Peptide - “Thần dược” sức khỏe mới hay xu hướng nhất thời?

Theo Tiến sĩ Gabriella Florencia, điều quan trọng không nằm ở từng Peptide riêng lẻ mà ở cách chúng hỗ trợ các hệ thống sẵn có của cơ thể. Bà cho rằng Peptide cần được đặt trong một bối cảnh rộng hơn, bao gồm dinh dưỡng, lối sống và sức khỏe nền tảng, thay vì được xem như một giải pháp độc lập. Quan điểm này cũng được Tiến sĩ Z Teo nhấn mạnh khi ông cho rằng Peptide chỉ phát huy hiệu quả khi đi cùng những yếu tố cơ bản như giấc ngủ, vận động và quản lý căng thẳng.

Đọc thêm: Dấu ấn hổ phách và bước chuyển mình của Dolce&Gabbana The One
 

Từ cơ chế truyền tín hiệu đó, Peptide được ứng dụng trong nhiều mục tiêu khác nhau, từ chăm sóc da đến hỗ trợ chức năng toàn thân. Trong lĩnh vực làm đẹp, Peptide đồng như GHK-Cu được sử dụng khá phổ biến nhờ khả năng hỗ trợ làm lành da và kích thích sản sinh collagen, qua đó cải thiện độ đàn hồi và kết cấu da theo thời gian. Trong khi đó, một số peptide khác được nghiên cứu với mục tiêu hỗ trợ cơ bắp, xương, giấc ngủ và khả năng phục hồi.

Theo Tiến sĩ Z Teo, người dùng thường không tìm đến Peptide chỉ vì một vấn đề riêng mà mong muốn cải thiện tổng thể tình trạng từ thể chất đến làn da và sức khỏe chung. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng hiệu quả này phụ thuộc vào cách sử dụng và chất lượng sản phẩm. Thực tế hiện nay cho thấy sự khác biệt rõ rệt giữa những peptide đã được nghiên cứu lâm sàng và những sản phẩm chưa được kiểm chứng. Tiến sĩ Hayden Kho cảnh báo rằng nhiều peptide đang được bán qua các kênh không chính thống, trong khi một số hoạt chất khác như semaglutide hay tirzepatide lại có dữ liệu rõ ràng hơn trong điều trị các vấn đề chuyển hóa.

Tuy nhiên, trong lĩnh vực thẩm mỹ và da liễu tại Philippines, việc sử dụng Peptide lại phát triển không đồng đều. Tiến sĩ Hayden Kho, Jr., chủ tịch của Tập đoàn Belo, mô tả một sự phân hóa rõ rệt. Ông nói: “Hiện tại, việc sử dụng Peptide ở Philippines nằm ở hai thái cực rất khác nhau. Một mặt, có một thị trường chợ đen đang phát triển. Nhiều loại Peptide được lưu hành không chính thức thông qua các phòng tập thể hình, nhóm Telegram hoặc người bán trực tuyến. Chúng thường được quảng bá bởi những người tự xưng là chuyên gia sinh học cải tiến hoặc người có ảnh hưởng trong lĩnh vực thể dục thể hình, những người dựa vào podcast, Youtube hoặc kinh nghiệm cá nhân hơn là đào tạo y khoa chính quy.”

Ở phía ngược lại là các Peptide có bằng chứng lâm sàng mạnh mẽ. “Các Peptide giảm cân như semaglutide, tirzepatide và liraglutide nổi bật,” Kho nói. “Chúng đã được nghiên cứu kỹ lưỡng, được FDA phê duyệt cho bệnh chuyển hóa và được hỗ trợ bởi dữ liệu dài hạn. Chúng cải thiện kiểm soát đường huyết, giảm nguy cơ tim mạch và hỗ trợ giảm cân bền vững khi được kê đơn và theo dõi đúng cách.”

Ông cũng nói rõ về rủi ro rộng hơn: “Nguy hiểm không nằm ở bản thân các phân tử, mà ở cách chúng được sử dụng tùy tiện và vì mục đích thương mại. Khi y học phát triển nhanh hơn quản lý, bệnh nhân sẽ phải trả giá.”

