Illustration: Mandy Mackenzie Ng
Cover Các thương hiệu xa xỉ cần kết hợp câu chuyện thương hiệu với các mục tiêu bền vững (Ảnh: Mandy Mackenzie Ng)
Illustration: Mandy Mackenzie Ng

Các thương hiệu xa xỉ và khách hàng có thể làm gì để giảm thiểu tác động đến môi trường? Liệu bền vững có trở thành một phần bản sắc hay chỉ là xu hướng tạm thời?

Biến đổi khí hậu là thực tế không thể phủ nhận và lối sống xa xỉ đang góp phần vào sự nguy cấp của vấn đề này. Trước thực trạng ô nhiễm hiện nay, các tập đoàn xa xỉ có động thái gì để hạn chế tác động môi trường và mang lại thay đổi tích cực? Liệu chúng ta - những người yêu thời trang, đam mê đồng hồ và tín đồ trang sức - có đang đặt ra những câu hỏi đúng về tính bền vững trong ngành công nghiệp xa xỉ?

Ulysse Nardin là thương hiệu tiên phong trong lĩnh vực đồng hồ khi sử dụng lưới đánh cá để chế tác mẫu đồng hồ bền vững Diver Norrøna Arctic Night (Ref 1183-170LE-2A-ARC-0A). Sáng kiến Perpetual Planet của Rolex cũng góp phần giải quyết các vấn đề môi trường và bảo tồn tài nguyên thiên nhiên cho thế hệ mai sau. Với nỗ lực giảm lượng khí thải carbon, Richard Mille đã đạt nhiều tiến bộ đáng kể và vào năm 2015; thương hiệu được chứng nhận ISO 14064 về việc định lượng, kiểm soát khí nhà kính từ các cơ sở sản xuất tại Thụy Sĩ và đạt mức phát thải ròng bằng không.

Hội đồng Trang sức có trách nhiệm (RJC), với hơn 1.700 thành viên tại 71 quốc gia, được thành lập nhằm thúc đẩy các hoạt động nhân đạo, có trách nhiệm và thân thiện với môi trường trong chuỗi cung ứng đồ trang sức. Điển hình là Chopard, thành viên của RJC từ năm 2010, đã đề ra chiến lược phát triển bền vững cho ngành hàng xa xỉ, tập trung vào việc tìm nguồn cung nguyên liệu thô có trách nhiệm, xây dựng chế độ phúc lợi cho nhân viên và nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường.

Xem thêm: Dấu ấn Cartier tại Liên hoan phim quốc tế Venice lần thứ 81

Có thể thấy, nhiều ông lớn trong ngành đang nỗ lực không ngừng cho mục tiêu bền vững và để có góc nhìn toàn diện hơn, hãy cùng Tatler trò chuyện cùng các chuyên gia hành động khí hậu, chuyên viên kiểm toán môi trường tại các tập đoàn xa xỉ và bà Aurelia Figueroa - Giám đốc Phát triển Bền vững của thương hiệu đồng hồ Thụy Sĩ Breitling.

"Biến đổi khí hậu đang diễn ra và gần như tất cả các tổ chức và ngành công nghiệp đều bị ảnh hưởng bởi nó"

- Rajarshi Ray -

Đầu tiên, Tatler có cuộc trò chuyện từ xa với Rajarshi Ray. Ray là chuyên gia hành động khí hậu về kiểm kê khí nhà kính và quản lý carbon. Dự án gần đây nhất của ông là triển khai chiến lược bền vững cho một thương hiệu chế tác đồng hồ Thụy Sĩ nổi tiếng, công việc này mang đến cho ông góc nhìn sâu sắc về những vấn đề mà ngành công nghiệp xa xỉ phải đối mặt.

Câu hỏi đầu tiên Tatler dành cho ông: Các công ty đồng hồ và trang sức xa xỉ có thực sự tạo ra các sản phẩm bền vững? “Đây có thể là câu trả lời trung lập. Tất cả phụ thuộc vào các nhà đầu tư”, ông nói. Nếu các nhà đầu tư không tìm thấy các thương hiệu xa xỉ có khả năng thích ứng tốt với thời điểm hiện tại, họ sẽ không còn hứng thú với việc tài trợ cho doanh nghiệp – “vì biến đổi khí hậu đang xảy ra và hầu như tất cả các tổ chức và ngành công nghiệp đều bị ảnh hưởng bởi nó”.

