Mở máy - Soi kỹ nghệ: “Giải phẫu” 5 cỗ máy cơ học đồng hồ độc nhất vô nhị

Cấu hình này cho phép Bvlgari Octo Finissimo Ultra Tourbillon đạt đến một độ mỏng chưa từng có trong lịch sử đồng hồ tourbillon, thiết lập kỷ lục thế giới tại thời điểm nó ra mắt lần đầu vào năm 2014. Tuy nhiên, đó chưa phải là điểm nhấn duy nhất. Dù bám vào triết lý siêu mỏng làm trung tâm, nhưng nhà chế tác vấn giữ nguyên độ ổn định cơ học bằng bộ máy BVF 900 Tourbillon, lên cót tay, tần số 4Hz, dự trữ năng lượng 42 giờ, đồng thời không làm mất đi sự hiện diện vật chất của chiếc đồng hồ.

Vỏ giữa, bezel và dây đeo đều được chế tác từ titanium hoàn thiện vi hạt, tạo nên bề mặt tán xạ ánh sáng nhẹ, hỗ trợ cảm nhận thị giác rõ nét hơn về các mặt phẳng. Mặt hiển thị trung tâm cũng có sự điều chỉnh như thay vì cách bố trí kiểu hiển thị giờ – phút tách biệt, đặc trưng quen thuộc của dòng Octo Finissimo Ultra, phiên bản này đưa kim giờ và phút về chung một trục trên nền đồng thau xử lý nhám phủ DLC màu anthracite, giúp cải thiện khả năng đọc giờ mà không phá vỡ cấu trúc thẩm mỹ tổng thể. Bánh cót chính cũng được làm từ thép tròn mài với hoa văn hình học khắc chìm độc đáo. Ngoài ra, các thành phần từ hai núm vặn thép không gỉ phẳng cho đến bánh cót trang trí hoa văn khắc chìm đều được xử lý tinh vi về mặt cơ học lẫn hình khối, góp phần giữ vững tinh thần tái thiết lại toàn bộ cấu trúc theo logic của độ mỏng.

Khi độ chính xác và đo lường thời gian được xem là những nguyên lý bất khả xâm phạm của ngành chế tác đồng hồ, thì Hermès lại lựa chọn hướng đi khác. Và điều đó được thấy rõ ở Hermès Arceau Le temps suspendu. Với thiết kế này, thương hiệu không cố kiểm soát thời gian, mà chủ động tạo ra một khoảng nghỉ, cả về nghĩa bóng lẫn nghĩa đen, để người đeo có thể chủ động tạm dừng dòng chảy thời gian và sống trọn trong khoảnh khắc đó.

Ẩn sau thiết kế 42mm của Arceau là một mô-đun “Time suspended” phức tạp, được cung cấp năng lượng bởi bộ máy H1837 do Hermès tự sản xuất. Khi người dùng nhân nút bấm trên vỏ đồng hồ, kim giờ và kim phút sẽ đồng loạt nhảy về vị trí 12 giờ như một tình huống “giả lập” thời gian bị ngưng trệ, nhưng thực tế, bộ máy vẫn đang tiếp tục vận hành. Cơ chế này được thực hiện nhờ hệ thống retrograde kép toàn phần (360°), một cấu trúc kỹ thuật phức tạp hiếm gặp.

Nhìn từ mặt đáy trong suốt, bộ máy H1837 vẫn hoạt động đều đặn, bất chấp trạng thái “ngưng nghỉ” trên mặt số. Đó chính là nghịch lý tạo nên sức hút của chiếc đồng hồ này, ở cách Hermès diễn giải ngôn ngữ sống qua chuyển động cơ học. Trong một thế giới vốn quen với sự liên tục và tốc độ, khả năng “gián đoạn có chủ ý” này trở thành một biểu hiện khác của tự do cá nhân, khiến người đeo có cảm giác mình đang thật sự làm chủ dòng thời gian.

Một hình thái diễn giải thời gian khác được bắt gặp tại Franck Muller. Theo một lẽ thông thường, các con số trên đồng hồ được trình bày một trật tự số học tuyến tính, thì Crazy Hours của Franck Muller lại chọn dứt khoát bác bỏ chúng. Quay về năm 2003, giới mộ điệu xôn xao khi cơ chế Crazy Hours ra đời như một dị bản của thế giới Haute Horlogerie với mặt số bị “xáo trộn”. Thay vì các con số 1 đến 12 được sắp xếp theo thứ tự quen thuộc, thì vị trí của chúng lại được đặt ngẫu hứng, theo một quy củ mà chỉ có mỗi Franck Muller lúc đó mới có thể diễn giải được: 8, 1, 6, 11, 4, 9, 2, 7, 12, 5, 10, 3. Câu hỏi được đặt ra nhiều nhất lúc đó là: “Làm sao để biết nó đang chỉ đúng thời gian thực?”

Câu trả lời nằm ở module jump hour được cấp bằng sáng chế của Franck Muller. Khi kim phút quay như thường lệ, kim giờ sẽ “nhảy” đến đúng vị trí tương ứng với giờ tiếp theo, bất kể vị trí đó nằm ở đâu trên mặt số. Cơ chế này không phải là một phép nghịch ngợm thị giác, mà là một cấu trúc cơ học phức tạp. Hệ thống bánh cam và đòn bẩy được lập trình để phản ứng chính xác với thời gian thực, nhưng biểu đạt nó theo một ngôn ngữ “điên rồ” hơn.

