Tatler House Dialogue #03: The Rise of Local Icons: Từ bản sắc Việt Nam đến biểu tượng toàn cầu

Với sự dẫn dắt của Shaun Pham, CEO Spotlight Asia để trả lời cho câu hỏi một “biểu tượng bản địa” cần bắt đầu từ đâu, câu trả lời của Hoàng Hương Giang không nằm ở việc cố gắng tạo ra một thứ thật khác biệt, mà ở khả năng làm nên một trải nghiệm mà người khác khó có thể tìm thấy ở nơi nào khác.

Theo đó, ba thương hiệu mà chị xây dựng – Đậu Homemade, SH Garden và Aiii House – cũng chính là ba cách khác nhau để tiếp cận ẩm thực Việt, từ việc đưa những món ăn quen thuộc vào đời sống hàng ngày, đến mở rộng trải nghiệm theo hướng fine dining. Điểm chung, Hoàng Hương Giang khẳng định, là tạo ra một lý do đủ đặc biệt để người ta muốn tìm đến.

Cũng với góc nhìn về ẩm thực, nhưng dưới góc độ là một người thưởng thức, Dustin Nguyen lại mang đến một cách tiếp cận thú vị, khi đôi lúc, những điều tưởng như nằm ngoài thực đơn như một cuộc trò chuyện ngắn, một tiết lộ vô tình về món ăn, hay một nguyên liệu đặc biệt trong vườn nhà, lại có thể trở thành phần đáng nhớ nhất. Với Dustin, những con người đứng phía sau một món ăn hay thức uống cũng là cách một trải nghiệm trở nên có chiều sâu, khi con người không chỉ đến một nơi để tiêu dùng dịch vụ, mà để gặp gỡ và kết nối với những người khác.

Trong khi đó, Walt Power, với tư cách là Giám đốc Điều hành một khu nghỉ dưỡng phức hợp rộng lớn, lại nhìn nhận bản sắc từ một góc độ rộng hơn. Theo ông, một điểm đến muốn trở thành biểu tượng trước hết phải tạo được cảm giác vừa quen thuộc vừa mới mẻ: đủ gần để người ta muốn quay lại, nhưng mỗi lần trở lại vẫn có điều để khám phá.

“Bản sắc là nền tảng, nhưng chưa đủ. Khách hàng còn cần sự quen thuộc, nhưng cũng cần có sự khám phá nữa,” ông khẳng định.

Đó cũng là lý do Walt đặt câu chuyện về bản sắc vào trong đời sống đương đại. Ông cho rằng Việt Nam không thiếu những chất liệu có thể trở thành nguồn cảm hứng – từ phong cách đường phố, ẩm thực, văn hóa, đến cách người Việt sống và tương tác với nhau. Điều quan trọng là làm thế nào để những chất liệu ấy được chuyển hóa thành một trải nghiệm hiện đại, hấp dẫn và có khả năng bước vào thế giới hôm nay.

Để làm được điều ấy, cũng theo Walt nhận định, điều cần thiết là dấu ấn cá nhân do con người tạo nên, như một bartender nhớ được thức uống khách thường gọi; một nhân viên bồi phòng nhận ra vị khách từng lưu trú; hay chỉ đơn giản là việc bổ sung thêm một vài tiện nghi cần thiết dành riêng cho nhu cầu của khách. Những chi tiết ấy không dễ được đóng gói thành tiêu chuẩn nhất định, nhưng lại là lý do khiến một người dù đã đi, vẫn muốn quay trở lại.

Từ đây, cuộc đối thoại quay trở lại với một câu hỏi quen thuộc của ẩm thực Việt Nam: làm thế nào để bảo tồn truyền thống mà không biến nó trở thành một giáo điều cũ kỹ? 

Theo Hoàng Hương Giang, câu trả lời không nhất thiết phải là lựa chọn giữa “truyền thống” và “hiện đại”. Một món ăn có thể vẫn giữ nguyên tinh thần cũ, nhưng cách trình bày, kỹ thuật chế biến hay cách thưởng thức hoàn toàn có thể thay đổi. Điều quan trọng là hiểu được đâu là phần cốt lõi cần được giữ lại.