Tatler Asia
Illustration: Mandy Mackenzie Ng
Above Sự kiểm soát chặt chẽ khiến các thương hiệu xa xỉ rơi vào thời kỳ khó khăn (Ảnh: Mandy Mackenzie Ng)
Illustration: Mandy Mackenzie Ng

Các nhà đầu tư, doanh nghiệp, chính phủ, nhà hoạch định chính sách và công chúng có thể truy cập các báo cáo bền vững từ Dự án Công bố Carbon (Carbon Disclosure Project - CDP), một tổ chức phi lợi nhuận quốc tế. Một chuyên gia giấu tên, phụ trách quản lý nguồn nước tại một công ty tư vấn chiến lược bền vững có trụ sở tại Vương quốc Anh, cho biết: “CDP là hệ thống đánh giá các doanh nghiệp dựa trên cách họ thực hiện các chỉ tiêu về nước, lâm nghiệp và biến đổi khí hậu.Trong đó, khía cạnh biến đổi khí hậu tập trung nhiều hơn vào lượng khí thải carbon”. Bà tập trung vào việc tìm hiểu tác động môi trường trong quá trình quản lý và sử dụng nước từ các thương hiệu FMCG hàng đầu, các công ty khai thác mỏ, tiện ích và hóa chất. CDP đo lường tác động của lượng khí thải carbon và rủi ro biến đổi khí hậu, dưới sự quản lý của một hội đồng độc lập, đảm bảo tính minh bạch trong quá trình kiểm toán. Kết quả, các thương hiệu trang sức và đồng hồ xa xỉ đều chịu sự giám sát chặt chẽ, đẩy ngành công nghiệp này vào thời kỳ đầy thách thức và khó khăn.

"Chúng tôi tin rằng bạn không thể bàn về phát triển bền vững nếu không hiểu rõ nguồn gốc".

- Aurelia Figueroa -

Một trong những tiêu chí khiến các thương hiệu được đánh giá trong báo cáo CDP là sự cải tiến trong các công đoạn sản xuất. Bà Figueroa chia sẻ rằng thương hiệu Breitling luôn ủng hộ các sáng kiến về vấn đề này. “Chúng tôi tin rằng bạn không thể nói về tính bền vững nếu bạn không hiểu rõ nguồn gốc, đó là lý do tại sao chúng tôi tìm cách giải quyết vấn đề này bằng sự minh bạch và truy xuất nguồn gốc nguyên liệu trong chuỗi cung ứng, bao gồm các nguyên liệu thô quan trọng như vàng khai thác thủ công và kim cương nuôi cấy trong phòng thí nghiệm (lab-grown)", bà nói. "Thông qua điều này, chúng tôi có thể làm việc trực tiếp với các nhà cung cấp và hỗ trợ họ trong việc giải quyết các vấn đề xã hội và môi trường”.

Hoạt động khai thác các kim loại quý như vàng, bạch kim và bạc có mức độ ảnh hưởng thấp hơn nhiều so với than, chì hoặc sắt cần thiết để sản xuất thép, nhưng vẫn tạo tác động đáng kể đến con người và môi trường. Các hình thức khai thác không có sự cải tiến trong nhiều thập kỷ là một phần của vấn đề. “Trong lịch sử, có ba hoặc bốn quy trình để khai thác vàng", nhà tư vấn khai thác mỏ Luke Garcias có trụ sở tại Úc giải thích với Tatler qua cuộc gọi từ xa. “Chúng tôi vẫn đang sử dụng các phương pháp từ 30 năm trước”. Garcias là chuyên gia môi trường với gần 27 năm kinh nghiệm trong ngành khai thác than, khi khái niệm hoạt động môi trường vẫn còn sơ khai, ông phụ trách việc quản lý môi trường, phê duyệt và phát triển công nghệ năng lượng sạch.

"Điều quan trọng là hiểu rõ nguồn gốc loại vàng bạn đang sử dụng".

- Luke Garcias -

Các nhà hóa học vẫn đang nghiên cứu giải pháp tạo ra nguyên liệu vàng hấp dẫn về mặt giá trị lẫn tính thẩm mỹ. Nhưng cho đến khi thành công, Garcias tin rằng: “Điều quan trọng là hiểu rõ loại vàng bạn dùng đến từ đâu”. Cụ thể là nhẫn cưới, phụ kiện phổ biến trong các mặt hàng trang sức. Một chiếc nhẫn cưới bằng vàng 18 karat thường chứa 75% vàng, 25% còn lại là hỗn hợp đồng và bạc, theo tỷ lệ khác nhau tùy thuộc vào nguyên liệu vàng hồng, vàng kim hoặc vàng trắng. Vì vậy, một chiếc nhẫn cưới nặng 12g sẽ chứa khoảng 9g vàng. Theo Garcias, để khai thác số lượng vàng này, các thợ mỏ phải đào khoảng 22 tấn đất, tương đương với tải trọng một chiếc xe chở hàng tiêu chuẩn. Chỉ riêng quá trình khai thác đã dẫn đến vô số vấn đề về môi trường, bao gồm xói mòn đất, phá rừng, ô nhiễm nước và không khí, biến đổi khí hậu - hai vấn đề cuối bắt nguồn từ lượng khí nhà kính thải ra trong quá trình khai thác và vận chuyển.