Về mặt thiết kế, Crazy Hours không từ chối tính thủ công. Mỗi chữ số Ả Rập được vẽ tay, sử dụng kỹ thuật chồng nhiều lớp sơn mài để tạo nên hiệu ứng khối như 3D. Mặt số guilloché tinh xảo được hoàn thiện bằng họa tiết sunray phủ véc-ni mờ, phản chiếu ánh sáng nhẹ theo từng chuyển động của cổ tay. Cùng với đó, trong cách vận hành, Crazy Hours nhưng đặt người đeo vào một trải nghiệm khác. Thay vì dõi theo thời gian một cách vô thức, họ buộc phải chủ động tìm kiếm, đọc lại nó, từng giờ một, và rồi phải bật cười vì sự phi lý được tính toán đến từng bánh răng.

Đọc thêm: Remi Jomard - Người đứng đầu bộ phận sáng tạo của Piaget và triết lý “chậm để cảm”

Cuộc hẹn chính là cách Van Cleef & Arpels lựa chọn diễn giải thời gian trong thiết kế Pont des Amoureux. Cuộc hẹn ở đây là cuộc hẹn giữa hai nhân vật trên mặt đồng hồ. Một người đàn ông ôm hoa hồng và một người phụ nữ cầm dù trên cây cầu Paris. Cứ đúng giữa trưa và nửa đêm, chàng trai sẽ tiến đến trao cho cô gái một nụ hôn, rồi lại lùi về vị trí của mình và tiếp tục “làm việc” của một cây kim phút.

Khác với logic tuyến tính thường thấy, thời gian ở đây là một cốt truyện có cao trào và gián đoạn. Cơ chế retrograde kép bên dưới khung cảnh ấy là bộ máy Valfleurier Q020, cho phép cả hai nhân vật đến gần nhau hơn. Mỗi phút, chàng trai lại bước gần hơn về phía trung tâm cây cầu, mỗi giờ, cô gái lại nhích gần hơn với chàng trai. Và cứ thế, nó chạm nhau, dừng lại và chia xa. Nhịp điệu ấy khiến người đeo như cảm thấy mình đang sống trong câu chuyện Pont des Amoureux (Cây cầu tình yêu).

Không chỉ là kỹ thuật, Pont des Amoureux còn là một sân khấu nhỏ. Phương pháp khảm men grisaille cổ điển làm nền trời Paris trở nên mơ màng như một bản nhạc du dương. Đặc biệt, với một nút bấm trên vỏ đồng hồ, người đeo có thể tái hiện khoảnh khắc gặp gỡ này bất cứ lúc nào, như thể thời gian, ít nhất trong không gian 42mm ấy, có thể được điều khiển bằng ý muốn của con tim. Năm 2010, mẫu đồng hồ này giành giải tại Grand Prix d’Horlogerie de Genève. Đến năm 2025, Van Cleef & Arpels mở rộng chương truyện ấy bằng bốn mẫu mới, mô tả cặp đôi trong những khoảnh khắc khác nhau của một ngày.

Đọc thêm: Icon of Icons: Đồng hồ Tiffany & Co. Atlas
Item 27 | General Không chỉ là kỹ thuật, Pont des Amoureux còn là một sân khấu nhỏ. Phương pháp khảm men grisaille cổ điển làm nền trời Paris trở nên mơ màng như một bản nhạc du dương. Đặc biệt, với một nút bấm trên vỏ đồng hồ, người đeo có thể tái hiện khoảnh khắc gặp gỡ này bất cứ lúc nào, như thể thời gian, ít nhất trong không gian 42mm ấy, có thể được điều khiển bằng ý muốn của con tim. Năm 2010, mẫu đồng hồ này giành giải tại Grand Prix d’Horlogerie de Genève. Đến năm 2025, Van Cleef & Arpels mở rộng chương truyện ấy bằng bốn mẫu mới, mô tả cặp đôi trong những khoảnh khắc khác nhau của một ngày.  

Như một lời thì thầm với vũ trụ, Piaget đưa cả lịch trăng lẫn cơ chế flying tourbillon vào trong hình khối tròn của Polo Flying Tourbillon Moonphase. Trên mặt số ấy, thời gian không trôi đi theo nhịp số học, mà tuần hoàn trong chuyển động của chu kỳ trăng.

Bộ máy 642P được phát triển từ nền tảng của 600P, từng là tourbillon hình chữ nhật mỏng nhất trong lịch sử chế tác, chính là phần cốt lõi khiến cho chuyển động này trở nên gần như vô hình. Người đeo không chỉ thấy thời gian, mà còn tìm thấy được sự chính xác khi lịch trăng sai lệch chỉ một ngày sau 122 năm. Một con số gần như không tưởng, nếu xem xét từ góc độ cơ học thuần túy, nhưng lại có thể dễ dàng hiệu chỉnh qua một nút vặn nhỏ ở vị trí 9 giờ.

Flying Tourbillon với lồng xoay khắc chữ P vận hành trong phần rìa mặt số như một lời gợi nhắc rằng vũ trụ vận hành bằng những quy luật tinh vi. Mặt sau trong suốt bằng kính sapphire để lộ bộ máy như một mạng lưới của những kết cấu siêu nhỏ, đan xen bằng độ chính xác đến tuyệt đối. Tại vị trí 6 giờ, chu kỳ mặt trăng chuyển động trong lớp nền xanh thẫm, gợi cảm giác như đang nhìn thấy đường biên của bầu trời.

ĐỌC NGAY

Lịch sử dòng đồng hồ “Pilot”: Biểu tượng của những giấc mơ chinh phục bầu trời

Nhìn lại hành trình của những quý cô không tuổi trong “And Just Like That” cùng dấu ấn Cartier

Mỗi giây là một chiến thắng: Khám phá những mẫu đồng hồ chỉ dành cho các “nhà vô địch”