Tiến sĩ Vicki Belo, người sáng lập Tập đoàn Y tế Belo, thẳng thắn hơn: “Tại Philippines, có rất nhiều người sử dụng peptide một cách thiếu trách nhiệm. Bệnh nhân của chúng tôi cho biết họ nghe nói về Peptide từ bạn bè hoặc người quen ở phòng tập thể dục, và họ đặt hàng trực tuyến. Điều này thật điên rồ.” Đối với Belo, chất lượng và nguồn gốc là vô cùng quan trọng. “Peptide chỉ tốt cho sức khỏe nếu chúng tinh khiết và có thành phần chất lượng. Nếu không, chúng có thể gây tích tụ lipopolysaccharide, chất này rất dễ gây viêm và có thể gây hại về lâu dài. Chúng cần phải có giấy chứng nhận độ tinh khiết từ các nhà thuốc pha chế chất lượng.” Tuy nhiên, khi được sử dụng một cách có trách nhiệm, bà nhận thấy những lợi ích rõ rệt.

Ngoài ra, Santos, doanh nhân lĩnh vực sức khỏe, nhấn mạnh rằng trải nghiệm của cô ấy diễn ra một cách không đột ngột. “Điều nổi bật nhất là những thay đổi rất nhẹ nhàng. Không có gì gượng ép cả. Tôi chỉ đơn giản cảm thấy mình giống chính mình hơn.”

“Đây không phải là chuyện đảo ngược thời gian, mà là về việc cách cơ thể bạn vận hành.”

Dù ngày càng phổ biến, nhiều Peptide vẫn chưa được phê duyệt rộng rãi và thường được sử dụng ngoài mục đích ban đầu, điều này khiến việc kiểm soát chất lượng trở nên phức tạp, đặc biệt với các sản phẩm được bán trực tuyến. Theo Tiến sĩ Z Teo, một trong những hiểu lầm phổ biến là niềm tin rằng có một loại Peptide phù hợp với tất cả mọi người, trong khi trên thực tế mỗi người có thể trạng và mục tiêu khác nhau nên cần cách tiếp cận riêng. Ông cũng cảnh báo về xu hướng sao chép các công thức trên mạng mà không có đánh giá y khoa, điều này có thể dẫn đến những rủi ro không cần thiết.

Tiến sĩ Vicki Belo nhấn mạnh thêm rằng chất lượng Peptide là yếu tố quan trọng, bởi những sản phẩm không đảm bảo độ tinh khiết có thể gây phản ứng viêm và ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe. Bà cho rằng việc sử dụng Peptide cần có sự kiểm soát và hướng dẫn chuyên môn. Trong khi đó, Tiến sĩ Gabriella Florencia lưu ý rằng Peptide không phải là giải pháp nhanh chóng, bởi sức khỏe và tuổi thọ là kết quả của một quá trình tích lũy, không thể thay thế bằng một can thiệp đơn lẻ.

Trên mọi khía cạnh thì Peptide không thể thay thế cho giấc ngủ, dinh dưỡng, vận động hoặc quản lý căng thẳng.

“Peptide nên được sử dụng sau các thành phần cơ bản, chứ không phải trước,” Santos nói. “Hãy coi chúng như chất khuếch đại, chứ không phải là chất thay thế.”

Trong thời gian tới, Peptide nhiều khả năng vẫn sẽ tiếp tục được nghiên cứu và ứng dụng, nhưng theo hướng thận trọng và có kiểm soát hơn khi có thêm dữ liệu và quy định rõ ràng. Thay vì được xem như một xu hướng, Peptide có thể trở thành một phần trong các chiến lược chăm sóc sức khỏe dài hạn, đặc biệt khi được sử dụng đúng cách và có sự theo dõi chuyên môn.

Theo Tiến sĩ Gabriella Florencia, mục tiêu không phải là duy trì sự trẻ trung bằng mọi giá mà là giúp cơ thể hoạt động tốt theo thời gian. Tiến sĩ Z Teo cũng cho rằng Peptide chỉ thực sự có ý nghĩa khi được sử dụng phù hợp với từng cá nhân và đi kèm với kỳ vọng thực tế. Nhìn chung, Peptide không phải là giải pháp duy nhất cho vấn đề lão hóa, nhưng trong bối cảnh chăm sóc sức khỏe hiện đại, chúng đang dần trở thành một công cụ hỗ trợ đáng cân nhắc nếu được sử dụng một cách có trách nhiệm.

Bài viết được chuyển ngữ từ bài viết gốc “Peptides are the new language of longevity, but what do they actually do?” của Jessica Zapata, đăng trên Tatler Global

ĐỌC NGAY

Phấn, son và Mỹ học mùa vọng

Từ những cánh hồng đến công nghệ vi lượng: Dior viết lại định nghĩa trẻ hóa cho làn da và đôi mắt

Holiday Wish List 2025: Chuyến Tàu Mộng Mơ của Clé de Peau Beauté