เมื่อโลกวรรณกรรมบรรจบแรงดึงดูดทางสถาปัตยกรรม พบ 8 ร้านหนังสือในเอเชียที่สวยจนตะลึง

หนึ่งในร้านหนังสือที่ได้ชื่อว่าสวยที่สุดในประเทศจีน ภายในร้านซึ่งมีขนาดถึง 1,300 ตารางเมตร โดดเด่นด้วยการออกแบบชั้นหนังสือที่คล้ายบันไดวนขนาดใหญ่เป็นเกลียวคดเคี้ยวไปมา ใครเป็นสายถ่ายรูปมักจะไม่พลาดถ่ายมุมนี้

Zhongshuge (จงซูเก๋อ) ในเมืองเซินเจิ้น ได้รับการออกแบบโดย Li Xiang แห่ง X+Living โดยใช้แนวคิดการเกิดภาพสะท้อนเงาแบบกล้องคาไลโดสโคป (kaleidoscopic bookstore design) มาทำให้ร้านหนังสือมีชีวิตชีวาขึ้น ลองนึกถึงชั้นวางหนังสือขนาดใหญ่ เพดานกระจก บันไดวน และทางเดินโค้งที่สร้างความรู้สึกเหมือนการชมภาพยนตร์ซึ่งทอดยาวเป็นเกลียวอยู่ภายใน เพื่อถ่ายทอดเรื่องราวการเดินทางอันคดเคี้ยวของวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ ดึงดูดผู้เยี่ยมชมให้เข้าสู่ความอลังการพร้อมฉากหลังเป็นหนังสือนับไม่ถ้วนที่จัดวางอย่างงดงาม

“แม้เขตเศรษฐกิจพิเศษเซินเจิ้นจะมีอายุเพียง 40 ปี แต่ก็ประสบความสำเร็จอย่างยิ่งใหญ่จนดึงดูดความสนใจจากทั่วโลก... เมืองแห่งนี้ถูกหล่อหลอมโดยผู้มีฝันมากมาย เซินเจิ้นและจงซูเก๋อถือกำเนิดขึ้นภายใต้สถานการณ์เช่นนี้เพื่อเป็นการเชิดชูผู้สร้างประวัติศาสตร์บนผืนแผ่นดินแห่งนี้” Li Xiang ผู้ก่อตั้งสตูดิโอออกแบบ และหัวหน้าทีมดีไซเนอร์ ของ X+Living เปิดเผย

นอกจากความบรรเจิดทางสายตาแล้ว Zhongshuge ยังจัดงานสังสรรค์ทางวัฒนธรรม การพูดคุยกับนักเขียน มุมเก๋ๆ และมุมสงบที่นักอ่านสามารถหลีกหนีจากความวุ่นวายของเมืองด้วยการมาฮีลใจกับหนังสือดีๆ สักเล่ม รวมถึงร้านกาแฟให้ได้นั่งชิล ดังนั้นการจะบอกว่า Zhongshuge เป็นเพียงร้านหนังสือก็ออกจะดูต่ำกว่าความเป็นจริงไปมากทีเดียว

หาก Zhongshuge คือดินแดนแฟนตาซี Yanjiyou (ยานจิยู) ก็เป็นความฝันแบบโมเดิร์นนิสต์ ที่ผสมผสานวรรณกรรม ไลฟ์สไตล์ และศิลปะเข้าไว้ด้วยกันเพื่อสร้างประสบการณ์การเข้าร้านหนังสือที่สร้างสรรค์ เชื่อมโยงความเป็นเมือง วัฒนธรรม และการออกแบบ โดยแต่ละสาขาจะทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางทางวัฒนธรรม มีทั้งร้านกาแฟและแกลเลอรี

Yanjiyou ในเมืองหางโจว (เปิดตัวในปี 2017) ได้รับการออกแบบในสไตล์ชนบทของจีนโดย Karv One Design ได้รับแรงบันดาลใจจาก ‘เมล็ดพันธุ์’ ทางการเกษตร มีการใช้องค์ประกอบของแสงและเงาจากธรรมชาติมาใช้ในการออกแบบพื้นที่ และทำให้พื้นที่ดูมีชีวิตชีวาขึ้น พร้อมทั้งเสริมสร้างความเชื่อมโยงระหว่างการออกแบบร้านหนังสือและวัฒนธรรมหางโจว