“Nếu chúng ta chỉ bảo tồn, món ăn có thể trở thành một thứ để nhìn ngắm thay vì một phần của đời sống. Nhưng nếu chỉ làm mới mà không hiểu mình đang bắt đầu từ đâu, chúng ta cũng có thể đánh mất điều khiến nó thực sự thuộc về Việt Nam,” chị chia sẻ.

Sự tự tin của thế hệ nhân lực mới, theo Hoàng Hương Giang, đang mở ra một tiềm năng lớn cho tương lai của toàn ngành. Họ được đào tạo ở nhiều môi trường quốc tế, đồng thời chủ động tìm về nguyên liệu, văn hóa và kỹ thuật bản địa. Chính sự giao thoa ấy tạo ra khả năng để ẩm thực Việt Nam bước ra thế giới bằng một diện mạo mới mà không cần phủ nhận nguồn gốc.

Cùng quan điểm đó, Walt Power cho rằng sự phát triển nhanh chóng của ngành dịch vụ Việt Nam trong những năm qua, cùng sự xuất hiện của ngày càng nhiều thương hiệu quốc tế, đang tạo ra một cuộc cạnh tranh lành mạnh: các doanh nghiệp buộc phải liên tục sáng tạo hơn, làm tốt hơn và hiểu sâu hơn về khách hàng, để có thể cạnh tranh tồn tại trong cuộc chiến F&B đầy khốc liệt. 

Nếu bản sắc tạo nên điểm bắt đầu, thì phương thức kể chuyện là cách để một trải nghiệm tiếp tục diễn ra sau khi khách hàng đã rời đi. Từ vị trí của một người kể chuyện, và đồng thời cũng là người thụ hưởng câu chuyện đó, theo Dustin Nguyễn, một câu chuyện hay có thể khiến một món ăn ngon trở nên đáng nhớ hơn, nhưng không thể cứu một sản phẩm vốn chưa đủ tốt.

Theo anh, câu chuyện này không chỉ diễn ra ở một bài đăng trên mạng xã hội hay một đoạn giới thiệu được viết sẵn trong brochure, mà bắt đầu từ biển hiệu trước cửa, cách nhân viên chào đón vị khách vừa bước qua khe cửa, cách món ăn được bài trí tỉ mỉ trên một chiếc đĩa đẹp, và cách những âm thanh khẽ khàng vang lên hòa hợp cùng không gian thành một chỉnh thể thống nhất - từng giây trong hành trình đều có thể trở thành một phần của câu chuyện.

“Một trong những lợi thế tự nhiên của Việt Nam chính là sự cởi mở, linh hoạt và khả năng thích nghi. Đó là những phẩm chất đã hình thành từ cách người Việt tương tác với thế giới trong nhiều thế hệ – và cũng có thể trở thành một phần của bản sắc Việt Nam đương đại,” anh khẳng định. 

Đồng tình với Dustin, Hoàng Hương Giang cho biết, đã đến lúc thế giới tìm đến Việt Nam không chỉ bằng lịch sử và di sản, mà còn qua những giá trị văn hóa mới đang được chính người Việt tạo ra ngày hôm nay. Và với Walt Power, khả năng giao thoa ấy chính là một trong những thế mạnh tiềm tàng của Việt Nam, khi chính lịch sử của đất nước được hình thành từ nhiều lớp tiếp xúc với các nền văn hóa khác nhau. Trong tương lai, khi ngày càng nhiều du khách tìm đến Việt Nam, sự cởi mở ấy sẽ tiếp tục trở thành một lợi thế – miễn là Việt Nam vẫn giữ được bản sắc độc đáo của chính mình.

ĐỌC NGAY

Tatler Best Cover Story: Thịnh Phan – Tổng Quản lý Garrya Mù Cang Chải: “Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành điểm đến wellbeing hấp dẫn nhất châu Á”

Tatler Best Cover Story: Regent Phu Quoc - Một đảo ngọc luôn “mới”

Tatler Best Cover Story: GAKU Teppanyaki - Nghệ thuật sau quầy Teppan

Tatler Best Cover Story: Mellow Six - Mỹ cảm tương giao