Người phụ nữ phi thường của vũ trụ đá quý Tiffany & Co., bà là ai?

Năm 1974, Elsa Peretti bắt đầu một hành trình mãi mãi thay đổi diện mạo của ngành công nghiệp trang sức. Bộ sưu tập đầu tay được mong đợi từ lâu của bà cho Tiffany chính thức ra mắt và nhanh chóng hết hàng ngay sau đó, tạo nên những hàng dài chưa từng có quanh cửa hàng mang tính biểu tượng trên Đại lộ số 5. Với tầm nhìn sáng tạo, bà đã nâng tầm bạc sterling lên hàng xa xỉ và tái định nghĩa dây chuyền kim cương, biến chúng thành món phụ kiện đa năng, phù hợp cho mọi sự kiện và dễ dàng ứng dụng với các bản phối hàng ngày.

Bước chuyển mình này cũng phản ánh bối cảnh xã hội và văn hóa đang thay đổi, khi quyền lợi và sự trao quyền cho phụ nữ trở thành tâm điểm. Đặc biệt, Elsa Peretti là người tiên phong cho cuộc cách mạng giải phóng phụ nữ khỏi sự phụ thuộc truyền thống vào nam giới trong việc mua sắm trang sức, đồng thời khuyến khích họ khẳng định sự độc lập bằng cách tự quyết định những món đồ của riêng mình. Mỗi tác phẩm của bà đều được chế tác đầy tính nghệ thuật để phù hợp với khả năng tài chính của phụ nữ thời bấy giờ, thể hiện độ nhạy bén của bà với sự thay đổi trong phong trào trao quyền cho phái nữ. Trang sức của bà, đặc trưng bởi nét đẹp tự nhiên, quyến rũ và ma mị, đã trở thành biểu tượng mạnh mẽ cho sức mạnh và sự tự chủ của phụ nữ, trong đó chiếc vòng tay bone cuff tượng trưng cho sự bền bỉ và trao quyền.

Trong những năm 80, Elsa Peretti phát triển dòng sản phẩm gia dụng cho Tiffany, biến những vật dụng hàng ngày trở thành nghệ thuật với dấu ấn thiết kế độc bản. Từ chân nến đến bộ dao kéo, các thiết kế của bà trở thành tâm điểm của những cuộc trò chuyện. Điều này được thể hiện rõ khi chúng tôi đến thăm ngôi nhà của bà tại làng Sant Marti Vell, chỉ cách xưởng làm việc của bà vài phút lái xe. Ngôi làng có nguồn gốc từ kiến trúc Romanesque và được thành lập vào thế kỷ XVI. Dân số nơi đây khá ít, cuộc sống khó khăn và các ngôi nhà phần lớn bị bỏ hoang. Bà tiếp quản ngôi làng và hỗ trợ cuộc sống của gần 200 cư dân. Nhưng chính nơi đây đã nuôi dưỡng nguồn cảm hứng và năng lượng sáng tạo của Peretti.

Trong một cuộc phỏng vấn với Vogue Italia vào tháng 4 năm 2013, Elsa Peretti cho biết: “Tây Ban Nha thật sự là ngôi nhà đầu tiên của tôi. Tôi đã bay thẳng từ New York. Ở đây không có điện và nơi này hoang vắng đến nỗi tôi phải tắm ở quảng trường bằng một xô nước đun trên lò sưởi. Những chú dơi bay thành từng đàn trên các con phố trống trải”. Đến cuối những năm 80, Peretti quyết định biến Sant Martí Vell thành nơi định cư lâu dài khi phần lớn bạn bè của bà ở New York bị ảnh hưởng bởi dịch AIDS. “Mất mát đó khiến tôi rất buồn”, bà nói trong cùng một cuộc phỏng vấn. “Tôi cần một sự thay đổi mạnh mẽ để tìm được nơi an trú bình yên”.

Bước qua ngưỡng cửa vào ngôi nhà của bà (Peretti đã mua 18 ngôi nhà), tôi lại bị ấn tượng bởi bầu không khí giản dị và ấm cúng. Khu vườn nhỏ bên ngoài có một bể bơi và treo một số bức tranh cùng bản phác thảo trên tường. Tôi vô cùng ngạc nhiên khi bắt đầu khám phá sâu hơn vào không gian sống như một mê cung huyền bí của bà. Mỗi phòng đều có những bất ngờ không thể đoán trước, nhưng không phòng nào khiến tôi ấn tượng như phòng khách lớn hay Sala Grande. Cầu thang gỗ, lò sưởi Lanfranco Bombelli cao hai tầng, những tác phẩm nghệ thuật của Salvador Dali, Andy Warhol và Giorgio de Chirico cùng những chiếc ghế hình chóp đặc trưng đã tạo nên một không gian không thể quên.

