Cover Giờ đây, những sáng kiến công nghệ đang chiếm vai trò quan trọng trong quá trình thúc đẩy ngành du lịch bền vững (Ảnh: Hurtigruten).
Giờ đây, những sáng kiến công nghệ đang chiếm vai trò quan trọng trong quá trình thúc đẩy ngành du lịch bền vững (Ảnh: Hurtigruten).
1 / 1
Những sáng kiến công nghệ đang dần trở thành một yếu tố quan trọng đối với ngành du lịch bền vững
Theo số liệu từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, trong năm 2024, có 17,5 triệu lượt du khách quốc tế đến Việt Nam, tăng 38,9% so với cùng kỳ năm 2023. Tổng doanh thu từ du khách đạt khoảng 840 nghìn tỷ đồng, tăng 23,8% so với cùng kỳ năm ngoái. Điều đó cho thấy ngành du lịch Việt Nam đang trên đà tăng trưởng, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế và xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh lợi ích về khía cạnh kinh tế, ngành du lịch cũng góp phần gây ra tác động tiêu cực đối với môi trường. Các địa điểm du lịch thu hút du khách đang phải đối mặt với vấn đề ô nhiễm môi trường và cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên. Vì thế, yếu tố bền vững đang trở thành nhiệm vụ ưu tiên và cấp bách của ngành du lịch, nhằm mang đến trải nghiệm thú vị cho du khách, đồng thời bảo vệ môi trường tự nhiên và những giá trị văn hóa của địa phương.
Do đó, trong bối cảnh công nghệ đang ngày càng phát triển, nhiều sáng kiến công nghệ đang trở thành công cụ hỗ trợ thiết yếu trong quá trình xây dựng ngành du lịch bền vững.
Tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải
Thời gian vừa qua, các phương tiện di chuyển khi du lịch như máy bay hoặc ô tô thường bị chỉ trích vì phát ra lượng lớn khí thải trên toàn cầu. Do đó, các hãng máy bay và ô tô bắt đầu nghiên cứu và ứng dụng những nguồn nhiên liệu thân thiện hơn với môi trường, nhằm đáp ứng nhu cầu du lịch của hành khách, đồng thời giảm tác động tiêu cực đối với môi trường.
Tìm hiểu thêm: Ngành ngân hàng Việt cược bao nhiêu cho công cuộc ‘xanh hóa’?
Vào tháng 3/2025, Beyond Aero, công ty khởi nghiệp lĩnh vực hãng hàng không của Pháp, gây chú ý khi công bố thiết kế của chiếc máy bay tư nhân sử dụng hệ thống nhiên liệu hydro không dùng pin, nhằm tiết kiệm chi phí và giảm phát thải. Nhiều hãng hàng không lớn trên toàn cầu như Cathay Pacific, Virgin Atlantic,... đều đang tích cực thử nghiệm các loại nhiên liệu bền vững để bắt đầu triển khai hoạt động thương mại.
Không chỉ ngành hàng không, các hãng đường sắt và giao thông đường biển cũng đang đặt mục tiêu sử dụng nhiên liệu bền vững hơn. Hurtigruten, tập đoàn vận tải đường biển tại Na Uy, là công ty đạt thứ hạng ESG (Environmental, Social, and Governance) cao nhất trong số các công ty du lịch trên toàn cầu, theo đánh giá của Morningstar Sustainalytics. Trong số 7 con tàu của Hurtigruten, có 3 con tàu sử dụng pin hybrid, trong khi các tàu còn lại được trang bị nhiều công nghệ tân tiến nhằm cắt giảm 25% lượng khí thải CO2 và 80% oxit nito. Vào năm 2019, HX Hurtigruten Expeditions, công ty con của Hurtigruten, đã ra mắt MS Roald Amundsen, con tàu đầu tiên trên thế giới chạy bằng pin hybrid.
Tương tự, ngành đường sắt toàn cầu cũng đang chuyển đổi sang các loại nhiên liệu sinh học, năng lượng tái tạo, nhiên liệu hydro và điện, thay vì phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Vào năm 2023, ba hãng đường sắt Renfe, Maersk và Cepsa tại Tây Ban Nha đã hoàn thành 100 chuyến đi đầu tiên bằng nhiên liệu tái tạo. Kết quả cho thấy nhiên liệu tái tạo có thể giúp giảm phát thải gần 500 tấn CO2. Hiện tại, cả ba hãng đường sắt này đang tiếp tục mở rộng quy mô sử dụng nhiên liệu tái tạo sang nhiều tuyến đường khác.