Xem thêm: 9 mẫu đồng hồ xa xỉ giá phải chăng dành cho những người đam mê đồng hồ

Tatler Asia
Illustration: Mandy Mackenzie Ng
Above Các thương hiệu trang sức và đồng hồ cần thúc đẩy các mục tiêu bền vững thông qua công nghệ (Ảnh: Mandy Mackenzie Ng)
Illustration: Mandy Mackenzie Ng

Tiếp đó, đất đào phải được tách thành quặng và đá thải. “Tuy nhiên, vẫn còn một lượng vàng giá trị bị mắc kẹt trong đá thải, vì vậy chúng tôi phải sử dụng xyanua, một hóa chất cực độc để lọc vàng”, Garcias giải thích. Nhưng nếu có lưu huỳnh trong quặng, nó sẽ hấp thụ xyanua và cản trở quá trình tách vàng, vì vậy clo, một hóa chất độc hại khác, được thêm vào hỗn hợp. Có thể thấy, trong quá trình khai thác vàng, “một loạt hóa chất độc hại cho môi trường đã được sử dụng”, Garcias nói. Thông qua những đổi mới như vàng số lượng nhỏ (vàng tinh khiết có sẵn với số lượng rất nhỏ, thường ở dạng màng mỏng, hạt nano hoặc dây nano), kim cương nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, bao bì và dây đeo tái chế, một số thương hiệu dần đạt được tiến bộ đáng kể trong việc giảm thiểu tác động môi trường. “Vào tháng 10/2022, chúng tôi ra mắt Super Chronomat 38 Origins, chiếc đồng hồ đầu tiên được chế tác từ vàng và kim cương nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, hoàn toàn có thể truy xuất nguồn gốc với hỗ trợ xác minh của bên thứ ba về trách nhiệm và các biện pháp môi trường được thực hiện xuyên suốt chuỗi cung ứng”, Figueroa nói.
 
“Điều này được minh bạch cho cả khách hàng thông qua chứng chỉ blockchain trong Sourcemap của chúng tôi. Đây không phải giải pháp ngắn hạn mà sẽ là chiến lược cụ thể về cách các mẫu đồng hồ Breitling được sản xuất vào năm 2025”.

Ngành công nghiệp khai thác vàng có xu hướng sử dụng thủy ngân vì tính hợp nhất để tạo thành hợp kim với vàng. Thủy ngân sau đó được làm bay hơi để tách khỏi kim loại quý. Đây là nguyên liệu độc hại. “Vì chúng trộn lẫn với cadmium, xyanua và asen – hợp chất gây ra nhiều vấn đề nguy hại cho con người. Chúng ta đang trong tình cảnh tiến thoái lưỡng nan. Nhưng vàng là một khoáng sản, vì vậy, không còn lựa chọn nào khác ngoài việc khai thác nếu bạn muốn chúng ở dạng tinh khiết nhất”, Garcias nói.
 
Một thực tế khác là thủy ngân thông qua quá trình khai thác sẽ thâm nhập vào nguồn nước, sau đó đi vào chuỗi thức ăn: cá ăn phải thuỷ ngân và con người ăn loài cá đó. “Tất cả chúng ta đều biết những gì xảy ra với con người khi tiêu thụ quá nhiều thủy ngân: gây hại cho thận, hệ thần kinh và có thể dẫn đến tử vong”, chuyên viên quản lý nguồn nước cho biết. Tác động của quá trình này thể hiện rõ ở những nơi như Brazil, Peru và một phần Tây Phi, nơi có rất nhiều mỏ khai thác vàng. “Vấn đề lớn nhất đối với hoạt động khai thác là, trong hầu hết các trường hợp, nó không được kiểm soát. Đây cũng là tác động xã hội của việc khai thác mỏ đối với sức khỏe con người”.


Bài viết được chuyển ngữ từ bài gốc “Can sustainability exist in the world of luxury jewellery and watches? Here’s what the experts say” của tác giả Amrita Katara, đăng trên Tatler Asia.

Topics