Trang web của Quỹ Nando và Elsa Peretti cho biết: “Yếu tố thống nhất giữa bên ngoài và bên trong là màu Blau de Montserrat, một loại phẩm màu truyền thống được chiết xuất từ đá phấn. Tùy thuộc vào độ chuyển sắc của lapis lazuli được sử dụng, gam màu này tạo ra những sắc thái xanh luôn thay đổi, càng làm nổi bật sự độc đáo của không gian. Mang sắc xanh của bầu trời và nước, Blau de Montserrat tượng trưng cho sự bình yên, sáng tạo và hòa bình, điều mà một nghệ sĩ và nhà sưu tầm như Elsa Peretti có thể tạo ra tại Sant Martí Vell bằng cách theo đuổi không ngừng nghỉ vẻ đẹp và sự hài hòa trong từng biểu hiện nghệ thuật”.

Tầm nhìn sáng tạo của Elsa Peretti hiện rõ trong từng góc nhà, nơi bà đã mua và phục dựng trong nhiều năm. Mỗi khu vực đều có thiết kế riêng biệt, từ phòng ngủ yên tĩnh đến nhà bếp tiện dụng dẫn đến khu vực ghế ngồi màu trắng được bao quanh bởi sách vở và khu vườn tĩnh lặng, đậm tính thiền. Tòa tháp cuối cùng trong ngôi nhà của bà là một bảo tàng, trưng bày bộ sưu tập các hiện vật nghệ thuật từ những chuyến du lịch, đồ cổ phương Đông và nghệ thuật, đồng thời ghi lại dấu ấn những ngày đầu của bà với tư cách là một nhà thiết kế và người mẫu.

Bà nói trên một tấm biển treo trong làng: “Trong suốt 25 năm, tôi đã xây dựng lại một phần của ngôi làng nhỏ này ở Catalonia. Tôi nghĩ rằng mọi nỗ lực đều xứng đáng. Tại Sant Martí Vell, tôi tìm thấy nguồn cảm hứng để tiếp tục công việc của mình, sự bình yên mà tôi cần và động lực cho những nhân dạng mới. Đây là nơi gặp gỡ bạn bè và cộng sự. Hai mươi năm gắn bó với Tiffany của tôi liên quan đến Sant Martí Vell theo cách không thể tách rời, tóm tắt tất cả những gì tôi yêu – con người, động vật, cây cối, đồ vật và... những kỷ niệm đẹp”.

Dạo bước từ ngôi nhà của bà đến nhà thờ từ thế kỷ XVI, điểm dừng chân cuối cùng trong chuyến tham quan, tôi không thể không cảm thán trước sự cống hiến của bà đối với việc phục hồi di tích lịch sử này. Khi chúng tôi tiến gần đến nhà thờ, tôi tìm thấy nơi an nghỉ cuối cùng của bà nằm bên trong. Bà mong muốn được chôn cất tại thị trấn mà bà yêu quý, nơi mà bà đã dồn tâm huyết vào các dự án phục hồi và gìn giữ vô số kỷ niệm quý giá.

Tháng 11 này sẽ đánh dấu kỷ niệm 50 năm hợp tác của Elsa với Tiffany & Co. Cuộc đời và thành tựu đáng ngưỡng mộ của Elsa là minh chứng cho sức ảnh hưởng sâu sắc của bà đối với lĩnh vực trang sức và thiết kế nội thất. Những thiết kế sáng tạo của bà, như Diamonds by the Yard, Open Heart, Bean Design và Bone, là những sản phẩm bán chạy nhất của thương hiệu. Các thiết kế của bà đã trở thành một phần của bộ sưu tập thường trực tại các bảo tàng hàng đầu trên toàn thế giới, bao gồm Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan ở New York, Bảo tàng Anh ở London, Bảo tàng Nghệ thuật Boston và Bảo tàng Nghệ thuật Houston.

Trong gần nửa thế kỷ kể từ khi Peretti gia nhập Tiffany & Co., bà đã định nghĩa lại khái niệm trang sức và dòng chảy lịch sử của nó. Bà là một trong những nhà thiết kế trang sức thành công nhất mọi thời đại. Di sản của bà vẫn tiếp tục sống mãi tại Tiffany & Co. và trong tim những người trân trọng nghệ thuật chế tác và tay nghề thủ công vượt bậc.

Bài viết được chuyển ngữ từ bản gốc "Tiffany & Co takes us to the world of Elsa Peretti on her 50th anniversary" của tác giả Anton San Diego, đăng trên Tatler Asia.

ĐỌC THÊM:

The New Elegance: 5 bí quyết phối đồ đen-trắng thanh lịch từ hoa hậu Phương Khánh

Van Cleef & Arpels - Lá bùa hộ mệnh cho các tín đồ trang sức

Tatler Vietnam Launch: Bức tranh thời trang mãn nhãn từ những quý cô