นี่คือความก้าวหน้าที่ Karv One พยายามสร้างขึ้นโดยเปิดพื้นที่ประสบการณ์อันเป็นเอกลักษณ์ท่ามกลางชีวิตในเมืองที่พลุกพล่าน แนวคิดของ ‘เมล็ดพันธุ์’ และ ‘หางโจว’ ผสมผสานกันอย่างสร้างสรรค์เพื่อแสดงให้เห็นว่าเมล็ดพันธุ์และวัฒนธรรมหล่อหลอมอนาคตของชีวิตในเมืองได้อย่างไร โดยทางร้านและพื้นที่เปรียบเสมือนเมล็ดพันธุ์ที่หว่านลงในดินของหางโจว ซึ่งต่อมาเติบโตเป็นดอกไม้บานสะพรั่งทั่วทั้งเมือง

พื้นที่ทั้งหมดสร้างความประทับใจทางสายตาตั้งแต่ครั้งแรกด้วยเส้นสายที่เรียบง่าย ผสมผสานกับสีไม้สไตล์ชนบทที่สะท้อนถึงความอบอุ่นของภูเขา แม่น้ำ และพืชพรรณในธรรมชาติ ในขณะที่การออกแบบเพดานที่สร้างสรรค์แสดงให้เห็นภาพของธรรมชาติและองค์ประกอบของหางโจวในลักษณะที่โดดเด่น

Yanjiyou จึงเป็นการกำหนดนิยามใหม่ให้กับร้านหนังสือ และเปลี่ยนโฉมหน้าของการซื้อหนังสือให้กลายเป็นประสบการณ์การใช้ชีวิตที่คัดสรรเฉพาะบุคคล โดยที่วรรณกรรมอยู่ร่วมกับการออกแบบ แฟชั่น และกาแฟชั้นดี ในขนาดพื้นที่ 3,200 ตารางเมตร หากคุณต้องการดื่มด่ำไปกับสนามเด็กเล่นแห่งปัญญาที่ผสมผสานวรรณกรรมเข้ากับสุนทรียศาสตร์สมัยใหม่ Yanjiyou คือสถานที่ที่คุณควรไป

ร้านหนังสือที่อาจไม่ได้หรูหราที่สุดในเอเชีย แต่มั่นใจได้เลยว่าไม่มีร้านไหนจะชิงชัยกับร้านหนังสือที่ซ่อนตัวอยู่ท่ามกลางเทือกเขาหิมาลัยอย่าง Rachna Books (รัชนาบุ๊กส์) ได้ และสำหรับผู้ที่รักการผจญภัยในเทือกเขา ที่นี่จึงเป็นสถานที่ที่ต้องไปเยือนให้ได้ ร้านหนังสือเล็กๆ ที่เปิดร้านมาตั้งแต่ปี 1979 ในกังต็อก (Gangtok) แห่งนี้ขึ้นชื่อในเรื่องหนังสือเกี่ยวกับอินเดียตะวันออกเฉียงเหนือ วัฒนธรรมหิมาลัย และวรรณกรรมพื้นเมืองที่ได้รับการยกย่องจากชาวหนอนหนังสือว่า ‘คัดสรรมาอย่างพิถีพิถัน’

นอกจากนี้ Rachna Books ยังเป็นที่ตั้งของ Café Fiction ที่กลายเป็นศูนย์รวมงานวรรณกรรมและเวทีแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และการจัดอันดับหนังสือชั้นนำทั่วทั้งอนุทวีป ตลอดจน Bookman’s Bed and Breakfast บริการที่พักจำนวน 3 ห้อง เปิดให้บริการตั้งแต่ปี 2014 ที่ได้กลายเป็นทางเลือกในการพำนักของบรรดานักเขียน ศิลปิน นักดนตรี นักวิชาการ และนักเดินทางผู้มีรสนิยมดีที่มองหาสถานที่พักผ่อนที่เต็มอิ่มท่ามกลางหนังสือ รวมถึงการบุกเบิกธุรกิจสิ่งพิมพ์ภายใต้ชื่อ Rachna Books and Publications ขึ้นในปี 2019 อีกด้วย

