hủ tục ghê rợn. Dù đây là thế giới không có thật, nhưng lại khiến người xem tin vào sự tồn tại của nó, đó là điều tôi tâm đắc. Với “Vùng trũng”, tôi và ekip đã mạnh dạn bước ra khỏi vùng an toàn, dám thử nghiệm những ý tưởng táo bạo để mang đến một trải nghiệm điện ảnh độc đáo và ám ảnh.

Khi chuyển từ sáng tạo cá nhân sang vai trò đạo diễn và đạo diễn mỹ thuật, khó khăn của chị là gì?

Hành trình chuyển đổi từ một người làm sáng tạo thuần túy sang vai trò quản lý, dẫn dắt ekip thực sự là một thử thách lớn. May mắn là 4-5 năm kinh nghiệm tổ chức sự kiện trước đây đã trang bị cho tôi một nền tảng vững chắc về việc điều phối và sắp xếp công việc.

Tuy nhiên, điều khó khăn nhất trong mọi dự án điện ảnh không nằm ở kỹ thuật hay ý tưởng, mà chính là làm việc với con người. Nó đòi hỏi sự linh hoạt tuyệt đối và khả năng cân bằng giữa vô vàn cá tính, quan điểm. Điều này phức tạp hơn rất nhiều so với việc chỉ tập trung vào sáng tạo cá nhân. Mỗi thành viên trong ekip là một mảnh ghép độc đáo, mang theo những góc nhìn riêng, và việc dung hòa tất cả để tạo nên một tổng thể mạch lạc là một nghệ thuật.

Để duy trì sự hiệu quả và phát triển không ngừng của đội nhóm, tôi luôn tâm niệm ba kim chỉ nam: quan sát tỉ mỉ từng thành viên, từng thay đổi nhỏ trong không khí làm việc; lắng nghe chân thành mọi ý kiến đóng góp, dù là phê bình hay gợi ý; và quan trọng nhất là khiêm tốn để học hỏi – không chỉ từ những người đi trước mà còn từ chính những thành viên trẻ trong ekip, hay từ những trải nghiệm mới mẻ mỗi ngày.

Chị đánh giá sự phát triển của ngành mỹ thuật phim tại Việt Nam hiện nay như thế nào, đặc biệt là sự tương tác giữa các thế hệ làm nghề?

Tôi tin rằng nếu như được đầu tư về kinh phí, điện ảnh Việt Nam hoàn toàn có thể đạt được chất lượng Hollywood. Bởi vì chúng ta có thế hệ trẻ và cả những “cây đại thụ”. Khi những người trẻ mang trong mình năng lượng sáng tạo dồi dào, không ngại thử nghiệm, kết hợp cùng những người có bề dày kinh nghiệm - những người đặt nền móng cho ngành bằng sự tỉ mỉ và bàn tay thủ công, tôi tin rằng hai dòng chảy này sẽ hòa hợp để tạo nên bức tranh đầy hứa hẹn cho ngành mỹ thuật phim Việt Nam nói riêng, và điện ảnh Việt nói chung.

Bài viết đăng tải từ bài gốc trên ấn phẩm Tatler Vietnam số tháng 05/2025

ĐỌC NGAY

Nhà làm phim Hollywood nên làm gì với thành công của tay đua Brad Pitt trong ‘F1 The Movie’?

Bộ phim đạt giải Cánh Diều Vàng 2024 ‘Đàn Cá Gỗ’: Khi Gen Z ra khơi làm điện ảnh

Thượng Hải - Bến đỗ châu Á đầu tiên của Tomorrowland: Quyết định chiến lược hay cảm hứng văn hóa?