Quản lý tài nguyên hiệu quả và cải thiện trải nghiệm của du khách
Trong thời đại kỹ thuật số ngày nay, nhiều quốc gia và địa phương thu hút du khách trên thế giới đang ứng dụng công nghệ cảm biến IoT (Internet of Things: thiết bị kết nối internet có khả năng thu thập dữ liệu theo thời gian thực từ môi trường xung quanh) và nền tảng quản lý dữ liệu để mang đến trải nghiệm du lịch bền vững và thú vị cho du khách.
Công nghệ IoT cũng có đóng góp tích cực đối với ngành du lịch bền vững khi nâng cao hiệu quả trong quá trình quản lý tài nguyên, chẳng hạn như theo dõi chất lượng không khí và nguồn nước, giám sát sự đa dạng sinh học và bảo tồn di sản tại địa phương.
Có thể bạn chưa biết: Mối liên hệ giữa trang sức cao cấp bền vững và công nghệ blockchain
Ngoài ra, các quốc gia, địa phương và các tổ chức liên quan có thể dùng công nghệ IoT để đo lường mật độ giao thông, tỷ lệ lấp đầy của các khách sạn và lượng khách du lịch tại các điểm tham quan,... từ đó đưa ra quyết định phù hợp và chủ động hơn để cải thiện trải nghiệm của du khách và tối ưu nguồn lực tốt hơn.
Singapore đã triển khai công nghệ IoT để điều phối giao thông hiệu quả, nhằm giảm tắc nghẽn và nâng cao trải nghiệm di chuyển của du khách, cũng như giảm tình trạng quá tải của các phương tiện giao thông công cộng. Singapore cũng sử dụng cảm biến IoT để hướng dẫn người lái xe tìm kiếm nơi đỗ xe dễ dàng và tiết kiệm thời gian hơn.
Hãng hàng không London Heathrow là một trong những ví dụ tiêu biểu khi ứng dụng cảm biến IoT để giảm thời gian chờ đợi của hành khách trong các khung giờ cao điểm. Trong khi đó, sân bay quốc tế Hartsfield-Jackson Atlanta sử dụng công nghệ IoT trong phòng vệ sinh để cải thiện hiệu quả hoạt động, duy trì sự sạch sẽ và bảo trì tốt hơn.
Nhiều khách sạn và khu nghỉ dưỡng cao cấp cũng đang ứng dụng công nghệ IoT để tiết kiệm năng lượng, đồng thời mang đến trải nghiệm tiện lợi và thông minh cho khách lưu trú. Chuỗi khách sạn nổi tiếng Marriott đã thành lập Innovation Lab nhằm thử nghiệm các loại công nghệ tiên tiến để ứng dụng vào khách sạn của họ. Cụ thể hơn, bên cạnh việc giúp khách lưu trú điều khiển các thiết bị dễ dàng và mang đến trải nghiệm cá nhân hóa, Marriott còn lắp đặt cảm biến IoT để tự động điều chỉnh lượng oxy cho phù hợp với số người trong phòng.
Giúp du khách đưa ra lựa chọn du lịch bền vững
Bên cạnh những sáng kiến trên, ngày càng nhiều ứng dụng giúp nâng cao nhận thức về du lịch bền vững, đồng thời hỗ trợ du khách đưa ra lựa chọn thân thiện hơn với môi trường.
Với những ứng dụng và trang web đo lường lượng khí thải carbon như Klima và Greenly,... cá nhân và tổ chức có thể lựa chọn phương thức di chuyển phù hợp cho từng chuyến đi để giảm phát thải. Ngoài ra, du khách cũng có thể đo lường lượng khí phát thải, cũng như bù đắp lượng khí thải khi mua sắm với ứng dụng Commons.
Trong khi đó, du khách có mong muốn tìm đến các địa điểm nghỉ dưỡng thân thiện với môi trường có thể sử dụng những ứng dụng đặt chỗ như EcoBnB và Fairbnb. Một số ứng dụng hữu ích khác có thể kể đến iNaturalist, nền tảng dành cho du khách muốn tìm hiểu về thiên nhiên và động vật, từ đó khuyến khích thói quen du lịch sinh thái bền vững và có trách nhiệm. Những ứng dụng như Eatwith và Showaround có thể giúp du khách dễ dàng tìm hiểu về ẩm thực và văn hóa, đồng thời ủng hộ hoạt động kinh doanh của người dân địa phương.