“เราได้พัฒนาพื้นที่แห่งนี้ (Rachna Books)ให้เป็นจุดหมายปลายทางสำหรับนักเดินทางผู้รักหนังสือที่เดินทางมาที่สิกขิมเพื่อหลีกหนีจากความซ้ำซากจำเจ” คำเปิดใจของทางร้านที่ระบุไว้ในเว็บไซต์ rachnabooks.com

“ตลอดหลายปีที่ผ่านมา เราได้กลายเป็นสถานที่สำคัญทางวัฒนธรรมที่มีชีวิตชีวาในเทือกเขาหิมาลัย เราบริหารจัดการและเป็นเจ้าภาพการจัดกิจกรรมทางวรรณกรรม ผ่านความร่วมมือต่างๆ เพื่อค้นหาแนวคิด เรื่องราว และโลกใหม่ๆ เราใช้พื้นที่ของเราเพื่อส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้ผ่านการอ่านหนังสือ การพูดคุย การแสดง เวิร์กช็อป และการฉายภาพยนตร์ เราพยายามที่จะนำโลกทั้งใบมาสู่เทือกเขาหิมาลัย และในทางกลับกัน เราก็ได้แบ่งปันเรื่องราวของเรากับคนทั่วโลก”

อ่านเพิ่มเติม: เครื่องประดับในงานแต่งงานตระกูล Ambani: ถอดรหัสความรักของครอบครัวที่ร่ำรวยที่สุดของอินเดีย กับอัญมณีสีเขียวอย่างมรกต

หากสำรวจเข้าไปในแผนที่โลก มันจะมีสักเมืองไหมที่สร้างขึ้นมาเพื่อหนังสือโดยเฉพาะ แล้วเราก็พบจุดปักหมุดที่ ‘Paju Book City’ หรือเมืองหนังสือแห่งพาจู ในเมืองพาจู ของเกาหลีใต้ (ตั้งอยู่ติดกับชายแดนเกาหลีเหนือ ในจังหวัดคยองกี) ที่ซึ่งได้รับการออกแบบให้มีสภาพแวดล้อมที่ส่งเสริมวัฒนธรรมการอ่าน เป็นศูนย์รวมอุตสาหกรรมสิ่งพิมพ์ครบวงจร ตั้งแต่สำนักพิมพ์ โรงพิมพ์ บริษัทผลิตกระดาษ ร้านหนังสือ ห้องสมุด แกลเลอรี สถาบันการออกแบบตัวอักษร โรงเรียนบรรณาธิการ พิพิธภัณฑ์ ศูนย์เรียนรู้กระบวนการทำหนังสือ ฯลฯ

กล่าวได้ว่านี่คือสรวงสวรรค์ของคนรักหนังสือและสิ่งพิมพ์ เพราะที่นี่เป็นที่ตั้งของสำนักพิมพ์ ร้านหนังสือ มากกว่า 250 แห่ง จุดเด่นอยู่ที่ถนน Book Street ที่เป็นมิตรต่อนักเดินเท้า ซึ่งคุณสามารถเดินชมร้านหนังสืออิสระ ร้านบูติกวรรณกรรมเล็กๆ ร้านค้าที่บริหารโดยศิลปิน และร้านค้าเฉพาะทางที่ขายหนังสือฉบับพิมพ์ครั้งแรกและเล่มหายาก เมืองแห่งหนังสือนี้จึงมีความคึกคักทางปัญญา และเป็นจิ๊กซอว์ชิ้นสำคัญของการผลักดันซอฟต์พาวเวอร์ด้านหนังสือและการพิมพ์ของเกาหลีใต้ ควบคู่ไปกับการพัฒนาอุตสาหกรรมบันเทิงให้เป็นยอมรับในระดับโลกในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา

แนวคิดของเมืองหนังสือพาจูเริ่มต้นขึ้นในปี 1989 โดยกลุ่มสำนักพิมพ์ที่ต้องการสร้างหมู่บ้านต้นแบบที่ผลิตหนังสือด้วยหัวใจ ภายใต้แนวคิด ‘การทำหนังสือดีๆ ในพื้นที่ดีๆ’ ทั้งยังให้ความสำคัญกับ ‘ผลประโยชน์ส่วนรวม’ มากกว่า ‘ประโยชน์ส่วนตน’ และการคำนึงถึงสภาพแวดล้อมโดยต้องหลอมรวมสถาปัตยกรรม ธรรมชาติ วัฒนธรรม และหนังสืออย่างกลมกลืน เมื่อรวมกับการสนับสนุนจากภาครัฐ ที่ใช้แนวคิดการพัฒนาเมืองด้วยการสร้างรากฐานให้แข็งแกร่ง ผ่านนโยบายต่างๆ เช่น การออกทุนสร้างโครงสร้างพื้นฐาน การขายที่ดินของภาครัฐในราคาพิเศษ การกำหนดดอกเบี้ยเงินกู้ต่ำแก่ผู้เช่าพื้นที่ การยกเว้นภาษีห้าปี ฯลฯ ทำให้เมืองหนังสือพาจูค่อยๆ พัฒนาเป็นรูปเป็นร่างจนเป็นเมืองที่ครอบคลุมทุกกระบวนการผลิตหนังสืออย่างครบวงจร มีกิจการต่างๆ ตั้งอยู่กว่า 400 แห่งทั่วพื้นที่ 215 เอเคอร์ (ประมาณ 870,000 ตารางเมตร) และส่งผลให้การอ่านกลายเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมที่สร้างทั้งคุณค่าและมูลค่าให้ประเทศเกาหลีใต้

ร้านหนังสือในอาคาร RexKL ที่กลายเป็นแลนด์มาร์กของเมืองกัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย แห่งนี้ เป็นการรีโนเวทโรงภาพยนตร์ยุค 1940s ให้กลายเป็นสถานที่สุดฮิปในสไตล์วินเทจ ถือเป็นตัวอย่างที่มีชีวิตชีวาของร้านหนังสือที่สามารถช่วยให้สถานที่ทางประวัติศาสตร์กลับมาโลดแล่นอีกครั้ง ร้านแห่งนี้ตกแต่งในสไตล์อินดัสเทรียลชิคด้วยผนังหนังสือที่สูงตระหง่าน บันไดแบบเปิดโล่ง และเลานจ์อ่านหนังสืออันแสนสบายที่ผู้เข้าชมสามารถนั่งอ่านได้นานหลายชั่วโมง สถานที่ที่เต็มไปด้วยเสน่ห์แห่งนี้ยังเหมาะสำหรับการถ่ายรูปที่มีความคลาสสิก เพราะมีมุมถ่ายรูปที่โดดเด่นมากมาย เช่น มุมโต๊ะอ่านหนังสือ หรือโซนที่มีการจัดแสดงผลงานศิลปะ

ยิ่งไปกว่านั้น สิ่งที่ทำให้ BookXcess (บุ๊กเอ็กซ์เซส) แตกต่างคือความมุ่งมั่นที่จะทำให้หนังสือเป็นสิ่งที่ทุกคนสามารถเข้าถึงได้ โดยนำเสนอหนังสือราคาลดพิเศษ การจัดงานวรรณกรรม พร้อมพื้นที่บริการสำหรับนักเขียนอิสระในการจัดแสดงผลงานของตนเอง BookXcess จึงเป็นมากกว่าร้านหนังสือ โดยยังเป็นศูนย์กลางทางวัฒนธรรมที่ให้คุณค่ากับมรดกทางวรรณกรรมและสถาปัตยกรรมของมาเลเซีย

Eslite (เอสไลท์) ในไทเป ถือเป็นเครือข่ายร้านหนังสือแห่งแรกในเอเชียที่เปิดให้บริการตลอด 24 ชั่วโมง ทำให้การเลือกซื้อหนังสือกลายเป็นกิจกรรมที่ดำเนินไปตลอดทั้งวันทั้งคืน Eslite ไม่ใช่เพียงแค่ร้านหนังสือเท่านั้น แต่ยังเป็นส่วนหนึ่งในระบบนิเวศทางวัฒนธรรมแบบครบวงจรที่ผสมผสานวรรณกรรม ศิลปะ และการขายปลีกเข้าไว้ด้วยกัน ซึ่งร้านหนังสือเพียงไม่กี่แห่งเท่านั้นที่ทำได้

เมื่อมาเยือนภายในร้านนักท่องเที่ยวสามารถเพลิดเพลินกับการแสดงดนตรีแจ๊สสด นิทรรศการศิลปะ และแม้แต่กาแฟจากบาริสต้าช่างฝีมือ ท่ามกลางหนังสือที่คัดสรรมาอย่างพิถีพิถัน ตั้งแต่หนังสือขายดีไปจนถึงหนังสือบทกวีหายาก ใครก็ตามที่เชื่อว่าร้านหนังสือคือแหล่งบันเทิงที่จะได้ดื่มด่ำทางวัฒนธรรม Eslite เป็นสถานที่ที่ต้องไปเยือนให้ได้

อีกหนึ่งร้านหนังสือที่เต็มไปด้วยมุมถ่ายรูปที่สวยตั้งแต่ทางเข้า Yushin (หยูซิน) ซึ่งตั้งอยู่ใจกลางเมืองเซินเจิ้น เมืองหลวงแห่งเทคโนโลยีของจีน ถือเป็นจุดตัดระหว่างวรรณกรรมและการออกแบบอันล้ำสมัยได้อย่างน่าทึ่ง ร้านแห่งนี้ไม่เพียงแต่เป็นร้านหนังสือเท่านั้น แต่ยังเป็นพื้นที่ที่ให้ประสบการณ์ซึ่งผสมผสานหนังสือเข้ากับศิลปะ เทคโนโลยี และแนวคิดการค้าปลีกสมัยใหม่ในพื้นที่กว่า 2,500 ตารางเมตร

Yushin มีการตกแต่งภายในอย่างโดดเด่นสะดุดตาด้วยการออกแบบชั้นวางหนังสือทรงโค้งเรียบง่ายและแสงไฟที่ส่องสว่างทั่วถึง สร้างบรรยากาศราวกับพิพิธภัณฑ์ หนังสือถูกจัดแสดงราวกับงานศิลปะ และยังเน้นไปที่การสืบค้นข้อมูลอย่างเต็มอิ่มด้วยการติดตั้งมัลติมีเดียและการเล่าเรื่องแบบดิจิทัลมาผสมผสานกันเพื่อเพิ่มประสบการณ์ในกลุ่มปรัชญา วรรณกรรม และศิลปะร่วมสมัย ทำให้ร้านแห่งนี้เป็นสวรรค์สำหรับนักคิดเชิงลึกและผู้สร้างสรรค์

สิ่งที่ทำให้ Yushin แตกต่างจากร้านหนังสือทั่วไปคือความมุ่งมั่นในการนำเสนอเนื้อหาและการมีส่วนร่วมทางปัญญา โดยมักจัดงานวรรณกรรม นิทรรศการศิลปะ และการอภิปรายทางวัฒนธรรมเป็นประจำ เป็นการตอกย้ำบทบาทของ Yushin ในฐานะสถานที่สำคัญทางวัฒนธรรมมากกว่าที่จะเป็นเพียงพื้นที่ขายปลีก การมาเยือน Yushin จะทำให้นักอ่านได้ก้าวเข้าสู่โลกแห่งความคิดที่รายล้อมไปด้วยการออกแบบที่ทันสมัยและนวัตกรรมล้ำสมัย

This story was originally written in English by Sarah Lim.

ต้นฉบับเขียนเมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2025 โดย Sarah Lim โปรดคลิกที่นี่เพื่อดูเวอร์ชั่นภาษาอังกฤษ

อ่านเพิ่มเติม:

3 หญิงแกร่ง ผู้ร่วมก่อตั้ง HOW คอมมูนิตี้แห่งปัญญาที่สร้างแรงกระเพื่อมให้สังคม

สำรวจเสน่ห์บ้านมาชิยะ พิพิธภัณฑ์ และร้านศิลปะงานคราฟต์ในเกียวโต ที่คนรักดีไซน์ต้องไปเยือน

7 ประสบการณ์ท่องอวกาศสุดเอ็กซ์คลูซีฟ ที่จะกำหนดอนาคตของการเดินทางแบบใหม่